Đôi khi, cái đẹp ấy chỉ đơn giản gói gọn trong một ý niệm tĩnh lặng nhưng kiên cường: "Hóa ra, mình vẫn còn quan tâm đến bản thân". Ở những năm tháng khi đã bước sang dốc bên kia cuộc đời, giữa những nếp nhăn và đồi mồi, việc người phụ nữ nhặt lại thỏi son đã bỏ quên từ lâu không phải là sự níu kéo thanh xuân tuyệt vọng, mà là lời khẳng định đầy kiêu hãnh về một luồng sinh khí không bao giờ tắt.

Đây là lời tâm sự của cô Tả, hiện tại đã 55 tuổi, từng là giáo viên tiếng Trung, đã về hưu, sống tại Giang Tô (Trung Quốc).

Thanh xuân vùi lấp trong những lo toan, phấn son từng là "chiếc áo mượn tạm"

Nhìn lại quãng thời gian đằng đẵng kể từ khi tốt nghiệp rồi gắn bó với bục giảng, số ngày tôi thực sự nghiêm túc ngồi trước bàn trang điểm chắc chỉ đếm trên đầu ngón tay. Cuộc đời của một cô giáo trôi qua trong những nhịp điệu hối hả đến nghẹt thở. Những ngày có tiết, 6 giờ sáng đã tất tả lao ra khỏi nhà, 7 giờ đứng lớp truy bài đầu giờ, bữa sáng nhiều khi chỉ là chiếc bánh mì nhai vội trên đường đi làm. 

Trong guồng quay ấy, kem nền ư? Son môi ư? Hoàn toàn không có tâm trí để bận tâm. Và thành thật mà nói, tôi cũng từng cho rằng điều đó là không cần thiết. Phụ huynh đến trường chỉ nhìn vào điểm số, học sinh ngồi dưới lớp chỉ vểnh tai nghe nội dung bài giảng, thử hỏi có ai rảnh rỗi để ý xem khí sắc của cô giáo trên bục giảng hôm nay tươi tắn hay nhợt nhạt? 

Có chăng, những lần hiếm hoi tôi điểm xuyết chút phấn son nhạt nhẽo là khi có dịp đi dạo phố cuối tuần cùng gia đình, hoặc xuất hiện trong buổi tiệc tất niên của trường. Những lúc ấy, lén nhìn mình trong gương, tôi cũng thầm nhủ "trông mình cũng rạng rỡ đấy chứ". Nhưng cảm giác ấy trôi qua rất nhanh, lớp trang điểm khi đó giống hệt như một chiếc áo đẹp mượn tạm của ai đó, mặc gượng gạo vài tiếng đồng hồ rồi lại vội vã cởi trả để trở về với bộ dạng tất bật thường ngày.

Sự buông thả khi tuổi hưu gõ cửa và khoảnh khắc bừng tỉnh trước gương

Khi chính thức nhận sổ hưu, buông xuống những viên phấn trắng, suy nghĩ chán ghét việc chải chuốt trong tôi lại càng cắm rễ sâu hơn. Các mối quan hệ xã hội thu hẹp lại, số người cần gặp gỡ ít đi hẳn, những bận rộn bước ra khỏi cánh cửa nhà cũng thưa thớt dần, và kéo theo đó, số lần tôi soi bóng mình trong gương cũng tỷ lệ nghịch với thời gian rảnh rỗi. Có những ngày chông chênh, tôi thậm chí lười chẳng buồn rửa mặt mỗi sáng, cứ thế khoác trên người bộ đồ ngủ xộc xệch, nhàu nhĩ đi lại trong nhà cho đến tận giữa trưa. Tôi đã để bản thân trôi tuột đi như thế, tàn lụi và xám xịt.

