Ảnh minh họa: Unsplash

Tại Hội nghị thường niên của Hiệp hội Tim mạch châu Âu diễn ra ở Munich (Đức) vừa qua, các nhà khoa học đã trình bày một công trình nghiên cứu sử dụng AI để phân tích điện tâm đồ (ECG) và phát hiện dấu hiệu của suy tim, bệnh van tim chỉ trong chưa đầy 2 giây.

Công nghệ này được huấn luyện trên dữ liệu của hàng triệu bệnh nhân, giúp khai thác nhiều thông tin từ một bản ECG hơn những gì mắt người có thể nhận biết bằng phương pháp đọc thông thường.

ECG là xét nghiệm ghi lại hoạt động điện của tim, thường được sử dụng để phát hiện cơn đau tim và các rối loạn nhịp tim. Tuy nhiên, xét nghiệm này không thể xác định trực tiếp nhiều bệnh lý cấu trúc của tim. Người bệnh thường cần siêu âm tim để đánh giá chức năng và cấu trúc tim, trong khi thời gian chờ xét nghiệm có thể kéo dài nhiều tháng.

Trong một thử nghiệm lâm sàng trên 67.000 bệnh nhân tại Mỹ, công cụ AI này có thể xác định chính xác tới 81% trường hợp suy tim và 90% trường hợp mắc bệnh van tim.

Các chuyên gia cho rằng khả năng phát hiện sớm có thể mang lại lợi ích đáng kể, bởi suy tim và bệnh van tim nếu được chẩn đoán và điều trị kịp thời có thể giúp người bệnh giảm nguy cơ biến chứng nghiêm trọng.

Bác sĩ Sonya Babu-Narayan, cố vấn tim mạch và giám đốc lâm sàng tại Quỹ Tim mạch Anh (BHF), đơn vị tài trợ nghiên cứu, đánh giá việc AI có thể phân tích ECG gần như tức thời là một bước tiến đáng chú ý.

Theo bà, công nghệ này không thể phát hiện tất cả trường hợp mắc bệnh tim và cũng không được sử dụng độc lập để xác định hoặc loại trừ suy tim, bệnh van tim. Tuy nhiên, AI có thể đóng vai trò như một công cụ sàng lọc, giúp nhận diện những bệnh nhân có nguy cơ cao để họ được ưu tiên kiểm tra chuyên sâu.

Giáo sư Fu Siong Ng, chuyên gia tim mạch tại Imperial College London, cho biết bệnh nhân thường phải chờ nhiều tháng để được siêu âm tim sau khi có chỉ định. Vì vậy, AI có thể giúp xác định nhóm có nguy cơ cao nhất và đưa họ vào diện cần được siêu âm khẩn cấp.

Ngoài những trường hợp đã được nghi ngờ mắc bệnh, công nghệ còn có thể phát hiện dấu hiệu bất thường ở những người thực hiện ECG vì các lý do khác. Các nhà nghiên cứu cho rằng AI có thể được tích hợp vào hệ thống phân tích ECG tại bệnh viện, tự động cảnh báo những trường hợp có nguy cơ cao để bác sĩ kiểm tra thêm.

Bác sĩ Ahmed El-Medany, nghiên cứu sinh lâm sàng của BHF tại Imperial College London, gọi đây là một công cụ AI có tiềm năng lớn. Theo ông, bước phát triển tiếp theo có thể là tích hợp công nghệ vào các thiết bị ECG cầm tay, giúp nhân viên y tế sử dụng dễ dàng hơn.

ECG là một trong những xét nghiệm phổ biến nhất trong y khoa, với khoảng một tỷ lượt thực hiện trên toàn thế giới mỗi năm. Nếu được triển khai rộng rãi, công nghệ AI này có thể tận dụng nguồn dữ liệu ECG khổng lồ để hỗ trợ phát hiện sớm bệnh tim ở nhiều người hơn.

Tại hội nghị ở Munich, một hướng ứng dụng AI khác trong y tế cũng thu hút sự quan tâm của giới khoa học. Đó là nghiên cứu từ Đại học Tokyo và Viện Khoa học Tokyo khi dùng AI để phân tích video khuôn mặt chỉ dài 5 giây, từ đó có thể hỗ trợ phát hiện chứng huyết áp và đái tháo đường tuýp 2 chưa được chẩn đoán.

Những công nghệ này được kỳ vọng sẽ mở rộng khả năng sàng lọc bệnh, đặc biệt với các tình trạng thường diễn tiến âm thầm và chỉ được phát hiện khi đã gây ra những vấn đề nghiêm trọng.