Nền kinh tế Mỹ được dự báo sẽ vượt qua nguy cơ suy thoái. Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) đánh giá nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ đủ sức mạnh để tránh rơi vào suy thoái, ngay cả khi lãi suất cao hơn và tỷ lệ thất nghiệp gia tăng đè nặng lên người tiêu dùng.

Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) dự kiến sẽ tăng trưởng 0,4% trong nửa cuối năm nay, trước khi tiến triển đều đặn trong giai đoạn 2024-2025.

Bộ Thương mại Mỹ cho biết hôm 27/8 rằng tổng sản phẩm quốc nội đã tăng trưởng với tốc độ hàng năm là 2,4% được điều chỉnh theo mùa và lạm phát trong quý 2. Con số này nhanh hơn dự kiến của các nhà kinh tế và cao hơn mức tăng trưởng 2% trong 3 tháng đầu năm.

Đáng chú ý, số liệu do Bộ Thương mại Mỹ công bố ngày 27/7 cho thấy nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tăng trưởng nhanh hơn dự kiến trong quý 2 năm nay. So với cùng kỳ năm ngoái, GDP của Mỹ đã tăng 2,4% trong quý 2, cao hơn mức tăng trưởng 2% của quý 1 cũng như mức dự báo được các nhà kinh tế đưa ra trước đó là 1,8%.

Khi lạm phát giảm từ mức cao lịch sử và thị trường lao động vẫn mạnh, tăng trưởng vững chắc làm tăng thêm khả năng "hạ cánh mềm", trong đó lạm phát trở lại gần với mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) mà không có suy thoái.

"Chúng tôi đã giải quyết vấn đề rủi ro ở đây và thay vì đặt nặng vấn đề suy thoái, nó cân bằng giữa suy thoái và không suy thoái," Amy Crews Cutts, nhà kinh tế trưởng tại AC Cutts & Associates, cho biết trước khi dữ liệu được công bố.

Các chỉ số chứng khoán Mỹ giảm vào ngày 27/8. Chỉ số Dow Jones Industrial Average giảm 237,40 điểm, tương đương 0,67%. Chỉ số S&P 500 rộng hơn giảm 0,64% và Chỉ số NASDAQ nặng về công nghệ giảm 0,55%.

Fed đã tăng lãi suất chuẩn vào ngày 26/7 thêm 0,25% lên khoảng từ 5,25% đến 5,5%, mức cao nhất trong 22 năm. Chủ tịch Fed Jerome Powell cho biết bất kỳ sự gia tăng nào nữa sẽ phụ thuộc vào việc liệu lạm phát và hoạt động kinh tế có chậm lại theo dự báo của các quan chức hay không.

"Chúng ta phải sẵn sàng theo dõi dữ liệu, và cho biết chúng ta đã đi được bao xa, chúng ta có thể kiên nhẫn một chút, cũng như kiên quyết, khi chúng ta để điều này diễn ra", ông nói trong một cuộc họp báo.

Nền kinh tế đã mở rộng với tốc độ tốt hơn 2% trong năm qua, sau khi có sự sụt giảm nhẹ vào đầu năm 2022. Tăng trưởng kinh tế gần tương ứng với tốc độ được ghi nhận trong thập kỷ trước khi đại dịch xảy ra.

Chi tiêu của người tiêu dùng giảm, vẫn thúc đẩy tăng trưởng

Chi tiêu tiêu dùng tăng với tốc độ hàng năm là 1,6% trong quý 2, giảm so với mức tăng trưởng 4,2% trong quý 1. Chi tiêu hộ gia đình chiếm phần lớn hoạt động kinh tế và chịu trách nhiệm cho gần một nửa tổng mức tăng GDP.

Sự chậm lại phần lớn phản ánh việc mua các mặt hàng có giá trị lớn giảm đi sau khi người Mỹ mua xe vào đầu năm khi chúng đổ về các đại lý.

