Chiều 17/9, xã Sơn Tây Thượng (Quảng Ngãi) trang trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích cấp tỉnh đối với Di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm Ban Kinh tài Tỉnh ủy, mật danh “Dượng Bảy”.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Hồ Văn Niên (phải), Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Đức Tâm (trái) chúc mừng Đảng bộ, nhân dân xã Sơn Tây Thượng đón nhận Bằng xếp hạng Di tích cấp tỉnh đối với Di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm Ban Kinh tài Tỉnh ủy, mật danh “Dượng Bảy”.

Hậu cần vững chắc phục vụ kháng chiến

Năm 1961, giữa những năm tháng cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước diễn ra ác liệt, Ban Kinh tài Tỉnh ủy Quảng Ngãi được thành lập với mật danh “Dượng Bảy”. Đồng chí Võ Phấn, bí danh Võ Văn Nghị, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, sau này là Bí thư Tỉnh ủy, được giao nhiệm vụ Trưởng ban.

 Trong điều kiện chiến tranh vô cùng gian khổ, Ban Kinh tài mang trên mình một nhiệm vụ đặc biệt: lo hậu cần, tài chính, tổ chức sản xuất, tự túc lương thực để phục vụ kháng chiến. Đó là công việc thầm lặng nhưng có ý nghĩa sống còn, bởi phía sau mỗi cán bộ, chiến sĩ đang chiến đấu là những bữa cơm, hạt gạo, nguồn lương thực được chắt chiu từ chính núi rừng và bàn tay lao động của nhân dân.

Tại vùng Mang Bloọc, nay thuộc các thôn Nước Min, Huy Em và Huy Ra Long, xã Sơn Tây Thượng, những cán bộ cách mạng từ miền xuôi lên đã cùng đồng bào Ca Dong bắt tay khai hoang, làm ruộng nước, xây dựng thủy lợi, trồng trọt, chăn nuôi và phát triển tiểu thủ công nghiệp.

Giữa núi rừng, những người vốn khác nhau về quê quán, phong tục nhưng cùng chung một lý tưởng đã sống, lao động và chiến đấu bên nhau như người một nhà. Tình cảm ấy sâu nặng đến mức đồng bào trìu mến gọi tập thể cán bộ, chiến sĩ Ban Kinh tài là “Gia đình Dượng Bảy”.

Đó không chỉ là một cách gọi thân thương. Đó là ký ức về một tình đoàn kết được vun đắp bằng mồ hôi, những ngày gian khó và cả những mất mát trong chiến tranh.

Quyền Trưởng ban Kinh tế Trung ương, nguyên Bí thư Đảng ủy Khối doanh nghiệp Trung ương, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Võ Đức Huy phát biểu tại buổi lễ.

 Chỉ trong ba năm, từ 1961-1963, vùng “Dượng Bảy” từng bước trở thành một vùng sản xuất trù phú. Những thửa ruộng nước được khai phá, hệ thống thủy lợi được xây dựng, cây trồng, vật nuôi phát triển. Từ một nơi còn nhiều khó khăn, “Dượng Bảy” đã có thể tự túc lương thực để phục vụ các cơ quan Tỉnh ủy, lực lượng vũ trang tỉnh và một phần bộ đội chủ lực Quân khu 5, đồng thời hỗ trợ nhân dân vùng cao vượt qua những thời điểm khắc nghiệt.

Mô hình ấy sau đó được nhân rộng ra nhiều địa bàn miền Tây Quảng Ngãi và duy trì cho đến ngày quê hương hoàn toàn giải phóng. Giá trị lớn hơn những hạt lúa, những mùa ngô hay sản lượng lương thực chính là những gì đã được gieo xuống trên mảnh đất này: niềm tin, tình đoàn kết và phương thức sản xuất mới.

Thông qua lao động sản xuất, cán bộ cách mạng đã cùng đồng bào Ca Dong từng bước làm ruộng nước, xây dựng thủy lợi, hướng dẫn kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi. Những phương thức sản xuất ấy góp phần cải thiện đời sống và tạo nên những chuyển biến quan trọng ở vùng cao.

Bởi vậy, “Dượng Bảy” không chỉ là nơi lưu dấu hoạt động của một cơ quan kinh tài trong chiến tranh. Đó còn là minh chứng sinh động cho cách mạng bắt rễ trong lòng dân bằng những việc làm cụ thể, thiết thực; bằng sự sẻ chia và đồng hành trong từng ngày gian khó.

Lưu giữ ký ức để truyền lửa tương lai

Việc xếp hạng Di tích cấp tỉnh đối với Địa điểm lưu niệm Ban Kinh tài Tỉnh ủy, mật danh “Dượng Bảy”, vì thế mang một ý nghĩa đặc biệt.

Đó là sự ghi nhận chính thức đối với những giá trị lịch sử của di tích; đồng thời thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, sự tri ân đối với các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Ban Kinh tài và đồng bào Ca Dong đã góp sức, hy sinh cho sự nghiệp cách mạng.

