Khi phụ nữ bước vào giai đoạn mãn kinh, nồng độ estrogen trong cơ thể giảm nhanh chóng, không chỉ gây ra những thay đổi sinh lý mà còn tiềm ẩn nhiều cảnh báo sức khỏe quan trọng.

Các bác sĩ tại Bệnh viện Vạn Phương (Đài Bắc, Trung Quốc) cho biết, sau mãn kinh, nguy cơ mắc bệnh tim mạch và loãng xương ở phụ nữ tăng lên rõ rệt. Trong đó, nguy cơ bệnh tim mạch có thể tăng từ 2-3 lần, còn tình trạng mất xương diễn ra mạnh nhất trong 5-7 năm đầu sau khi mãn kinh.

Do giai đoạn đầu thường không có triệu chứng rõ ràng, nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã xảy ra nhồi máu cơ tim hoặc gãy xương, từ đó ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng sống và khả năng vận động.

Estrogen suy giảm làm rối loạn mỡ máu, tăng nguy cơ tim mạch

Về sức khỏe tim mạch, bác sĩ tim mạch Vương Tiệp Du cho biết: sau mãn kinh, khi estrogen giảm, phân bố mỡ trong cơ thể chuyển từ dạng "quả lê" (tập trung ở hông, đùi) sang "quả táo" (tích mỡ ở bụng và nội tạng), tạo nên tình trạng "gầy bên ngoài nhưng béo bên trong".

Đồng thời, cholesterol tốt (HDL) giảm, cholesterol xấu (LDL) tăng, cộng thêm độ đàn hồi mạch máu suy giảm và nguy cơ mắc các bệnh "ba cao" (cao huyết áp, mỡ máu cao, đường huyết cao) tăng lên, khiến nguy cơ bệnh tim mạch ở phụ nữ sau mãn kinh tăng gấp 2–3 lần, thường xuất hiện sau tuổi 55.

Nhồi máu cơ tim ở phụ nữ dễ bị bỏ sót vì triệu chứng không điển hình

Bác sĩ Vương Tiệp Du nhấn mạnh, biểu hiện nhồi máu cơ tim ở phụ nữ thường khác nam giới. Nhiều trường hợp, đặc biệt ở người lớn tuổi, không xuất hiện đau ngực điển hình mà thay vào đó là các triệu chứng như: Đau hàm; Đau vai; Buồn nôn, nôn...

Do những biểu hiện này dễ bị xem nhẹ, phụ nữ thường trì hoãn việc đi khám, dẫn đến bỏ lỡ "thời điểm vàng" điều trị.

Trước thông tin lan truyền trên mạng rằng "đau răng là dấu hiệu nhồi máu cơ tim", bác sĩ giải thích: vấn đề tim mạch có thể gây đau lan xuống hàm, nhưng trước hết vẫn cần loại trừ nguyên nhân răng miệng. Nếu thuộc nhóm có bệnh nền "ba cao" và xuất hiện cơn đau lan không rõ nguyên nhân, cần đặc biệt cảnh giác.

Mất xương nhanh sau mãn kinh, gãy xương có thể ảnh hưởng đến tỷ lệ sống

Sức khỏe xương cũng đối mặt với nhiều thách thức. Bác sĩ chỉnh hình Trần Dục Bân (Đài Loan, Trung Quốc) cho biết, 5-7 năm sau mãn kinh là giai đoạn mất xương nhanh nhất, mật độ xương có thể giảm khoảng 10%.

Do loãng xương thường không có triệu chứng, trên lâm sàng, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện sau khi bị ngã và gãy xương.

Nghiên cứu cho thấy, khi xảy ra gãy xương hông, tỷ lệ tử vong trong vòng 1 năm có thể lên tới 11-12%, và chỉ một số ít bệnh nhân có thể phục hồi hoàn toàn khả năng vận động như trước, gây ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống.

Tập kháng lực và kiểm tra định kỳ: Chìa khóa bảo vệ tim và xương

Trước nguy cơ "kép" đối với tim mạch và xương trong giai đoạn mãn kinh, các bác sĩ khuyến nghị phụ nữ nên đưa các bài tập kháng lực vào sinh hoạt hàng ngày như Pilates, tập với dây kháng lực hoặc tập tạ. Những hình thức này giúp tăng khối lượng cơ, cải thiện chuyển hóa cơ bản, đồng thời hỗ trợ bảo vệ xương và phòng ngừa mất cơ.

Bác sĩ Vương Tiệp Du khuyến cáo phụ nữ trên 55 tuổi nên tuân thủ nguyên tắc đo huyết áp "722" (đo 7 ngày liên tiếp, mỗi ngày 2 lần sáng - tối, mỗi lần đo 2 lượt), đồng thời kiểm tra tim mạch định kỳ.

Trong khi đó, bác sĩ Trần Dục Bân nhắc nhở nhóm nguy cơ cao nên kiểm tra mật độ xương mỗi 2-3 năm.

Phụ nữ, bên cạnh việc chăm sóc gia đình, cũng cần chú ý đến những thay đổi nhỏ của cơ thể, chủ động phòng ngừa sớm để duy trì chất lượng cuộc sống khỏe mạnh sau mãn kinh.