Mái nhà là bộ phận thường xuyên chịu tác động trực tiếp của nắng, mưa, gió và sự thay đổi nhiệt độ. Tuy nhiên, vì nằm ở vị trí khó quan sát nên nhiều gia đình gần như không để ý đến mái cho đến khi nước đã nhỏ xuống sàn hoặc trần, tường xuất hiện những mảng ẩm lớn. Trên thực tế, các vấn đề ở mái có thể biểu hiện theo nhiều cách khác nhau tùy loại mái và kết cấu công trình. Dưới đây là 3 nhóm dấu hiệu dễ nhận thấy mà gia đình không nên bỏ qua.

1. Trần hoặc tường tầng trên cùng xuất hiện vết ố, ẩm bất thường

Đây là một trong những dấu hiệu dễ nhận biết nhất. Ban đầu, khu vực bị ảnh hưởng có thể chỉ là một vệt màu vàng, nâu nhạt hoặc mảng sơn hơi khác màu. Sau những trận mưa, vết này có thể đậm hơn, lan rộng, khiến lớp sơn phồng rộp hoặc bong tróc. Nếu tình trạng xuất hiện ở trần hay phần tường sát mái và đặc biệt rõ hơn sau khi trời mưa, gia đình nên kiểm tra nguyên nhân thay vì chỉ sơn đè lên bên ngoài.

Tuy nhiên, có vết ẩm không đồng nghĩa chắc chắn mái nhà bị dột. Nước có thể đến từ đường ống, thiết bị phía trên, khe tường hoặc hiện tượng ngưng tụ trong một số trường hợp. Vì vậy, cần xác định nguồn nước trước khi quyết định sửa mái hay chống thấm lại. Một cách đơn giản là theo dõi thời điểm vết ẩm xuất hiện. Nếu cứ sau những trận mưa vết ố lại rõ hoặc lan rộng hơn, đây là thông tin quan trọng để người sửa chữa khoanh vùng nguyên nhân.

2. Ngói, tôn hoặc các chi tiết trên mái có dấu hiệu dịch chuyển, hư hỏng

Nếu có thể quan sát mái từ một vị trí an toàn, gia đình nên chú ý đến những thay đổi dễ nhìn thấy trên bề mặt. Với mái ngói, một vài viên bị xô lệch, nứt, vỡ hoặc mất khỏi vị trí ban đầu đều đáng được kiểm tra. Nước mưa có thể lọt qua những điểm này và ảnh hưởng đến các lớp phía dưới. Với mái tôn, cần chú ý những khu vực bị rỉ sét mạnh, tấm tôn biến dạng, mép tôn bị bật hoặc các vị trí liên kết có dấu hiệu bất thường. Những khu vực tiếp giáp giữa mái với tường, quanh vị trí xuyên mái hoặc các điểm chuyển tiếp cũng cần được kiểm tra nếu trong nhà xuất hiện dấu hiệu thấm. Đặc biệt sau mưa bão hoặc gió mạnh, nếu nhìn thấy một phần mái bị xô lệch, không nên tự trèo lên để chỉnh lại. Mái ướt rất trơn, trong khi tôn, ngói hoặc kết cấu đã hư hỏng có thể không còn an toàn để bước lên. Tốt hơn hết nên để người có chuyên môn kiểm tra trực tiếp.

3. Nhà bắt đầu xuất hiện nước nhỏ, mùi ẩm hoặc dấu hiệu xuống cấp lặp lại sau mưa

Không phải trường hợp mái có vấn đề nào cũng bắt đầu bằng một dòng nước chảy rõ ràng. Đôi khi dấu hiệu đầu tiên chỉ là mùi ẩm ở tầng trên cùng, một điểm trần lâu khô sau mưa hoặc tình trạng bong sơn cứ sửa xong một thời gian lại xuất hiện. Nếu nước đã nhỏ từ trần xuống, xuất hiện giọt nước quanh đèn trần hoặc gần hệ thống điện, cần thận trọng hơn. Không nên chạm vào thiết bị điện, công tắc hoặc khu vực đang ướt khi chưa bảo đảm an toàn điện. Trường hợp nước xâm nhập gần dây dẫn, đèn hoặc thiết bị điện nên được người có chuyên môn kiểm tra. Gia đình cũng không nên chỉ xử lý phần trần bên trong rồi coi như đã giải quyết xong. Nếu nguyên nhân thực sự nằm ở mái, việc sơn lại hoặc vá lớp hoàn thiện phía dưới chỉ che dấu hiệu tạm thời, tình trạng ẩm có thể tiếp tục quay trở lại sau những lần mưa tiếp theo.

Phát hiện một trong 3 dấu hiệu trên nên làm gì?

Trước hết, hãy quan sát và ghi lại vị trí, thời điểm xuất hiện và mối liên hệ với thời tiết. Chụp lại vết ẩm trước và sau mưa cũng có thể giúp theo dõi mức độ thay đổi và hỗ trợ việc tìm nguyên nhân. Không nên vội mua vật liệu chống thấm rồi phủ lên toàn bộ mái khi chưa xác định điểm nước xâm nhập. Với mái ngói, mái tôn, mái có độ dốc hoặc những khu vực phải trèo cao, gia đình cũng không nên tự lên kiểm tra nếu không có thiết bị và kỹ năng làm việc trên cao. Quan trọng nhất, đừng chờ đến khi nước chảy thành dòng mới xử lý. Vết ố xuất hiện sau mưa, bề mặt mái có chi tiết hư hỏng và tình trạng ẩm/dột tái diễn đều là những dấu hiệu đáng để kiểm tra sớm. Xác định đúng nguyên nhân ngay từ đầu sẽ hữu ích hơn nhiều so với liên tục xử lý phần hư hỏng nhìn thấy bên trong nhà.

*Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo