Lãi suất cao hơn khó có thể gây ra rủi ro hệ thống lớn nhưng các nhà đầu tư lo lắng nên cảnh giác với sự hưng phấn tiếp tục được thúc đẩy bởi AI trên thị trường chứng khoán Mỹ.

Trong một ghi chú được công bố ngày hôm qua, Paul Dales, nhà kinh tế trưởng người Anh tại Capital Economics, cho biết "còn quá sớm" để chắc chắn rằng lãi suất cao hơn sẽ không gây ra những rạn nứt thêm trong hệ thống tài chính.

Tuy nhiên, "khả năng xảy ra một sự kiện tài chính mang tính hệ thống đang giảm dần", ông lập luận.

Lãi suất gần bằng 0 trong hơn một thập kỷ sau cuộc khủng hoảng tài chính khi các nhà hoạch định chính sách toàn cầu cố gắng bơm thêm sức sống vào nền kinh tế. 

Nhiều nhà kinh tế lập luận rằng lãi suất cực thấp tạo điều kiện cho việc chấp nhận rủi ro quá mức trên thị trường tài chính, điều này sẽ bộc lộ khi lãi suất tăng.

Mặc dù có những điểm bất ổn, bao gồm cuộc khủng hoảng LDI ở Anh và sự sụp đổ của Ngân hàng Thung lũng Silicon, nhưng không có bất kỳ vấn đề mang tính hệ thống nào.

"Có vẻ như các nhà hoạch định chính sách đã quản lý tốt quá trình chuyển đổi sang kỷ nguyên lãi suất cao hơn này", ông Dales nói.

Nhìn chung, các nhà kinh tế cho rằng lãi suất sẽ không quay trở lại mức thấp nhất sau khủng hoảng tài chính. Ông Dales lập luận rằng đây sẽ là điều tích cực cho sự ổn định tài chính vì các nhà đầu tư sẽ không được khuyến khích thực hiện 'tìm kiếm lợi nhuận'.

Lãi suất thấp có hiệu quả cám dỗ các nhà đầu tư tham gia canh bạc để cố gắng kiếm được lợi nhuận lớn hơn. Ngược lại, lãi suất cao hơn sẽ ngăn chặn tình trạng mất cân bằng lớn hình thành ở các lĩnh vực phụ thuộc vào tín dụng, chẳng hạn như nhà ở.

Tuy nhiên, ông Dales cho rằng tác động của lãi suất cao hơn sẽ kém hiệu quả hơn trong việc kiềm chế "hành vi đầu cơ" ở nơi khác.

Ông nói: " Nghi phạm chính có thể là làn sóng nhiệt tình hiện nay đối với Trí tuệ nhân tạo.

Ông Dales cho rằng một "bong bóng" có thể đang hình thành trên thị trường chứng khoán Hoa Kỳ, được thúc đẩy bởi "làn sóng nhiệt tình" dành cho AI.

Chỉ số Nasdaq thiên về công nghệ đã tăng khoảng 45% trong năm ngoái, dẫn đầu là cổ phiếu công nghệ 'Magnificent Seven'. S&P 500 cũng ghi nhận mức tăng 25% trong năm 2023.

"Sự kiện tài chính lớn tiếp theo có thể giống vụ sụp đổ vốn cổ phần dotcom vào đầu những năm 2000 hơn là vụ sụp đổ nhà đất/Cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu (GFC) vào cuối những năm 2000", ông nói.

Cảnh báo của ông Dales lặp lại những lo ngại của ông Jonathan Hall, thành viên bên ngoài của Ủy ban Chính sách Tài chính của Ngân hàng Anh.

Ông Hall cho rằng "sự hưng phấn" là một trong những rủi ro lớn nhất mà hệ thống tài chính phải đối mặt. Ông nói: "Nếu điều kiện có vẻ yên tĩnh, nếu biến động thấp, thì bạn có thể gặp rủi ro hưng phấn - mọi người chấp nhận rủi ro nhiều hơn vì họ cho rằng thị trường lành tính hơn".