Ung thư đại trực tràng là một trong những loại ung thư phổ biến nhất hiện nay, trở thành nguyên nhân gây tử vong hàng đầu và đang có xu hướng trẻ hoá. Các bác sĩ chỉ ra nhiều trường hợp mắc bệnh có liên quan trực tiếp đến thói quen ăn uống kéo dài nhiều năm.

Một nghiên cứu quy mô lớn của Đại học Harvard, công bố trực tuyến năm 2018 trên tạp chí JAMA Oncology, đã chỉ ra mối liên hệ rõ ràng giữa chế độ ăn thúc đẩy viêm mãn tính và nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng.

Theo đó, các nhà khoa học đã phân tích dữ liệu từ hơn 120.000 nam và nữ, dựa trên các bảng khảo sát thói quen ăn uống được thu thập định kỳ 4 năm/lần trong suốt 26 năm. Kết quả cho thấy, những người thường xuyên tiêu thụ các thực phẩm gây viêm có tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng cao hơn đáng kể so với nhóm ăn ít hoặc hạn chế các loại thực phẩm này.

Ảnh minh hoạ

Cụ thể, nam giới có nguy cơ mắc bệnh cao hơn 44%, trong khi phụ nữ cao hơn 22% nếu duy trì chế độ ăn giàu thực phẩm gây viêm trong thời gian dài.

Các nhà khoa học chỉ ra 4 nhóm thực phẩm phổ biến âm thầm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng, bao gồm: thịt đỏ, thịt chế biến sẵn, đồ uống có đường và ngũ cốc tinh chế. Đây đều là những món ăn quen thuộc trong bữa ăn hàng ngày, dễ bị tiêu thụ quá mức mà không nhận ra tác hại lâu dài.

Những nghiên cứu trước đó cũng cho thấy mối liên hệ giữa 4 loại thực phẩm này và ung thư đại tràng.

Một nghiên cứu châu Âu theo dõi gần 478.000 người trong 5 năm cho thấy những người tiêu thụ nhiều thịt đỏ nhất (≥140 g/ngày) có nguy cơ ung thư đại tràng cao hơn khoảng 30% so với nhóm ăn ít nhất. Nghiên cứu của Mỹ trên hơn 148.000 người trong độ tuổi 50–74 cũng cho thấy việc ăn nhiều thịt đỏ và thịt chế biến sẵn trong thời gian dài làm tăng rõ rệt nguy cơ ung thư đại tràng và trực tràng.

Bên cạnh đó, nghiên cứu do Trường Y thuộc Đại học Washington (Mỹ) dẫn đầu đã tìm thấy mối liên hệ giữa việc tiêu thụ đồ uống có đường và nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng cao hơn ở phụ nữ dưới 50 tuổi. Tiêu thụ nhiều đồ uống có đường được cho là nguyên nhân gây béo phì, làm tăng đáng kể nguy cơ mắc 13 loại ung thư, bệnh tim và tiểu đường loại 2.

Ảnh minh hoạ

Ngũ cốc là loại ngũ cốc đã qua xử lý, loại bỏ phần lớn chất xơ và chất dinh dưỡng tự nhiên, khiến đường huyết tăng nhanh và có thể thúc đẩy kháng insulin và viêm mãn tính - các yếu tố liên quan đến nguy cơ ung thư đại tràng.

Không chỉ vậy, nhóm người theo chế độ ăn gây viêm còn có xu hướng ăn ít rau xanh, đồng thời uống ít trà, cà phê - những đồ uống được cho là có lợi trong việc giảm viêm nếu dùng ở mức độ hợp lý.

Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy viêm mãn tính đóng vai trò quan trọng trong sự hình thành và phát triển của ung thư, không chỉ riêng ung thư đại trực tràng. Nhiều nghiên cứu khác cũng xác nhận mối liên hệ giữa chế độ ăn gây viêm với các bệnh mạn tính nguy hiểm như tiểu đường loại 2, bệnh tim mạch và rối loạn chuyển hóa.

Ảnh minh hoạ

Các chuyên gia nhấn mạnh, việc giảm nguy cơ viêm mãn tính là một trong những cách quan trọng để bảo vệ sức khỏe lâu dài. Điều này có thể bắt đầu từ những thay đổi đơn giản nhưng bền vững như hạn chế thực phẩm gây viêm, tăng cường rau xanh, vận động thường xuyên và kiểm soát căng thẳng.

Theo Harvard Health

Kim Linh