PGS.TS Trần Đắc Phu, nguyên Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng của Bộ Y tế, cố vấn cấp cao Trung tâm đáp ứng khẩn cấp sự kiện y tế công cộng Việt Nam, cho rằng Việt Nam khó có làn sóng thứ hai bùng phát dịch COVID-19 , nhưng nếu chủ quan thì có nguy cơ vỡ trận, dịch bệnh sẽ lại bùng phát.

PGS.TS Trần Đắc Phu cho biết, sắp tới, Việt Nam có thể có thêm những ca mắc COVID-19 từ người nhập cảnh. Việt Nam thực hiện chính sách bảo hộ công dân nên tiếp tục có người nhập cảnh, do đó sẽ tiếp tục phát hiện người dương tính trong số này hoặc những người đi theo đường bộ, lối mòn vào Việt Nam. Dù có ca dương tính, song không đáng ngại vì đã cách ly được số lượng này ngay từ đầu. Do đó, nguy cơ lây nhiễm ra cộng đồng là rất thấp.

Đội lái xe của Bộ Tư lệnh Thủ đô vào Bệnh viện Bạch Mai để đưa người nhà bệnh nhân đi cách ly tập trung, ngày 28/3. Ảnh: VnExpress

Phân tích thêm về nguy cơ thứ hai của Việt Nam là lây nhiễm ngoài cộng đồng, PGS.TS Trần Đắc Phu cho rằng, cần phải xác định vẫn còn những ca dương tính ngoài cộng đồng. Với các ổ dịch từng đối phó như Sơn Lôi, bar Buddha, Bạch Mai, Hạ Lôi, khi phát hiện đã được phong tỏa, kiểm soát chặt từ F0, kể cả F1, F2, cách ly triệt để, hạn chế cho tiếp xúc với nhau nên đã kiểm soát tốt.

Các ổ dịch được phong tỏa 28 ngày, những ai có dấu hiệu đều đã được phát hiện: “Phần lớn Việt Nam quản lý được các ổ dịch, nhưng ở cộng đồng thì khác, dù có thực hiện giãn cách xã hội cũng không thể quản được 100%. Một đất nước gần 100 triệu dân, vẫn còn đi lại, gặp nhau, hơn nữa có nhiều người mắc không có triệu chứng hoặc triệu chứng nhẹ. Do đó, nguy cơ còn ca mắc ngoài cộng đồng là vẫn luôn có”.

Điều khiến cố vấn cấp cao Trung tâm đáp ứng khẩn cấp sự kiện y tế công cộng Việt Nam lo ngại chính là hiện tượng “vượt biên, đi qua đường mòn, lối mở”, ví dụ như ca nhiễm COVID-19 ở Đồng Văn (Hà Giang), là điển hình của việc giao lưu với nước ngoài, ngay sát biên giới. Tuy nhiên, tình hình cơ bản không đáng ngại vì diện tiếp xúc của số này không rộng.

Ngày 28/4, xét nghiệm lại lần 2, bệnh nhân có kết quả dương tính trở lại. Hiện bệnh nhân được tiếp tục theo dõi và điều trị tại Bệnh viện Dã chiến Củ Chi. Ảnh minh họa

Liên quan đến những lo ngại sau khi xuất hiện 8 ca dương tính trở lại, PGS.TS Trần Đắc Phu cho rằng, về cơ bản, Việt Nam cũng đã phát hiện và cách ly được những người này. Về lý thuyết, việc tái dương tính có thể lây, song thực tế chưa ghi nhận sự lây nhiễm từ những người này.

Nói về nguy cơ làn sóng dịch COVID-19 thứ hai ở Việt Nam, PGS.TS Trần Đắc Phu cho rằng khả năng này xảy ra ở trong nước là rất thấp. Ông khẳng định: “Việt Nam sẽ làm tốt được việc ngăn chặn, phát hiện, khoanh vùng, cách ly, dập dịch, nên khó có nguy cơ đó. Sắp tới, Việt Nam có thể có những ổ dịch nhưng sẽ không lớn, rải rác và sẽ kiểm soát được”.

Mặc dù vậy, ông vẫn nhấn mạnh, người dân không nên chủ quan. Nếu không làm tốt, dịch sẽ bùng phát như các nước. Điển hình là Singapore, từ một nước từng được đánh giá cao về chống dịch, đã bị vỡ trận và số ca mắc rất cao.

Theo nguyên Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng của Bộ Y tế, tính đến thời điểm này, Việt Nam có một số thành công. Đầu tiên, những người nhập cảnh đã được cách ly hết, phát hiện các ca dương tính, gần nhất là 2 người từ Nhật Bản trở về. Tiếp đến là các ổ dịch đều đã được kiểm soát. Mới nhất là ổ dịch Hạ Lôi (Mê Linh, Hà Nội), nếu không có gì thay đổi, tới ngày 5/5, ổ dịch này sẽ được gỡ phong tỏa.