Chiến tranh đã lùi xa. Những lán trại, công trình năm xưa có thể không còn nguyên vẹn. Những người từng sống, lao động và chiến đấu tại “Dượng Bảy” cũng ngày một vắng bóng. Nhưng ký ức về một thời gian khó vẫn hiện diện trong câu chuyện của những người đi trước, trong ký ức cộng đồng và nay được ghi dấu bằng một di tích lịch sử giữa đại ngàn.

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Đức Tâm phát biểu tại buỗi lễ.

 Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Tâm đề nghị các sở, ngành và xã Sơn Tây Thượng làm tốt công tác bảo tồn, quản lý di tích; khẩn trương hoàn thành việc cắm mốc, xác định ranh giới bảo vệ tại ba điểm Nước Min, Huy Em và Huy Ra Long; bảo đảm chất lượng, tiến độ xây dựng Bia di tích.

Theo ông Tâm, giá trị di tích cần được phát huy bằng những hoạt động thiết thực, nhất là giáo dục truyền thống, tổ chức các chương trình về nguồn, giáo dục lịch sử cho thế hệ trẻ. Cùng với đó, địa phương cần nghiên cứu hoàn thiện sản phẩm du lịch trải nghiệm “Theo dấu chân Kinh - Tài”, để câu chuyện về “Dượng Bảy” không chỉ nằm trong những trang sử mà trở thành một hành trình trải nghiệm, tìm hiểu lịch sử giữa không gian văn hóa vùng cao.

Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Hồ Văn Niên và các đại biểu tham dự buổi lễ.

 Di tích cũng được kỳ vọng trở thành điểm tựa để Sơn Tây Thượng phát huy những giá trị hiện có, gắn bảo tồn lịch sử với phát triển kinh tế - xã hội; đẩy mạnh nông nghiệp ứng dụng khoa học - công nghệ, nâng cao giá trị nông sản và thu nhập cho người dân.

“Tinh thần của ‘Gia đình Dượng Bảy’ vẫn còn nguyên ý nghĩa. Đó là bài học về ý chí tự lực, tinh thần vượt khó, sức mạnh đoàn kết và sự gắn bó giữa cách mạng với Nhân dân”, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Tâm nhấn mạnh.

Các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công Bia Di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm Ban Kinh tài Tỉnh ủy tại thôn Nước Min.

 Trách nhiệm hôm nay là giữ gìn những giá trị ấy và tiếp tục biến truyền thống thành động lực xây dựng quê hương.

Từ “Dượng Bảy” đến vùng đất Sơn Tây Thượng mới

Trong khuôn khổ chuỗi hoạt động, xã Sơn Tây Thượng tổ chức khởi công Bia Di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm Ban Kinh tài Tỉnh ủy tại thôn Nước Min; xuống giống mô hình dứa Queen; khánh thành Phòng nuôi cấy mô thực vật; công bố Mã vùng trồng cà phê và tổ chức Chợ phiên vùng cao.

Những hoạt động diễn ra trong cùng một thời điểm như một sự tiếp nối đầy ý nghĩa. Nếu hơn sáu thập niên trước, những cán bộ và đồng bào Ca Dong đã biến đất hoang thành ruộng đồng, biến gian khó thành sức mạnh để nuôi dưỡng cách mạng, thì hôm nay, những người con Sơn Tây Thượng đang tiếp tục khai phá tiềm năng của quê hương bằng khoa học, công nghệ, nông nghiệp và du lịch.

Lãnh đạo tỉnh Quảng Ngãi cùng xã Sơn Tây Thượng, Công ty TNHH MTV Nông nghiệp xanh Tony Farm Đà Lạt cắt băng khánh thành Phòng nuôi cấy mô thực vật. 

 Từ những hạt lúa của “Dượng Bảy” năm xưa đến những vùng cây trồng mới hôm nay là một hành trình dài. Nhưng sợi dây xuyên suốt vẫn là tinh thần tự lực, ý chí vượt khó và sức mạnh cộng đồng.

Lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Ngãi  bày tỏ tin tưởng, với truyền thống cách mạng của một xã An toàn khu và tinh thần đoàn kết, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc xã Sơn Tây Thượng sẽ tiếp tục bảo tồn tốt di sản “Dượng Bảy”, phát huy tiềm năng, lợi thế, đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống nhân dân, xây dựng Sơn Tây Thượng ngày càng ấm no, giàu đẹp.

Lãnh đạo xã Sơn Tây Thượng cấp chứng nhận mã vùng trồng cà phê cho Hợp tác xã Nông nghiệp tại địa phương. 

Giữa núi rừng hôm nay, nơi từng vang tiếng cuốc, tiếng rìu khai phá đất đai và những bước chân âm thầm phục vụ kháng chiến, câu chuyện “Dượng Bảy” vẫn còn đó.

Di tích lịch sử được xếp hạng không chỉ để nhắc nhớ thế hệ hôm nay và mai nhau về quá khứ hào hùng. Quan trọng hơn, đó là cách một thế hệ hôm nay cúi mình trước những hy sinh của cha ông, gìn giữ ký ức và trao lại cho thế hệ mai sau một bài học quý giá.