Khi xin lỗi con, bố mẹ tuyệt đối đừng nói NHƯNG

Mộc Thanh 14/04/2026 14:06

Xin lỗi phải là xin lỗi, đừng kèm “nhưng”.

Chỉ cần thêm một chữ “nhưng”, lời xin lỗi sẽ biến thành lời trách móc. Không những mất tác dụng, mà còn có thể khiến con tổn thương, thậm chí bật khóc.

1

Hôm trước, tôi xin nghỉ làm để đưa con đi tiêm vắc-xin cúm. Vì công việc ở cơ quan còn nhiều, tôi muốn làm mọi thứ thật nhanh. Vừa chuẩn bị đồ, tôi vừa giục con mặc áo khoác. Quay lại thì thấy con vẫn thản nhiên ngồi ngoài ban công, mải mê ngắm con thỏ nhỏ mua từ tháng trước.

Tôi giục, con không những không mặc mà còn hào hứng gọi: “Mom ơi, nhìn này! Mom ơi, nhìn này!”. Ngay lúc đó, mọi lý thuyết “nuôi dạy tích cực”, “chấp nhận vô điều kiện” mà tôi từng học… bay sạch.

Tôi quát lớn: “Lại đây mặc áo ngay! Mẹ đếm đến 3!”. Con giật mình, đứng lên, mắt rưng rưng nhìn tôi. Nhìn vẻ mặt đáng thương ấy, tôi lập tức thấy hối hận. Tôi cầm áo, tiến lại gần, vừa giúp con mặc vừa nói: “Xin lỗi con, mẹ không nên quát. Mẹ đang vội nên nóng quá. Nhưng mẹ đang bận, còn con thì không tự mặc áo, lại cứ gọi mẹ suốt…”

Con nghe hai câu đầu thì dịu lại. Nhưng vừa nghe đến chữ “nhưng”, mặt con xị xuống, môi mím lại… rồi bật khóc.

Tôi đã hạ mình xin lỗi, mong con hiểu cho mình. Không ngờ con lại khóc to hơn. Cảm giác áy náy và kiên nhẫn của tôi lập tức biến mất, trong đầu chỉ nghĩ: “Công xin nghỉ hôm nay coi như phí rồi…”

2

Đúng lúc đó, bà và cô (em chồng tôi) về nhà, nghe tiếng khóc nên sang xem. Sau khi nghe tôi kể, bà đưa cháu xuống dưới chơi cát để dỗ. Tôi quay sang than với cô: “Các chuyên gia nói nuôi con không quát mắng, nhưng làm được khó quá!”.

Cô em chồng tôi học thạc sĩ giáo dục, nên cả nhà hay gọi đùa là “chuyên gia nuôi dạy con”. Cô cười, nói: “Chị đâu phải thánh. Có lúc quát con cũng bình thường thôi.”

Nghe vậy tôi nhẹ lòng hơn. Cô nói tiếp: “Em không phải bênh chị, mà là hiểu bản chất con người. Ai cũng có lúc mất kiểm soát, nhất là bố mẹ vừa đi làm vừa nuôi con. Áp lực nhiều thì dễ cáu gắt.”

Tôi gật đầu. Và nhận ra một lý do khác: tôi lớn lên trong tiếng quát mắng của bố mẹ. Dù biết không nên, nhưng khi nóng lên, tôi lại vô thức lặp lại cách dạy con ngày xưa.

Tôi hỏi thêm: “Nghe nói quát con sẽ ảnh hưởng đến trí não, có đúng không?”

Cô giải thích: Quát mắng khiến trẻ sợ hãi, bất an. Nhưng thỉnh thoảng như vậy sẽ không gây tổn thương lâu dài. Quan trọng là bố mẹ cần chấp nhận rằng mình không hoàn hảo.

Cô nói một câu khiến tôi nhớ mãi: “Bố mẹ chỉ cần đủ tốt là được”. Tức là: Phần lớn thời gian đáp ứng nhu cầu của con, tạo môi trường đầy yêu thương và an toàn. Không cần phải hoàn hảo.

Khi bố mẹ chấp nhận sai sót của mình, con cũng sẽ hiểu: Ai cũng có thể sai, và sai thì sửa là được.

3

Cô nhấn mạnh: Sau khi quát con, nhất định phải xin lỗi. Dù việc này có thể khiến bố mẹ cảm thấy “mất uy”, nhưng thực chất: Xin lỗi là cách thể hiện cảm xúc; Giúp con cảm thấy an toàn; Dạy con cách nhận lỗi và bày tỏ cảm xúc.

Khi bố mẹ xin lỗi: Con hiểu rằng người lớn cũng có thể sai; Và dù con sai, bố mẹ vẫn yêu con. Cảm giác đó khiến trẻ rất yên tâm.

Cô hỏi tôi: “Ngày xưa chị có từng mong bố mẹ xin lỗi mình không?”

Tôi im lặng.

Cô nói tiếp: “Những tiếc nuối của mình, đừng để con phải trải qua lại.”

4

Cô chia sẻ cách xin lỗi con đúng cách:

1. Nói lời xin lỗi rõ ràng

“Xin lỗi con, mẹ không nên quát con.”

Đồng thời thấu hiểu cảm xúc của con:

“Con chắc đã sợ, buồn, hoặc giận mẹ đúng không?”

2. Giải thích lý do

Ví dụ:

“Mẹ thấy con chưa làm bài nên lo con không kịp.”

→ Không phải để biện minh, mà để con hiểu.

3. Nhận trách nhiệm

“Mẹ sẽ cố gắng kiềm chế tốt hơn, con có thể nhắc mẹ nhé.”

4. An ủi con

Một cái ôm, một câu “mẹ yêu con” sẽ giúp con cảm thấy được yêu thương.

5

Sau đó, tôi hỏi: “Vậy tại sao lúc nãy tôi xin lỗi rồi mà con vẫn khóc?”

Cô cười: “Vì chị phạm lỗi lớn nhất, nói chữ ‘nhưng’.”

Xin lỗi phải là xin lỗi, đừng kèm “nhưng”

Vì: “Nhưng” sẽ biến lời xin lỗi thành lời trách móc Trẻ sẽ chỉ nhớ phần sau chữ “nhưng”. Ví dụ: “Xin lỗi con, nhưng con quá nghịch” → Trong đầu trẻ chỉ còn: “Mình quá nghịch”