Phát biểu tại Hội thảo, Viện trưởng Nguyễn Văn Cương cho rằng quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng đang kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của các giao dịch dân sự, kinh doanh, thương mại có yếu tố nước ngoài. Không chỉ mở rộng về quy mô, các quan hệ này ngày càng đa dạng và phức tạp, đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện pháp luật để đáp ứng tốt hơn thực tiễn.

Việt Nam đang tham gia ngày càng sâu vào các chuỗi giá trị và mạng lưới kinh tế toàn cầu. Bên cạnh những cơ hội về thương mại, đầu tư, việc làm, học tập và giao lưu quốc tế, quá trình này cũng làm gia tăng các quan hệ pháp lý vượt qua phạm vi biên giới quốc gia.Trong bối cảnh đó, việc xây dựng một hệ thống quy định pháp luật đồng bộ, hiện đại và có khả năng thích ứng trở thành yêu cầu quan trọng, nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Tại Hội thảo, các chuyên gia, nhà khoa học tập trung đánh giá những kết quả đạt được trong xây dựng pháp luật về tư pháp quốc tế

Một số nội dung được xác định có vai trò trọng tâm trong tư pháp quốc tế gồm lựa chọn và áp dụng pháp luật, xác định thẩm quyền tài phán, công nhận và cho thi hành bản án, quyết định của tòa án nước ngoài, phán quyết của trọng tài quốc tế và tương trợ tư pháp trong lĩnh vực dân sự. Những vấn đề này càng được quan tâm khi Việt Nam mở rộng quan hệ kinh tế, thương mại và đầu tư quốc tế.

Thời gian qua, các quy định điều chỉnh quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài đã từng bước được hoàn thiện trong Bộ luật Dân sự và nhiều luật chuyên ngành. Tuy nhiên, sự thay đổi nhanh của kinh tế - xã hội và các phương thức giao dịch xuyên biên giới đòi hỏi việc hoàn thiện pháp luật về tư pháp quốc tế phải được nghiên cứu một cách tổng thể, đồng bộ và có tầm nhìn dài hạn.

Đáng chú ý, sự phát triển của kinh tế số cùng sự xuất hiện của những dạng tài sản, giao dịch mới như tín chỉ carbon, tài sản mã hóa đang đặt ra nhiều câu hỏi pháp lý mới. Theo Viện trưởng Nguyễn Văn Cương, đây là những vấn đề cần được nhận diện và nghiên cứu sớm, qua đó hạn chế khoảng trống pháp luật, đồng thời bảo đảm hệ thống pháp luật có đủ khả năng thích ứng với những biến động của thực tiễn.

Tại Hội thảo, các chuyên gia, nhà khoa học tập trung đánh giá những kết quả đạt được trong xây dựng pháp luật về tư pháp quốc tế; chỉ ra các quy định còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tế; đồng thời đề xuất các giải pháp mang tính lâu dài.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại Hội thảo.

Các tham luận tập trung vào nhiều vấn đề như xác định và áp dụng pháp luật nước ngoài trong tư pháp quốc tế Việt Nam; thu hồi tài sản văn hóa và những vấn đề pháp lý liên quan; hoàn thiện quy định về công nhận, cho thi hành phán quyết của trọng tài nước ngoài tại Việt Nam; cùng các vấn đề tư pháp quốc tế phát sinh trong quá trình xây dựng và vận hành Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Những nội dung được trao đổi tại Hội thảo góp phần cung cấp thêm cơ sở khoa học cho việc xác định các định hướng hoàn thiện pháp luật về tư pháp quốc tế trong giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Ảnh: Nguồn Bộ Tư pháp