Dự kiến dân số Việt Nam sẽ đạt mốc 100 triệu người vào trung tuần tháng 4. Với 100 triệu dân, Việt Nam sẽ là một trong 15 quốc gia có quy mô dân số trên 100 triệu. Hiện dân số Việt Nam xếp thứ 3 Đông Nam Á, sau Indonesia và Philippines. Đại diện Tổng cục Dân số (Bộ Y tế) đánh giá đây là dấu mốc quan trọng, mang đến nhiều cơ hội và thách thức.

Ảnh: BVPS

Theo UNFPA, Việt Nam hiện có tỷ lệ dân số trẻ cao nhất trong lịch sử đất nước. Cụ thể, 21,1% tổng dân số là thanh thiếu niên trong độ tuổi từ 10 đến 24.

"Thời kỳ dân số 'vàng' của Việt Nam sẽ còn tiếp diễn đến năm 2039 với sự hiện diện của các nhóm dân số trẻ có năng suất lao động cao, đồng thời có thể khai thác lợi thế về cơ cấu dân số để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội của đất nước hơn nữa", theo nhận định của UNFPA.

Tuy nhiên, cơ quan này cũng đánh giá sự suy giảm tỷ lệ sinh và hạn chế mức sinh trong những thập kỷ vừa qua khiến cho dân số Việt Nam già đi nhanh chóng. Việt Nam được dự báo sẽ trở thành quốc gia có dân số già vào năm 2036. Đây là thời điểm dân số từ 65 tuổi trở lên đạt 15,5 triệu người, chiếm hơn 14% tổng số dân. 

Đặc biệt, mất cân bằng giới tính khi sinh đang diễn biến trầm trọng, ước tính khoảng 47.000 trẻ em gái bị thiếu hụt mỗi năm.

"Dự báo đến năm 2034, Việt Nam sẽ dư thừa 1,5 triệu nam giới trong độ tuổi 15-49 và con số này sẽ lên đến 2,5 triệu người vào năm 2059", cơ quan của Liên Hợp Quốc nhận định.

Trong những kiến nghị với Việt Nam, UNFPA cho rằng các cá nhân và các cặp vợ chồng nên được tự do quyết định một cách có trách nhiệm về số lần sinh, khoảng cách giữa các lần sinh và thời điểm sinh con. Phải đảm bảo mọi phụ nữ, bà mẹ và cặp vợ chồng có thể tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe tình dục và sức khỏe sinh sản có chất lượng, các chính sách xã hội hỗ trợ trẻ em và có thể xem xét hỗ trợ nhà ở cho các cặp vợ chồng trẻ.

UNFPA khuyến nghị Việt Nam tiếp tục đầu tư vào thanh thiếu niên. Ngoài ra, Việt Nam cần lồng ghép một cách thận trọng yếu tố biến động dân số và phân tích nhân khẩu học vào chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, cũng như kế hoạch hành động quốc gia vì sự phát triển bền vững.