Giám đốc tài chính Vasant Prabhu của Visa cho biết hôm 25/7 rằng chi tiêu của người tiêu dùng giảm trong những tháng gần đây cũng phản ánh giá xăng giảm. Giá trung bình của một gallon xăng thông thường giảm khoảng 60 xu so với một năm trước đó, theo nhà cung cấp dữ liệu năng lượng OPIS. Mặt khác, chi tiêu phần lớn là nhất quán, ông Prabhu nói.

Ông cho biết chi tiêu của người tiêu dùng "từ giàu có đến chi tiêu thấp vẫn ổn định kể từ tháng 3". "Dữ liệu của chúng tôi không chỉ ra bất kỳ thay đổi hành vi nào giữa các phân khúc người tiêu dùng".

Người Mỹ đang được hưởng lợi từ một thị trường lao động mạnh mẽ, trong đó mức tăng lương gần đây đã vượt qua mức lạm phát đang hạ nhiệt. Bộ Lao động Mỹ cho biết hôm 27/7 rằng các yêu cầu ban đầu, một đại diện cho việc sa thải, đã giảm 7.000 vào tuần trước xuống còn 221.000 đã điều chỉnh theo mùa. Đó là mức thấp trong lịch sử, về cơ bản phù hợp với mức trung bình năm 2019 khi thị trường lao động cũng phát triển mạnh.

Gus Ayala, một nhân viên ngân hàng đã nghỉ hưu 73 tuổi, đang "vung tiền" mua một số món hàng lớn trong khi cắt giảm một số vật dụng hàng ngày. Cư dân El Mirage, Ariz., có kế hoạch mua một chiếc xe hybrid vào cuối năm nay và có thể sẽ tài trợ cho chiếc xe, thay vì trả bằng tiền mặt cho nó. Số tiền tiết kiệm của vợ chồng ông đang giúp chi trả cho chuyến đi Iceland sắp tới của vợ ông.

"Chúng tôi muốn tiêu tiền vào những gì mang lại lợi ích cho chúng tôi và cho phép chúng tôi tận hưởng cuộc sống của mình", ông Ayala nói.

Ông Ayala đã thay đổi một số thói quen chi tiêu của mình để đối phó với tình trạng lạm phát tăng cao. Ông chuyển sang nhãn hiệu cà phê rẻ hơn, Seattle's Best, vào đầu năm nay sau khi giá một túi 12 ounce của nhãn hiệu ưa thích của ông tăng lên 12 USD từ 9 USD vào năm ngoái. Ayala vẫn cần pha cà phê hàng ngày của ông, ông nói, trong khi nhấm nháp tách cà phê buổi sáng của mình.

Đầu tư kinh doanh tăng vọt vào mùa xuân này

Đầu tư kinh doanh tăng trưởng với tốc độ hàng năm là 7,7% trong quý 2, tăng mạnh so với mức 0,6% trong quý 1 năm nay.

Một số lực lượng dài hạn đang giúp thúc đẩy đầu tư mặc dù lãi suất cao hơn. Sự gia tăng chi tiêu liên bang cho các nhà máy sản xuất chip và nhà máy sản xuất xe điện đang bù đắp cho một số khoản cắt giảm khác.

Chi tiêu kinh doanh cho thiết bị tăng trở lại trong quý 2, phần lớn là do các khoản đầu tư vào máy bay và phương tiện khi chuỗi cung ứng gặp khó khăn. khu vực tài chính, cho biết khi quá trình đó kết thúc, chi tiêu cho thiết bị và máy móc có thể sẽ suy yếu trở lại.

Thương mại ròng bị giảm đi một chút so với tăng trưởng quý 2, phản ánh nền kinh tế toàn cầu trì trệ. Đầu tư nhà ở giảm trong quý thứ 9 liên tiếp. Sự sụt giảm gần đây trong đầu tư nhà ở phản ánh sự căng thẳng của thị trường nhà ở trong bối cảnh lãi suất thế chấp cao hơn.

