Xử lý các vụ việc như Tân Hoàng Minh cần được tính toán “nhiều bề” để hệ thống tài chính không bị ảnh hưởng và xóa đi tâm lý lo sợ kênh trái phiếu, dẫn đến các phản ứng thái quá.

Ma lực của lãi suất và nghệ thuật mời chào cũng như nhiều yếu tố khác khiến không chỉ các nhà đầu tư nhỏ lẻ, mà cả các bà nội trợ cũng sẵn sàng bỏ tiền vào kênh trái phiếu doanh nghiệp. Ghi nhận của Đầu tư Chứng khoán cho thấy, một số nhà đầu tư cá nhân bỏ ra hàng chục tỷ đồng mua trái phiếu Tân Hoàng Minh đang lo lắng cho tình huống không thể thu hồi được vốn.

Một vấn đề mà các nhà đầu tư lâu nay cảm thấy an tâm khi bỏ vốn vào trái phiếu là sự xuất hiện của những cái tên công ty chứng khoán và ngân hàng, được coi như một bảo chứng cho sự an toàn.

Dù vậy, qua vụ việc của Tân Hoàng Minh, đây cũng là vấn đề phải lưu ý, bởi phạm vi và trách nhiệm mà những tổ chức tài chính này tham gia sẽ theo những nghiệp vụ chuyên môn mà nhà đầu tư thông thường khó có thể nắm rõ. Những tên tuổi như vậy xuất hiện trong các bản chào bán trái phiếu không đồng nghĩa với việc họ đảm bảo cho quyền lợi của nhà đầu tư.

Ví dụ, liên quan đến các lô trái phiếu của các doanh nghiệp thuộc Tân Hoàng Minh, Công ty Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) cho biết, Công ty đã thực hiện tư vấn hồ sơ chào bán trên cơ sở các thông tin, tài liệu do Công ty Ngôi Sao Việt cung cấp. Đây là đợt phát hành trái phiếu đầu tiên trong năm 2021 của Ngôi sao Việt tổ chức phát hành và chịu trách nhiệm về những thông tin công bố trong hồ sơ chào bán. Kết quả thực hiện chào bán sơ cấp (lần đầu) toàn bộ số lượng trái phiếu phát hành tương đương 800 tỷ đồng cho một nhà đầu tư tổ chức là Tân Hoàng Minh.

Tương tự, Công ty Chứng khoán An Bình (ABS) đã tư vấn phát hành cho Soleil mã trái phiếu SOLCH2123001, với tổng trị giá 800 tỷ đồng, là trái phiếu có tài sản bảo đảm và bảo lãnh thanh toán. Tân Hoàng Minh tiếp tục là nhà đầu tư duy nhất mua toàn bộ số trái phiếu của đợt phát hành này.

Cả BVSC và ABS đều khẳng định, họ không tư vấn hay phân phối tài liệu chào bán hoặc tham gia bất kỳ khâu nào để bán thứ cấp đối với trái phiếu trên từ Tân Hoàng Minh, hay bất kỳ trái phiếu nào liên quan đến Tân Hoàng Minh hoặc các công ty liên quan cho các nhà đầu tư khác.

Dữ liệu của FinnGroup cho thấy, thị trường trái phiếu doanh nghiệp hiện chiếm tới 17% GDP và phát triển mạnh trong 2 năm đại dịch Covid-19 hoành hành, trở thành kênh huy động vốn hữu hiệu cho nhiều doanh nghiệp.

Trong quá trình phát triển nóng của mình, thị trường đã bộc lộ nhiều “hạt sạn” mà cả cơ quan quản lý và nhiều tổ chức tài chính trung gian đã lên tiếng. Khi những hành vi sai trái ở quy mô nhỏ không được xử lý nghiêm và sớm, đã trở thành các tiền lệ xấu và nhân rộng hơn.

Khi tổng kết về thị trường chứng khoán cuối năm 2021, ông Nguyễn Lê Minh, Phó tổng giám đốc Dragon Capital cảnh báo, với sự say sưa của các nhà đầu tư trên thị trường trái phiếu thời gian qua, sẽ khó có lời cảnh tỉnh nào khiến họ e dè, mà bản thân nhà đầu tư phải trải qua những kinh nghiệm thương đau mới tự tỉnh ngộ.

Một trong những e ngại của vị chuyên gia trên khi bàn về thị trường trái phiếu doanh nghiệp là góc độ tiêu cực của nó nay đã được phơi bày khi Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa ra quyết định hủy 9 đợt phát hành có giá trị hơn 10.030 tỷ đồng của Công ty TNHH Thương mại dịch vụ khách sạn Tân Hoàng Minh (Tân Hoàng Minh).

Theo cơ quan điều tra, Tân Hoàng Minh huy động tiền của nhà đầu tư nhưng không sử dụng vào các hoạt động kinh doanh như đã nêu trong hồ sơ phát hành trái phiếu. Vậy nay, tập đoàn này (nếu có thể) sẽ hoàn trả tiền cho nhà đầu tư như thế nào?

Trong thông cáo gửi khách hàng ngày 5/4/2022, Tân Hoàng Minh cho rằng, việc tư vấn phát hành, tư vấn định giá và quản lý tài sản đảm bảo đúng trình tự và quy định pháp luật, được thực hiện bởi các công ty chứng khoán, ngân hàng uy tín. Tân Hoàng Minh cam kết các thông tin về trái phiếu đã tư vấn cho khách hàng đúng với những gì doanh nghiệp phát hành trái phiếu.

Nếu phải hủy bỏ các đợt phát hành trái phiếu theo yêu cầu của cơ quan quản lý, Tân Hoàng Minh sẽ làm việc với doanh nghiệp phát hành, cơ quan quản lý và các bên liên quan để hoàn trả lại toàn bộ số tiền đã huy động từ khách hàng.

Tổng Hợp