Phần lớn lithium trên thế giới được sử dụng làm vật liệu pin, trong khi thuốc chỉ chiếm một phần nhỏ trong lượng tiêu thụ. Các nhà sản xuất pin lớn, bao gồm gã khổng lồ pin CATL của Trung Quốc và nhà cung cấp pin cho Tesla, Panasonic, đã công bố kế hoạch đầu tư hàng tỷ USD cho các cơ sở sản xuất mới để kiếm tiền từ sự bùng nổ EV.

Mitsubishi Tanabe Pharma của Nhật Bản có kế hoạch chấm dứt sản xuất và bán viên nén lithium cacbonat, được sử dụng để điều trị các cơn hưng cảm của rối loạn lưỡng cực, do nguy cơ thiếu hụt và tăng giá lithium trong tương lai. Ngày kết thúc sản xuất ước tính là vào khoảng tháng 3/2025.

Rối loạn lưỡng cực có nguy cơ tự tử cao nếu không được điều trị đúng cách. Hidenori Kuwabara, một dược sĩ chuyên về tâm thần học cho biết rối loạn lưỡng cực là nhóm các bệnh lý khá nặng nề. Tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ tử vong cao hơn bệnh trầm cảm.

Mặc dù có một số công ty dược phẩm ở Nhật Bản sản xuất các sản phẩm tương tự, nhưng Kuwabara cho biết ông lo ngại liệu họ có thể đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của các cơ sở khám chữa bệnh hay không, vì những nhà sản xuất đó sẽ gặp khó khăn như Mitsubishi Tanabe.

Theo Cơ quan năng lượng quốc tế, nhu cầu về lithium sẽ tăng gấp 7 lần vào năm 2030 so với năm 2021, trong một kịch bản mà ngành năng lượng toàn cầu đạt được mức phát thải carbon bằng không vào năm 2050.

Giá thị trường của lithium cacbonat đã tăng lên 69 USD/kg vào tháng 12/2022, cao hơn gấp đôi so với cuối năm 2021. Giá hiện tại là khoảng 35 USD/kg.

Ichiro Fujikawa, Chủ tịch Hiệp hội thương nhân dược phẩm Nhật Bản cho biết rằng các nhà sản xuất thuốc có tiêu chuẩn sản xuất cao, nhưng họ không mua nhiều về số lượng.

Theo Hiroyuki Sakamaki, giáo sư tại Đại học Dịch vụ Nhân sinh Kanagawa của Nhật Bản, cũng có các yếu tố địa chính trị cần xem xét, vì phần lớn nguồn cung cấp nguyên liệu cho thuốc gốc đến từ Trung Quốc và Ấn Độ, cộng với các hóa chất chủ yếu được sản xuất tại Trung Quốc.

IEA ước tính rằng 60% đến 70% công suất tinh chế lithium được đặt tại Trung Quốc.

Nhật Bản đã trải qua tình trạng thiếu thuốc generic kể từ đầu năm 2021, sau khi hai nhà sản xuất lớn buộc phải thu hẹp hoặc bán một phần hoạt động kinh doanh của họ vì vi phạm an toàn sản xuất. 

Một số ý kiến cho rằng giá thuốc thấp ở Nhật Bản đã làm cho tình trạng thiếu hụt trầm trọng hơn, vì các công ty dược phẩm ít có khả năng chi tiền cho các sản phẩm có tỷ suất lợi nhuận thấp.

Tại Nhật Bản, giá thuốc được chính phủ quy định theo hệ thống bảo hiểm y tế công cộng. Theo Kuwabara, giá viên nén lithium cacbonat của Mitsubishi Tanabe là khoảng 6 yên (4 xu), "thấp hơn giá của những viên kẹo rẻ tiền".

(Nguồn: Nikkei Asia)