Thước đo lạm phát ưa thích của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã leo lên mức cao nhất trong hơn 40 năm, báo cáo mới nhất của Cục Phân tích Kinh tế chỉ ra hôm 29/7.

chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCEPI) tăng 6,8%, mức tăng lớn nhất trong 12 tháng kể từ mức tăng 6,9% vào tháng 1/1982. Chỉ số này tăng 1% so với tháng 5, đánh dấu mức tăng hàng tháng lớn nhất kể từ tháng 2/1981.

Không tính giá lương thực và năng lượng, chỉ số PCEPI lõi tăng 4,8% so với một năm trước nhưng vẫn thấp hơn mức 5,3% ghi nhận được hồi tháng 2. Trên cơ sở hàng tháng, lõi tăng 0,6%, mức tăng hàng tháng lớn nhất kể từ tháng 4/2021.

Cả hai chỉ số cốt lõi đều cao hơn 0,1% so với ước tính của Dow Jones.

Trong thời kỳ bình thường, Fed thường tập trung vào lạm phát lõi bởi chi phí thực phẩm và năng lượng rất dễ biến động  vào năm 2022 và không phải lúc nào cũng phản ánh xu hướng dài hạn.

Tuy nhiên, sau cuộc họp tháng 7, Chủ tịch Powell thừa nhận rằng các nhà hoạch định chính sách cần phải quan tâm tới cả hai loại lạm phát trong môi trường kinh tế hiện nay.

Thông cáo BEA cũng cho thấy chi tiêu tiêu dùng cá nhân, một thước đo chi tiêu của người tiêu dùng, đã tăng 1,1% trong tháng, cao hơn mức ước tính 0,9% và phần lớn là do giá cả tăng vọt. Chi tiêu thực tế được điều chỉnh theo lạm phát chỉ tăng 0,1% do người tiêu dùng hầu như không theo kịp với lạm phát. Thu nhập cá nhân tăng 0,6%, đứng đầu ước tính 0,5%, nhưng thu nhập khả dụng được điều chỉnh theo lạm phát giảm 0,3%.

Đầu tháng này, dữ liệu cho thấy chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 6 nhảy vọt 9,1% so với cùng kỳ năm trước, mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 11/1981. Fed ưa thích PCEPI hơn CPI vì đây là một thước đo lạm phát rộng hơn.

CPI cho thấy sự thay đổi trong chi tiêu của các hộ gia đình thành thị, trong khi PCEPI đo lường sự thay đổi giá cả hàng hoá và dịch vụ mà tất cả các hộ gia đình, cũng như các tổ chức phi lợi nhuận phục vụ cho các hộ gia đình sử dụng.

Theo CNBC, một số thước đo khác cũng đang lộ dấu hiệu suy yếu, chỉ số chi phí việc làm, một con số khác mà các nhà hoạch định chính sách của Fed theo sát, đã tăng 1,3% trong quý II. Điều đó thể hiện sự sụt giảm nhẹ so với mức tăng 1,4% trong quý trước, nhưng vượt xa mức ước tính 1,1%. Hơn nữa, mức tăng 5,1% trên cơ sở 12 tháng đã đánh dấu kỷ lục cho một chuỗi dữ liệu có từ quý I/2002.

Chia sẻ với CNBC, ông Nick Bunker - Giám đốc nghiên cứu kinh tế tại nền tảng việc làm Indeed, bình luận: "Phần còn lại của nền kinh tế có thể đang chững lại, nhưng tiền lương đang tăng nhanh. "Cạnh tranh đối với người lao động vẫn còn gay gắt khi các nhà tuyển dụng phải tiếp tục tăng lương cho những người mới thuê. Các số liệu thống kê về tăng trưởng tiền lương có thể mờ đi trong thời gian tới, nhưng còn một chặng đường dài để chúng giảm xuống".

Tình trạng cạnh tranh để tuyển lao động vẫn còn rất gay gắt, doanh nghiệp phải liên tục tăng lương cho những người thuê mới. Các số liệu thống kê về tăng trưởng tiền lương nóng bỏng này có thể giảm bớt trong thời gian tới, nhưng vẫn còn một chặng dài trước khi giảm rõ rệt".

Kinh tế trưởng Ian Shepherdson của hãng tư vấn Pantheon Macroeconomics cho biết việc mức lương trong khu vực tư nhân tăng 1,6% trong quý II là một tín hiệu "cực kỳ đáng thất vọng" đối với Fed.

Ông Shepherdson viết: "Lương tăng trưởng với tốc độ này là quá cao đối với Fed, bởi vì khi đó Fed cần một mức tăng trưởng năng suất cao không tưởng để phù hợp với mục tiêu lạm phát trong trung hạn".

Các quan chức Fed đầu tuần này đã thông qua việc tăng 0,75% lần thứ hai liên tiếp trong lãi suất chuẩn của ngân hàng trung ương. Lạm phát bằng bất kỳ biện pháp nào cũng đều cao hơn mục tiêu dài hạn hơn 2% của Fed, và Chủ tịch Jerome Powell cho biết ngân hàng trung ương "cam kết mạnh mẽ" trong việc hạ thấp lạm phát.

Trong thời gian bình thường, Fed tập trung vào lạm phát không bao gồm chi phí thực phẩm và năng lượng vì chúng rất dễ bay hơi và không phải lúc nào cũng phản ánh xu hướng dài hạn. Nhưng hôm 27/7, ông Powell thừa nhận rằng các nhà hoạch định chính sách cần phải chú ý đến cả hai loại lạm phát trong môi trường hiện tại.

Ông nói: "Lạm phát cơ bản là một yếu tố dự báo tốt hơn về lạm phát trong tương lai, lạm phát chính có xu hướng biến động. Vì vậy, trong thời gian bình thường, bạn hãy xem xét các động thái biến động của hàng hóa," ông nói. "Vấn đề với tình hình hiện tại là nếu bạn có một khoảng thời gian duy trì các cú sốc về nguồn cung, những cú sốc đó thực sự có thể bắt đầu làm suy yếu hoặc làm giảm kỳ vọng lạm phát. Công chúng không phân biệt giữa lạm phát cốt lõi và lạm phát chính trong suy nghĩ của họ".

Thị trường kỳ vọng Fed sẽ tăng lãi suất thêm nửa điểm phần trăm vào tháng 9, theo công cụ theo dõi FedWatch của CME Group. Tuy nhiên, xác suất cho một đợt tăng ba phần tư lớn hơn đã tăng vào sáng thứ 29/7 lên 38%.

(Nguồn: CNBC)