Mỹ - Trung căng thẳng khiến thế giới tiềm ẩn nhiều nguy cơ

Các quan chức cấp cao Trung Quốc ngày 11/6 cho biết Bắc Kinh sẽ tôn trọng thỏa thuận thương mại với Mỹ và muốn cải thiện quan hệ song phương.

Cựu Bộ trưởng Tài chính Trung Quốc Zhu Guangyao, hiện là cố vấn chính phủ, nói rằng hai nước không nên “lãng phí thời gian” trong việc củng cố quan hệ để cùng nhau ứng phó hiệu quả trước dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona (COVID-19).

Trang mạng foxbusiness.com dẫn lời ông cùng các quan chức khác trao đổi với báo giới tại Bắc Kinh rằng hai nền kinh tế hàng đầu thế giới cần phối hợp chặt chẽ nếu muốn tìm cách làm việc cùng nhau, bởi thiếu vắng hợp tác sẽ khiến cả hai phải “trả giá đắt”. 

Trung Quốc đang lép vé trước sự cứng rắn của Mỹ.
Trung Quốc đang lép vé trước sự cứng rắn của Mỹ.

Mối quan hệ song phương Mỹ-Trung đã trong giai đoạn suy thoái ngay từ trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump lên nắm quyền với chiến lược “Nước Mỹ trước tiên”. Mọi chuyện càng trở nên tồi tệ hơn với các tranh cãi xoay quanh vấn đề thương mại, dịch COVID-19 và gần đây nhất là nỗ lực của Mỹ nhằm ngăn chặn tốc độ tăng trưởng kinh tế và công nghệ của Trung Quốc - một bối cảnh đặc biệt nguy hiểm theo nhìn nhận của nhiều chuyên gia.

Chủ tịch Viện Nghiên cứu Quốc gia về Kinh tế và Quan hệ Quốc tế E.M. Primakova và cũng là Ủy viên Đoàn Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Nga Alexander Dynkin đặt câu hỏi: “Điều gì đang chờ đợi chúng ta thời hậu khủng hoảng này? Rõ ràng, xu hướng chính ở đây là sự hình thành thế lưỡng cực mới, đó chính là tình trạng suy thoái nghiêm trọng trong mối quan hệ giữa hai cường quốc là Mỹ và Trung Quốc.

Tình thế rối ren lưỡng cực của hệ thống thế giới mới dần trở nên rõ ràng hơn... Trung Quốc đã thay đổi rất nhiều cả về mặt lý luận và thái độ chính trị. Cùng với đó là hàng loạt lo ngại về vấn đề kinh tế và cuộc đua phát triển công nghệ mà Trung Quốc đang đẩy mạnh. Trong tình thế ấy, nước Mỹ ngày càng nhấn mạnh tới sự vĩ đại của mình".

Theo ông, Washington tiếp tục củng cố chính sách bảo hộ và bắt đầu liên tục hủy bỏ những hiệp ước, thỏa thuận cơ bản trong lĩnh vực ổn định chiến lược và vì vậy, thế giới lưỡng cực sẽ chính là hậu quả của cuộc xung đột Mỹ-Trung.

Ông Dynkin bình luận: “Bản chất cơ bản của cuộc cạnh tranh khốc liệt này là gì? Theo quan điểm của tôi, Trung Quốc đã không đủ kiên nhẫn suốt 50 năm qua. Nhận ra vị thế của mình, Bắc Kinh đang cố gắng đạt đến thỏa thuận và tìm cách nhượng bộ.

Đơn cử, hãy nhìn vào thỏa thuận dỡ bỏ những rào cản thương mại giữa hai bên, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 14/2, bao gồm 198 điểm thì có tới 105 điểm trong đó bắt đầu với lối diễn đạt đóng khuôn ‘Trung Quốc phải’, 88 điểm ‘các bên phải’- và chỉ có 5 điểm duy nhất mà chúng ta thấy là ‘Mỹ phải’.

Về cơ bản, ‘tỷ số’ hóa ra lại là 21:1 mà phần thắng nghiêng về phía Nhà Trắng”. Trong khi Trung Quốc dùng mọi phương cách để tìm kiếm sự thỏa hiệp, thì Mỹ dường như lại không hề có thiện chí. Ngược lại, Mỹ muốn tìm cách ngăn chặn, và làm chậm lại tốc độ tăng trưởng của Trung Quốc và kiên quyết không đàm phán.

Ông Dynkin nói: “Theo quan điểm cá nhân của tôi, với thế sự không cân xứng này, chúng ta đang bước vào thế giới mới thời hậu khủng hoảng tiềm ẩn nhiều yếu tố nguy hiểm”.

(Nguồn: TTXVN)

P.V (t/h)