Tuy nhiên, sự thiếu hụt kéo dài của những ngôi nhà thuộc sở hữu trước đây đang giúp hỗ trợ xây dựng mới. Điều tồi tệ nhất của sự suy thoái thị trường nhà ở có thể được phản ánh trong thời gian tới, có nghĩa là đầu tư vào nhà ở có thể tăng lên trong những tháng tiếp theo.

Nỗi lo suy thoái vẫn còn

Người tiêu dùng và doanh nghiệp sẽ chi tiêu với cùng tốc độ vào cuối năm nay hay không vẫn chưa rõ ràng.

Lãi suất cao sẽ kéo dài, khiến việc vay mua xe cộ, thiết bị gia dụng, máy móc nhà xưởng và các dự án xây dựng trở nên đắt đỏ hơn. Ngoài ra, các khoản hoàn trả khoản vay dành cho sinh viên sẽ được tiếp tục vào cuối năm nay, một cơn gió ngược khác đối với một số người tiêu dùng.

Giám đốc tài chính của Unilever, nhà sản xuất kem Ben & Jerry's, sốt mayonnaise Hellmann's và xà phòng Dove cho biết người tiêu dùng ở Bắc Mỹ "bắt đầu có dấu hiệu cảnh giác" khi họ chi tiêu số tiền tiết kiệm vượt mức tích lũy được trong đại dịch.

"Chúng tôi vẫn nghĩ rằng có khả năng xảy ra một cuộc suy thoái nhẹ", Giám đốc tài chính Graeme Pitkethly cho biết.

Tổng giám đốc Jesse Rodriguez cho biết CertaPro Painters ở khu vực Aurora, đang nhận được yêu cầu ước tính sơn nhà của khách hàng ít hơn khoảng 30% so với một năm trước.

Sự sụt giảm nhu cầu xảy ra sau hai năm gián đoạn do đại dịch. Vào năm 2021, công ty sơn không thể thuê đủ công nhân. Năm ngoái, công ty đã phải vật lộn với những khó khăn trong chuỗi cung ứng làm hạn chế nguồn sơn sẵn có.

"Tôi đã hy vọng năm 23 sẽ là một năm bình thường, nhưng hóa ra không phải vậy", ông  Rodriguez nói.

Rodriguez cho biết, với việc kinh doanh đang chậm lại, công ty gần đây đã cắt giảm chi phí tiếp thị bao gồm cả việc gửi thư trực tiếp cho các khách hàng tiềm năng.

Triển vọng dài hạn là lạc quan

Nhiều nhà kinh tế vẫn kỳ vọng tăng trưởng kinh tế sẽ giảm bớt vào cuối năm nay và sang năm 2024, nhưng họ đang đẩy lùi nỗi lo suy thoái kinh tế.

Niềm tin của người tiêu dùng Mỹ tiếp tục được cải thiện trong tháng 7, với nhiều người Mỹ bày tỏ sự lạc quan hơn về tương lai, Conference Board cho biết trong tuần này. Người tiêu dùng ít lo lắng hơn về suy thoái kinh tế.

Các doanh nghiệp nhỏ cũng đang cảm thấy tốt hơn về nền kinh tế. Vào tháng 7, 37% doanh nghiệp nhỏ cho biết họ tin rằng nền kinh tế sẽ xấu đi trong 12 tháng tới, mức ghi nhận tốt nhất kể từ tháng 2 năm 2022, theo Vistage Worldwide, một công ty tư vấn và huấn luyện doanh nghiệp.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế cho biết tăng trưởng kinh tế ở Mỹ và toàn cầu trong năm nay có thể sẽ mạnh hơn so với ước tính trước đây. Triển vọng được cải thiện phản ánh sức mạnh của thị trường lao động, chi tiêu mạnh mẽ cho các dịch vụ như du lịch và rủi ro ổn định tài chính giảm dần.

NGỌC CHÂU