Nikkei Asia: Việt Nam là câu chuyện thành công kinh tế duy nhất của Đông Nam Á

Nikkei Asia đánh giá Việt Nam đang trở thành câu chuyện thành công kinh tế duy nhất của Đông Nam Á trong "kỷ nguyên" COVID-19, khi duy trì tốc độ tăng trưởng dương ổn định, trong khi các nền kinh tế khác đang vật lộn để hồi phục.

Theo bài viết, trong quý III/2020, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) thực tế của Việt Nam đã tăng 2,6% so với cùng kỳ năm 2019. Đây là quý thứ hai liên tiếp nền kinh tế này tăng trưởng bất chấp đại dịch.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) nhận định năm nay, Việt Nam sẽ vươn lên vị trí thứ tư trong Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) về quy mô GDP danh nghĩa, vượt qua Singapore và Malaysia, rút ngắn khoảng cách với Philippines.

Trái ngược với các nền kinh tế ASEAN khác, Việt Nam đã thành công trong việc kiểm soát dịch Covid-19. Sự gia tăng về xuất khẩu giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

Thống kê cho thấy, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam trong quý III/2020 đã tăng 9,9% so với cùng kỳ năm ngoái lên 26,7 tỷ USD. Bộ Công Thương ước tính, mức độ tăng trưởng xuất khẩu trong cả năm 2020 là từ 3-4%.

Bài viết dẫn lại câu chuyện hồi cuối tháng 10, một tàu container cực lớn do Maersk điều hành đã cập cảng Cái Mép, theo Nikkei Asia, đây là lần đầu tiên con tàu này cập cảng lớn nhất miền Nam Việt Nam.

Trước đây, các tàu này thường lựa chọn các cảng khác trong khu vực, chẳng hạn như Singapore, nhưng hoạt động xuất khẩu ngày càng tăng của Việt Nam đã thúc đẩy nhu cầu vận tải đường biển, khiến các tàu chở hàng đến các nước phương Tây dừng lại ở đó.

Điều này cho phép hàng hóa Việt Nam đến được tay người mua trực tiếp hơn, qua đó giảm chi phí vận chuyển và rút ngắn thời gian quá cảnh, đồng thời giúp nước này trở nên cạnh tranh hơn với tư cách là nhà xuất khẩu.

  Hàng hóa được vận chuyển trực tiếp hơn đến người mua, các tàu container lớn đã bắt đầu cập cảng giúp Việt Nam cắt giảm chi phí và thời gian vận chuyển cho các nhà xuất khẩu. Ảnh: Reuters

Hàng hóa được vận chuyển trực tiếp hơn đến người mua, các tàu container lớn đã bắt đầu cập cảng giúp Việt Nam cắt giảm chi phí và thời gian vận chuyển cho các nhà xuất khẩu. Ảnh: Reuters

Nikkei Asia nhận định, chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đã mang lại lợi ích cho thương mại Việt Nam, nhờ các nhà sản xuất chuyển nhà máy ra khỏi Trung Quốc để tránh thuế quan của Mỹ.

Cả các tập đoàn đa quốc gia và các doanh nghiệp Trung Quốc đều đã chuyển hoạt động sản xuất sang Việt Nam để tận dụng nguồn lao động có tay nghề cao, chi phí thấp. Samsung Electronics, công ty đã sản xuất điện thoại thông minh trong nước hơn một thập kỷ, cũng có ý định chuyển hoạt động sản xuất máy tính cá nhân sang Việt Nam khi đóng cửa một nhà máy ở Trung Quốc.

Cũng theo bài viết, thành quả chống COVID-19 đã giúp Việt Nam giảm thiểu tác động kinh tế của dịch bệnh đối với nền kinh tế vì hoạt động sản xuất đã được nối lại nhanh hơn so với những nơi khác trong khu vực, tỷ lệ mất việc làm được hạn chế và chi tiêu của người tiêu dùng, vốn chiếm 70% GDP, vẫn ổn định.

Trong khi đó, các nước ASEAN khác vẫn chưa thoát khỏi sự sụt giảm do COVID-19 gây ra. Các dự báo của IMF cho thấy trong năm 2020, GDP của Việt Nam sẽ tăng 1,6%, trong khi GDP của Singapore và Malaysia đều giảm 6% và của Thái Lan giảm 7,1%.

Nền kinh tế Malaysia giảm 2,7% trong quý III, kéo theo sự sụt giảm 4% trong lĩnh vực dịch vụ, vốn đóng góp gần 60% GDP của nước này. Các ngành liên quan đến du lịch đã bị ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng.

Theo Hiệp hội Khách sạn Malaysia, tỷ lệ lấp đầy tại các khách sạn Malaysia đã giảm xuống chỉ còn 20% vào tuần cuối cùng của tháng 10 trong bối cảnh số trường hợp nhiễm COVID-19 tăng đột biến.

Nhóm công nghiệp cảnh báo rằng nếu không có sự hỗ trợ thêm của chính phủ, các doanh nghiệp du lịch "sẽ buộc phải đưa ra các quyết định khó khăn cũng như thực hiện các bước quyết liệt để tồn tại", cho thấy rằng việc cắt giảm việc làm tiếp tục diễn ra.

Chính phủ Thái Lan đã công bố dữ liệu kinh tế hôm 16/11 cho thấy GDP giảm 6,4%, đánh dấu quý thứ ba liên tiếp giảm.
Chính phủ Thái Lan đã công bố dữ liệu kinh tế hôm 16/11 cho thấy GDP giảm 6,4%, đánh dấu quý thứ ba liên tiếp giảm.

Trong khi đó, GDP bình quân đầu người của Việt Nam vào khoảng 3.500 USD, thấp hơn rất nhiều so với con số 58.500 USD của Singapore và 10.200 USD của Malaysia. Tuy nhiên, đại dịch đang thúc đẩy sự thay đổi trật tự kinh tế trong khu vực.

Hiện Indonesia - nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á, đang là nước có số ca nhiễm và tử vong cao nhất trong khu vực Đông Nam Á, và số ca nhiễm mới vẫn ghi nhận mức cao chưa từng thấy, trong khi Malaysia đang vật lộn với làn sóng thứ 2 kể từ tháng trước.

Bài viết cho rằng khi nào tốc độ lây lan vẫn còn cao, hoạt động kinh tế bị đình trệ do người tiêu dùng tránh đi ra ngoài đường, sự phục hồi càng xa vời. 

Mặc dù một số nước ASEAN được dự đoán sẽ phục hồi mạnh trong năm tới, nhưng Việt Nam có thể vẫn là nền kinh tế duy nhất có mức tăng trưởng thực tế trong nửa đầu năm 2021, tùy thuộc vào diễn biến của dịch COVID-19.

NGỌC CHÂU