Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cho biết hôm thứ Sáu, thỏa thuận này nhằm nối lại hoạt động xuất khẩu ngũ cốc từ các cảng của Ukraina, vốn đã bị phong tỏa bởi cuộc xung đột kéo dài 5 tháng giữa Nga và Ukraina.

Các quan chức phương Tây cáo buộc Moscow "vũ khí hóa" nguồn cung cấp lương thực, trong khi LHQ, các nhà lãnh đạo và chuyên gia cảnh báo về một cuộc khủng hoảng lương thực thảm khốc do các lô hàng ngũ cốc không thể tiếp cận thị trường toàn cầu.

Khoảng 20 triệu tấn ngũ cốc được trữ ở Ukraina, nơi mà vụ thu hoạch mùa hè đang diễn ra tốt đẹp.

Thỏa thuận sẽ bao gồm ba cảng của Ukraina, bao gồm cả Odesa, nó sẽ liên quan đến một Trung tâm Điều phối chung được thành lập ở Istanbul, và các hành lang an toàn đã được thống nhất cho vận tải biển của thương gia.

"Ngày nay, có một ngọn hải đăng trên Biển Đen. Một ngọn hải đăng hy vọng, một ngọn hải đăng cứu trợ trong một thế giới cần nó hơn bao giờ hết", Guterres nói.

Ông nói: "Thúc đẩy phúc lợi của nhân loại là động lực của các cuộc đàm phán này. "Câu hỏi không phải là điều gì tốt cho bên này hay bên kia. Trọng tâm là điều gì quan trọng nhất đối với con người trên thế giới của chúng ta. Và đừng nghi ngờ gì nữa - đây là một thỏa thuận cho thế giới".

Ông Guterres cho biết thỏa thuận này sẽ mang lại sự cứu trợ cho các nước đang phát triển và giúp ổn định giá lương thực toàn cầu, "vốn đã ở mức kỷ lục ngay cả trước chiến tranh - một cơn ác mộng thực sự đối với các nước đang phát triển".

Thỏa thuận "không đến dễ dàng" và "đó là một chặng đường dài" kể từ khi ông Guterres lần đầu gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky để đề xuất một kế hoạch cho các giải pháp vào tháng 4.

Ông nói: "Chúng tôi tin tưởng vào chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ sẽ duy trì vai trò quan trọng của mình trong tương lai". Ông nói thêm rằng LHQ sẽ tiếp tục "tham gia chặt chẽ vào việc làm việc vì sự thành công của thỏa thuận".

Guterres kêu gọi "tất cả các bên nỗ lực để thực hiện các cam kết" và nói "chúng ta cũng nên nỗ lực vì hòa bình".

"Đây là một thỏa thuận chưa từng có giữa hai bên tham gia vào cuộc xung đột đẫm máu vẫn tiếp diễn. Mọi người đang chết mỗi ngày. Giao tranh đang hoành hành mỗi ngày", ông nói.

"Ngọn hải đăng hy vọng trên Biển Đen ngày nay đang sáng ngời, nhờ nỗ lực chung của rất nhiều người. Trong những thời điểm khó khăn và hỗn loạn này đối với khu vực và toàn cầu của chúng ta, hãy để ngọn hải đăng đó dẫn đường cho con người giảm bớt đau khổ và đảm bảo hòa bình", ông nói thêm.

"Giảm bớt nguy cơ đói" cho hàng tỷ người

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan nói rằng thỏa thuận được ký kết về việc tạo điều kiện xuất khẩu ngũ cốc sẽ giải tỏa nguy cơ thiếu đói cho hàng tỷ người.

Erdoğan nói: "Hàng triệu người sẽ giảm bớt nguy cơ đói kém này. "Trong những ngày tới, chúng ta sẽ thấy việc lưu thông tàu bắt đầu và nhiều quốc gia sẽ được hít thở không khí trong lành".

"Điều này sẽ đóng góp vào toàn bộ quá trình từ xuất khẩu đến khi xuất đến đích và về tất cả các điểm mà chúng tôi đã đạt được thỏa thuận", Erdoğan nói thêm.

Ông lưu ý, việc thực hiện thỏa thuận sẽ thông qua Trung tâm Điều phối chung ở Istanbul. "Chúng tôi đã thực hiện một quá trình căng thẳng và khó khăn với Ukraina, Nga và các quan chức LHQ về xuất khẩu ngũ cốc. Chúng tôi đã liên lạc thường xuyên. Chúng tôi đã tổ chức các cuộc tham vấn sâu rộng, các Bộ trưởng Ngoại giao và Quốc phòng đã nỗ lực rất nhiều".

(Nguồn: CNN)