Nhưng rồi, sau một khoảng thời gian tự nhốt mình trong sự xuề xòa ấy, tôi ngoái đầu nhìn lại và giật mình nhận ra: Việc chăm chút cho bản thân là vô cùng cần thiết. Sự tô điểm ấy không phải để phô diễn với bất kỳ ai ngoài kia, mà là để diện kiến chính mình. Một buổi chiều vắng lặng nọ, rảnh rỗi sinh nông nổi, tôi lục lọi đáy ngăn kéo và tìm thấy thỏi son màu hồng đất đã bám một lớp bụi mờ. Chẳng buồn bận tâm xem nó đã quá hạn sử dụng hay chưa, tôi cứ thế vặn lên và thoa một lớp mỏng. 

Lại tiện tay cầm chì kẻ nhẹ đôi lông mày. Nét vẽ mờ mờ, nhạt nhạt, uốn lượn tựa như những rặng núi xa xăm vắt ngang trong các bức bích họa ở sách ngữ văn thuở nhỏ. Đứng khựng lại trước tấm gương lớn, tôi ngẩn người ra mất vài giây. "Chà, người đàn bà này trang điểm lên trông cũng ra hồn đấy chứ!". 

Dẫu rằng khuôn mặt ngấp nghé tuổi 60 đã hằn sâu những nếp nhăn của tháng năm, nhưng khi đôi môi được ướm thêm sắc màu, hàng chân mày được định hình rõ nét, đôi mắt tôi bỗng chốc như bừng sáng, lấp lánh một thứ ánh sáng của sự sống, của sự trân trọng chính mình.

Kể từ chiều hôm ấy, tôi bắt đầu nhịp sống mới. Chu trình trang điểm của tôi giờ đây tối giản vô cùng, chỉ vỏn vẹn mười mấy phút ngắn ngủi nhưng đong đầy niềm vui tự tại. Sau bước kem chống nắng bảo vệ da, tôi dặm một lớp kem nền thật mỏng nhẹ. Tôi chẳng buồn dùng kem che khuyết điểm để giấu đi những dấu vết thời gian, nếp nhăn cứ để đó, cốt chỉ để làm đều màu da và giữ cho khí sắc thêm phần tươi tắn. 

Lông mày là bước bất di bất dịch, bởi người xưa có câu "vô mi bất thành hý" (không có lông mày thì khuôn mặt chẳng có hồn). Cuối cùng là một thỏi son màu hồng đất hoặc cam san hô nương náu trên môi, không cần quá rực rỡ chói lóa, chỉ cần đủ để nâng đỡ tinh thần, kéo tôi ra khỏi sự mỏi mệt.

Và điều tuyệt vời nhất là, tôi trang điểm ngay cả khi chẳng bước chân ra khỏi cửa nửa bước. Họa mặt xong, tôi thong thả ra ban công tưới hoa, pha một ấm trà ngồi đọc sách, hay đơn giản là kéo ghế sưởi nắng hiên nhà. Thỉnh thoảng vô tình bắt gặp hình bóng mình phản chiếu trong gương hay qua màn hình điện thoại tắt dở, tôi thấy người đàn bà ấy thật thuận mắt. Tâm trạng vì thế mà nhẹ bẫng, làm việc nhà cũng thấy vui tươi như đang nhảy múa. 

Tôi của tuổi hưu từ nay về sau sẽ luôn ưu ái họa mặt cho người phụ nữ trong gương ấy. Bà ấy vui vẻ, thì tôi mới có thể hạnh phúc trọn vẹn. Còn các chị em thì sao, khi bước vào tuổi hưu, mọi người có còn dùng tâm huyết để trang điểm cho mình không? Thật ra, không cần phải họa mặt cầu kỳ sắc sảo như đi tiệc, mà ý nghĩa sâu xa đằng sau lớp phấn son ấy là xin đừng để bản thân mình xỉn màu và lụi tàn theo năm tháng. Sống ở đời, cốt nhau ở hơi thở, và khí sắc trên khuôn mặt chính là luồng sinh khí mạnh mẽ nhất để ta nói với cuộc đời rằng: Tôi vẫn đang sống một cuộc đời rất đẹp!