Chủ tịch UBND TP. Hà Nội cũng đã đồng ý về việc này. PGS.TS Trần Đắc Phu lưu ý: “Những thành công này phần lớn là bởi Việt Nam thực hiện giãn cách xã hội đúng lúc và quyết liệt. Còn bây giờ, nếu chủ quan sẽ rất nguy hiểm”.

Học sinh một trường trung học cơ sở ở Hà Nội đeo khẩu trang trong lớp học đề phòng lây nhiễm virus corona, ngày 31/1/2020. Ảnh: Reuters

Khi nào Việt Nam có thể công bố hết dịch COVID-19?

Nhận định về việc “Việt Nam đã qua đỉnh dịch COVID-19 hay chưa”, ông Trần Đắc Phu nhấn mạnh, Việt Nam chưa có đỉnh dịch và nếu khống chế tốt thì làm gì có đỉnh dịch: “Có đỉnh dịch hay không phụ thuộc vào việc chống dịch. Nếu chúng ta thỉnh thoảng có một vài ca thì không đáng lo”.

Đối với điều kiện công bố hết dịch, PGS.TS Trần Đắc Phu cho rằng, để công bố hết dịch thì về quy định phải đáp ứng điều kiện không phát hiện thêm trường hợp mắc bệnh mới sau khoảng thời gian nhất định. Đối với COVID-19 là 28 ngày, được tính từ ngày trường hợp mắc bệnh gần nhất được cách ly tại cơ sở y tế.

Đồng thời, các biện pháp chống dịch phải triển khai đầy đủ theo luật bệnh truyền nhiễm, đảm bảo dịch không còn nguy cơ. PGS.TS Trần Đắc Phu nêu rõ: “Hiện nay, dịch ở quốc tế rất phức tạp, Việt Nam phải xác định duy trì phòng, chống dịch. Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã nói, phải sống với dịch an toàn là vì thế”.

Bên cạnh đó, theo ông, người dân cần thực hiện các biện pháp chống dịch như đeo khẩu trang, tránh giao tiếp gần, giãn cách xã hội, tránh tụ tập đông người, hạn chế ra đường, nhất là người cao tuổi hay người có bệnh lý nền, khử khuẩn, rửa tay xà phòng, sát khuẩn. Đồng thời, tiến hành khai báo y tế, đặc biệt là những người bị ho, sốt, có triệu chứng nghi vấn hay có yếu tố dịch tễ.

PGS.TS Trần Đắc Phu nhấn mạnh: “Nếu chủ quan là rất nguy hiểm. Người dân cần thực hiện triệt để 5 biện pháp này. Tôi thấy những ngày gần đây, người dân đã rất chủ quan khi đi tắm biển, ngồi ăn gần nhau. Người dân cứ cho rằng dịch đã hết, điều này rất đáng lo ngại. Sắp tới là kỳ lễ 30/4, tôi khuyến cáo người dân tuyệt đối không được lơ là các biện pháp phòng, chống dịch đã được khuyến cáo”.

3 bệnh nhân dương tính COVID-19 tại Việt Nam ngày ra viện. Ảnh: Vietnamnet

WHO cảm ơn Việt Nam

Việt Nam được nhắc đến trong cuộc họp báo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Geneva hôm 27/4 vì những đóng góp cho Kế hoạch ứng phó và Chuẩn bị chiến lược của WHO trong cuộc chiến chống dịch COVID-19.

Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus đồng thời gửi lời cảm ơn tới 280.000 cá nhân, tập đoàn, tổ chức đã đóng góp cho Quỹ phản ứng đoàn kết của WHO: “Tôi xin cảm ơn Trung Quốc, Bồ Đào Nha và Việt Nam, vì những đóng góp gần đây của họ cho Kế hoạch ứng phó và Chuẩn bị chiến lược của WHO”.

Trên tài khoản Twitter, Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cũng cảm ơn Chính phủ Việt Nam vì đã đóng góp 50.000 USD hỗ trợ Quỹ ứng phó COVID-19 của WHO. Lãnh đạo WHO bày tỏ: “Cảm ơn Việt Nam vì đã đóng góp vào Quỹ ứng phó COVID-19. Cùng chung tay!”.

Đại diện WHO tại Việt Nam, TS. Kidong Park đánh giá, Việt Nam là nước đang đi đầu trong lĩnh vực ngoại giao y tế, đồng thời bày tỏ cảm ơn Chính phủ và nhân dân Việt Nam về sự giúp đỡ chân thành, quý báu dành cho Quỹ ứng phó COVID-19 của WHO.

(Nguồn: TTXVN)

AN LY (t/h)