Đoàn công tác UNESCO khảo sát thực địa tại Tháp Nhạn, Tuy Hoà, Đăk Lăk.

Vừa qua, Tổng Giám đốc UNESCO Khaled El-Enany chính thức công bố khoản hỗ trợ khẩn cấp dành cho Việt Nam sau các thảm họa thiên tai nghiêm trọng trong năm 2025. Tổng ngân sách huy động cho đợt hỗ trợ này khoảng 740.000 USD, tương đương 19,4 tỉ đồng, tập trung vào hai lĩnh vực trọng tâm là bảo vệ di sản văn hóa và duy trì, phục hồi hoạt động giáo dục tại các cộng đồng chịu ảnh hưởng nặng nề.

Trước đó, các cơn bão Wipha, Bualoi và Matmo đã gây thiệt hại trên diện rộng tại nhiều tỉnh, thành trong cả nước, khiến hàng trăm người thiệt mạng hoặc bị thương, hàng trăm nghìn ngôi nhà hư hại và gần 10.000 trường học bị ảnh hưởng. Trong bối cảnh đó, UNESCO đang phối hợp chặt chẽ với các đối tác quốc gia và địa phương nhằm giảm thiểu tác động của thiên tai đối với đời sống xã hội, đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương.

Phát biểu về chương trình hỗ trợ, ông Khaled El-Enany nhấn mạnh các thảm họa thiên nhiên tại Việt Nam cho thấy nhu cầu cấp thiết phải tăng cường khả năng chống chịu trước rủi ro khí hậu. Theo ông, UNESCO sát cánh cùng Chính phủ và người dân Việt Nam để bảo vệ di sản, duy trì việc học và đồng hành với các nỗ lực phục hồi dựa trên tri thức, tinh thần đoàn kết và phát triển bền vững.

Trong lĩnh vực văn hóa, UNESCO phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng chính quyền địa phương, thông qua Quỹ Hỗ trợ Khẩn cấp Di sản và Quỹ Di sản Thế giới, tiến hành đánh giá kỹ thuật và triển khai các biện pháp bảo vệ khẩn cấp tại các Di sản Thế giới ở Huế và Hội An, cũng như nhiều địa điểm văn hóa khác bị ảnh hưởng bởi bão lũ. Song song với đó, tổ chức này thúc đẩy các cách tiếp cận tổng hợp dựa trên đánh giá rủi ro, nhằm tăng cường công tác phòng ngừa đối với cả di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, góp phần bảo vệ các truyền thống và hệ tri thức của cộng đồng.

Ở lĩnh vực giáo dục, hỗ trợ của UNESCO tập trung tại các tỉnh Cao Bằng và Lạng Sơn, với mục tiêu khôi phục không gian học tập an toàn, tư vấn học đường, thay thế trang thiết bị thiết yếu cho trường học, đồng thời đáp ứng nhu cầu tâm lý – xã hội của học sinh và giáo viên. Các hoạt động này đặc biệt hướng tới cộng đồng dễ bị tổn thương và đồng bào dân tộc thiểu số, giúp các trường sớm nối lại hoạt động dạy và học theo hướng an toàn, bao trùm.

Bên cạnh nguồn lực hiện có, với sự hỗ trợ của Chính phủ Nhật Bản, UNESCO sẽ thúc đẩy các giải pháp giảm nhẹ rủi ro thiên tai dựa trên cơ sở khoa học tại các địa phương bị ảnh hưởng, bao gồm đánh giá rủi ro, hỗ trợ hệ thống cảnh báo sớm và các biện pháp xây dựng môi trường học tập an toàn hơn. Những nỗ lực này được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao khả năng chống chịu lâu dài của các khu vực thường xuyên đối mặt với thiên tai.

UNESCO cũng cho biết đang tiếp tục huy động thêm nguồn lực từ các quốc gia thành viên nhằm mở rộng các hoạt động phục hồi và tăng cường năng lực ứng phó thiên tai cho Việt Nam trong thời gian tới, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và an toàn hơn cho các cộng đồng chịu tác động của biến đổi khí hậu.