Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn (Bộ NN&PTNT) và Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) đã ký nghị định thư có thời hạn trong 3 năm về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả sầu riêng xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc.

Theo nghị định thư, sầu riêng Việt Nam sẽ được nhập khẩu qua tất cả cửa khẩu của Trung Quốc được Tổng cục Hải quan Trung Quốc cho phép nhập khẩu trái cây.

Khi sầu riêng xuất qua cửa khẩu Trung Quốc, sẽ được Hải quan Trung Quốc kiểm tra giấy tờ, hồ sơ liên quan và hoàn tất quá trình kiểm tra kiểm dịch.

Theo TTXVN, danh sách tất cả các vùng trồng, cơ sở đóng gói sầu riêng xuất khẩu sang Trung Quốc phải được đăng ký với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và được cả Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Tổng cục Hải quan Trung Quốc phê duyệt. Những lô hàng sầu riêng từ các vùng trồng hoặc cơ sở đóng gói không đăng ký sẽ không được nhập khẩu vào Trung Quốc.

Nghị định thư quy định cụ thể về quản lý vùng trồng, đóng gói và chế biến, kiểm tra và kiểm dịch khi nhập khẩu. Sầu riêng khi xuất khẩu sang Trung Quốc phải đáp ứng được các tiêu chuẩn kiểm dịch được quy định tại Nghị định thư.

Trong trường hợp phát hiện đối tượng kiểm dịch thực vật còn sống theo phụ lục Trung Quốc quy định; đối tượng kiểm dịch thực vật mới được ghi nhận tại Việt Nam, hoặc phát hiện lẫn đất, lá thì lô hàng sẽ bị từ chối nhập khẩu, tiêu hủy hoặc áp dụng biện pháp xử lý kiểm dịch thực vật. Nếu phát hiện không phù hợp với tiêu chuẩn an toàn thực phẩm quốc gia của Trung Quốc thì lô hàng cũng sẽ bị từ chối nhập khẩu hoặc tiêu hủy.

Trong 2 năm đầu tiên kể từ ngày Nghị định thư có hiệu lực, cán bộ của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phải tiến hành kiểm tra kiểm dịch thực vật, lấy mẫu 2%. Trong thời gian 2 năm, nếu không phát hiện vi phạm về kiểm dịch thực vật thì tỷ lệ lấy mẫu sẽ giảm xuống 1%.

Nghị định thư quy định ất cả các vùng trồng đã đăng ký xuất khẩu sang Trung Quốc phải xây dựng hệ thống quản lý chất lượng và truy xuất nguồn gốc, áp dụng Thực hành nông nghiệp tốt (GAP) và đảm bảo các điều kiện như vệ sinh vườn trồng và cách xa nguồn ô nhiễm, loại bỏ ngay những quả rụng và thối hỏng; phải áp dụng chương trình quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), bao gồm giám sát sinh vật gây hại, phòng trừ bằng hóa chất hoặc sinh học và các biện pháp canh tác khác…

Tất cả vùng trồng phải lưu giữ hồ sơ giám sát và kiểm soát sinh vật dịch hại, hồ sơ này sẽ được cung cấp cho Tổng cục Hải quan Trung Quốc khi có yêu cầu. Hồ sơ phòng trừ sinh vật gây hại bằng biện pháp hóa học phải ghi các thông tin cụ thể bao gồm tên thuốc, hoạt chất, ngày sử dụng và liều lượng sử dụng trong quá trình canh tác.

Theo Nghị định thư, các cơ sở đóng gói phải xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc để đảm bảo sầu riêng xuất khẩu sang Trung Quốc có thể truy xuất ngược đến vùng trồng, bao gồm thông tin ngày chế biến, đóng gói, tên hoặc mã số vùng trồng, ngày xuất khẩu, khối lượng xuất khẩu, nước nhập khẩu, số container và các thông tin khác.

Đối với các trường hợp không tuân thủ và trong một số trường hợp, Tổng cục Hải quan Trung Quốc sẽ tạm dừng nhập khẩu sầu riêng từ vùng trồng hoặc cơ sở đóng gói liên quan trong thời gian còn lại của mùa vụ và thông báo với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ tiến hành điều tra nguyên nhân và thực hiện biện pháp khắc phục.

Trước khi xuất khẩu lô hàng đầu tiên, hai bên sẽ cùng nhau xác nhận mẫu Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật theo tiêu chuẩn của Trung Quốc để Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cấp cho các cơ sở xuất khẩu sầu riêng. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ gửi cho Tổng cục Hải quan Trung Quốc danh sách vườn trồng và cơ sở đóng gói đã đăng ký để phê duyệt.