Chiều 20/3, Cuộc thi khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh THCS, THPT năm học 2025-2026 diễn ra tại ĐH Phenikaa, Hà Nội. Ảnh: VGP

Lễ khai mạc Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật (KHKT) cấp quốc gia dành cho học sinh THCS và THPT năm học 2025–2026 vừa diễn ra tại Đại học Phenikaa. Sự kiện do Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức, Sở GD&ĐT Hà Nội là đơn vị đăng cai.

Năm nay, cuộc thi thu hút 51 đơn vị tham gia, gồm đầy đủ 34 tỉnh, thành phố và 17 trường đại học, trường trực thuộc Bộ GD&ĐT. Tổng cộng 242 dự án tiêu biểu được tuyển chọn tranh tài ở 21 lĩnh vực. Nhiều đề tài tập trung vào các xu hướng công nghệ nổi bật như phần mềm hệ thống (34 dự án), hệ thống nhúng (32 dự án), rô-bốt và máy thông minh (16 dự án), cho thấy sự tiếp cận nhanh của học sinh với các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng cho biết, đây là năm thứ 14 cuộc thi được tổ chức kể từ khi ban hành quy định chính thức. Theo ông, giáo dục phổ thông đang hướng tới phát triển toàn diện, đồng thời chú trọng năng lực nghiên cứu, tư duy khoa học và khả năng đổi mới sáng tạo của học sinh.

Thứ trưởng thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng, Trưởng Ban Chỉ đạo Cuộc thi phát biểu. Ảnh: NM

Việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW tiếp tục khẳng định định hướng đúng đắn của ngành giáo dục trong việc tạo điều kiện để học sinh sớm tiếp cận nghiên cứu khoa học, đặc biệt trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 và chuyển đổi số diễn ra sâu rộng.

Điểm đáng chú ý, cuộc thi năm nay ghi nhận số lượng dự án và thí sinh tham gia đông nhất từ trước đến nay. Theo lãnh đạo Bộ GD&ĐT, con số này không chỉ phản ánh sự phát triển về quy mô mà còn cho thấy chất lượng và sức lan tỏa của phong trào nghiên cứu khoa học trong học sinh ngày càng được nâng cao, nhận được sự tin tưởng của nhà trường, giáo viên và phụ huynh.

Ở bình diện quốc tế, học sinh Việt Nam những năm gần đây liên tục đạt thành tích tích cực. Tại Hội thi khoa học kỹ thuật quốc tế Regeneron ISEF 2025, đoàn Việt Nam ghi dấu ấn với thành tích cao nhất từ trước tới nay, gồm 2 giải Nhì, 1 giải Ba, 3 giải Tư và 5 giải đặc biệt từ các nhà tài trợ. Kết quả này cho thấy năng lực nghiên cứu của học sinh trong nước đang từng bước tiệm cận chuẩn quốc tế, dù vẫn còn không ít thách thức.

Ghi nhận những nỗ lực đó, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng đánh giá cao sự cố gắng của học sinh, sự tận tâm của giáo viên, sự đồng hành của phụ huynh cũng như đóng góp của đội ngũ quản lý và ban giám khảo các cấp. Ông nhấn mạnh, cuộc thi không chỉ là sân chơi học thuật mà còn là hành trình trưởng thành, nơi khơi dậy khát vọng khoa học và tinh thần đổi mới sáng tạo ở thế hệ trẻ.

Đối với ban tổ chức và ban giám khảo, lãnh đạo Bộ GD&ĐT đề nghị bảo đảm nguyên tắc công tâm, khách quan, tôn trọng mọi ý tưởng sáng tạo của học sinh, đồng thời thực hiện đúng quy chế, đề cao yếu tố nhân văn trong đánh giá.

Trong khuôn khổ cuộc thi, diễn ra từ ngày 20 đến 22/3/2026, 

Bà Vũ Thu Hà - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội phát biểu. Ảnh: HN

Đánh giá về ý nghĩa của sự kiện, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Thu Hà cho rằng, cuộc thi không chỉ mang tính chuyên môn mà còn góp phần nuôi dưỡng đam mê khoa học, khơi nguồn sáng tạo và mở ra những hành trình phát triển dài hạn cho học sinh. Theo bà, mỗi đề tài, dù quy mô lớn hay nhỏ, đều bắt đầu từ tinh thần tò mò khoa học và sự kiên trì theo đuổi ý tưởng.

TS Lê Trung Thành - Giám đốc ĐH Phenikaa phát biểu tại chương trình. Ảnh: DT

Đại diện đơn vị đăng cai, GS.TS Lê Trung Thành (Đại học Phenikaa) nhìn nhận, cuộc thi là môi trường quan trọng để hình thành một thế hệ học sinh biết quan sát, biết đặt câu hỏi và biết vận dụng tri thức vào giải quyết các vấn đề thực tiễn. Ông bày tỏ kỳ vọng, từ sân chơi này sẽ xuất hiện những gương mặt trẻ tiếp tục theo đuổi con đường khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

“Giá trị lớn nhất không nằm ở giải thưởng, mà ở tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám thử nghiệm và bảo vệ quan điểm khoa học bằng dữ liệu và bằng trách nhiệm”, ông nhấn mạnh.

Ban tổ chức trao Cờ lưu niệm tặng các đơn vị dự thi. Ảnh: HN

Cuộc thi diễn ra trong ba ngày (20, 21 và 22/3) tại Đại học Phenikaa. Đây là lần đầu tiên có sự tham gia của 100% các sở giáo dục và đào tạo; cùng sự góp mặt của 17 trường đại học, học viện, với 242 dự án dự thi, tăng hơn 30 dự án so với năm trước. 

Trong khuôn khổ sự kiện, Đại học Phenikaa đã giới thiệu tới các nhà giáo, học sinh một số phòng thí nghiệm tiêu biểu, giúp các em hình dung rõ hơn về hoạt động nghiên cứu khoa học và các kiến thức được ứng dụng vào thực tiễn, qua đó, góp phần khơi dậy hứng thú, niềm đam mê tìm tòi, sáng tạo.

Nhiều hoạt động bên lề được tổ chức như hội thảo “Giáo dục STEM – Định hướng đào tạo nhân lực từ trường phổ thông”, không gian trưng bày dự án mở cửa cho công chúng tham quan, cùng chương trình trải nghiệm tại Phenikaa Innovation Lab.