Chăm uống nước, hay vận động vẫn suy thận như thường!

Không ít người vẫn đinh ninh chỉ cần uống đủ 2 lít nước mỗi ngày là hệ tiết niệu đã hoàn toàn an toàn. Thế nhưng, các tổn thương ở thận lại thường tiến triển rất âm thầm, lặng lẽ bào mòn chức năng lọc máu mà không hề phát ra tín hiệu cảnh báo rõ rệt ở giai đoạn đầu.

Trường hợp của người đàn ông 40 tuổi (Đài Loan, Trung Quốc) làm việc tại một nhà máy là lời cảnh tỉnh sâu sắc cho kiểu chủ quan này.

Ảnh minh họa

Bác sĩ Liu Yanzi (Đài Loan, Trung Quốc) kể lại, anh ta đến khám vì cơ thể cứ mệt mỏi dai dẳng dù những ngày nghỉ làm chỉ loanh quanh trong nhà. Hỏi thêm mới lộ ra mấy tháng gần đây nước tiểu rất nhiều bọt, sáng dậy mặt và tay chân hay sưng phù, đau nhức dai dẳng ở thắt lưng. Đúng như dự đoán, các kiểm tra chuyên sâu chỉ ra nam công nhân này mắc suy thận nặng, đã ở giai đoạn cần lọc máu. Chỉ số creatinine trong máu của anh đã vọt lên 2,2 mg/dL trong khi ngưỡng bình thường dưới 1,2 mg/dL.

Thế nhưng, anh ta không tài nào chấp nhận nổi sự thật này. Vốn làm công việc tay chân, anh vẫn chăm tập thể dục thêm mỗi sáng, bận mấy cũng đem một chiếc bình giữ nhiệt bên mình để uống đủ nước. Anh luôn tự tin vào cơ bắp rắn rỏi và thói quen lành mạnh đó của mình, thế nên câu đầu tiên khi nhận kết quả suy thận anh quả quyết: "Không thể như vậy, tôi rất chăm uống nước".

Theo lời người nhà, đúng là anh này chăm uống nước nhưng cũng chăm làm rất nhiều việc hại thận khác, nhất là vào buổi tối. Từ thường xuyên tăng ca đến muộn, ăn uống thất thường cho đến hay tự ý dùng thuốc giảm đau, thuốc bổ. Khi được bác sĩ giải thích ngọn ngành, anh bất giác ôm mặt khóc: "Giá như ai đó nói với tôi sớm hơn". 

3 việc làm ngay trước khi đi ngủ không khác gì "phá thận"

Bác sĩ Liu chia sẻ, điều đau lòng là những trường hợp như nam công nhân kể trên lại chẳng hề khan hiếm trong xã hội hiện đại. Ông nhắc nhở, nhiều người chỉ nghĩ chăm uống nước, tránh xa rượu bia là "miễn nhiễm" với bệnh thận, nhưng sự thật có những việc làm ngay trước khi đi ngủ tưởng vô hại, thậm chí tốt lại đang "phá thận" cực nhanh.

Thời điểm ban đêm là lúc các cơ quan trong cơ thể cần được nghỉ ngơi và phục hồi. Việc ép thận phải làm việc quá tải hoặc gánh chịu độc tố ngay sát giờ đi ngủ sẽ khiến tốc độ suy thoái diễn ra nhanh hơn gấp nhiều lần.

Nếu muốn bảo vệ thận và tính mangh của mình, bác sĩ Liu khuyến cáo bất kể ai cũng cần tránh xa hoặc sửa đổi ngay 3 việc "phá thận" trước khi ngủ:

1. Nhịn tiểu trước khi đi ngủ

Nhiều người dù đã cảm thấy buồn tiểu vào buổi tối muộn hoặc khi đã nằm trên giường vẫn cố nhịn vì ngại đứng dậy, lo sợ làm gián đoạn giấc ngủ. Thậm chí còn ngic đi ngủ trong tình trạng buồn tiểu sáng mai sẽ dễ dậy sớm hơn.

Ảnh minh họa

Việc giữ nước tiểu tích tụ suốt 5 - 8 tiếng trong đêm khiến bàng quang căng trướng, tạo điều kiện cho vi khuẩn E. coli bùng phát mạnh mẽ, lội ngược dòng lên đường tiết niệu và gây viêm thận bể thận cấp tính.

Bác sĩ Liu bộc bạch bản thân bà từng phải điều trị kháng sinh liên tục suốt 2 tháng do thói quen nhịn tiểu suốt 8 tiếng khi làm việc. Còn bác sĩ chuyên khoa thận Hung Yung-hsiang (Đài Loan, Trung Quốc) thì nhấn mạnh rằng, tình trạng viêm nhiễm tái phát do nhịn tiểu có thể tiến triển thành áp xe thận, buộc người bệnh phải phẫu thuật cắt bỏ thận. Do đó, bạn tuyệt đối không được nhịn tiểu vào bất cứ thời điểm nào trong này. Hãy tập thói quen đi vệ sinh giải phóng hoàn toàn bàng quang ngay trước khi đặt lưng xuống ngủ.

2. Ăn vặt, ăn khuya nhiều gia vị sát giờ ngủ

Thói quen giải tỏa căng thẳng bằng các món ăn khuya như gà rán, mì ăn liền hay súp nóng ngay trước khi đi ngủ chứa đựng nguy cơ "phá thận" rất lớn. Bác sĩ Hung phân tích, có tới 95% lượng muối nạp vào cơ thể phải do thận đảm nhận nhiệm vụ chuyển hóa. Việc tiêu thụ thực phẩm đậm vị sát giờ ngủ bắt bộ lọc này phải gồng mình làm việc liên tục trong suốt đêm thay vì được nghỉ ngơi, lâu dài sẽ làm tăng huyết áp và suy giảm chức năng lọc.

Ảnh minh họa

Bên cạnh đó, việc nạp quá nhiều đạm từ thịt, cá hay đồ chiên rán vào bữa khuya muộn sẽ khiến cơ thể sản sinh ra lượng lớn độc tố urê. Khi lượng độc tố này tích tụ quá mức trong đêm, thận sẽ rơi vào trạng thái quá tải trường kỳ, đẩy nhanh quá trình tổn thương các tế bào thận và làm suy giảm chức năng bài tiết. Bạn nên kết thúc bữa ăn tối trước khi đi ngủ ít nhất 2 tiếng để bảo vệ cơ quan này.

3. Uống thuốc giảm đau ngay trước khi đi ngủ

Nhiều người có thói quen uống thuốc giảm đau (NSAID) sát giờ ngủ để dễ chìm vào giấc ngủ mỗi khi đau đầu hay đau lưng. Tuy nhiên, bác sĩ Liu cảnh báo hành vi này lại tàn phá thận cực kỳ nghiêm trọng.

Khi ngủ, lưu lượng máu nuôi thận tự động giảm xuống, trong khi các loại thuốc này lại làm co mạch máu thận. Việc thiếu máu nuôi dưỡng kết hợp với việc cơ thể mất nước tự nhiên qua đêm khiến nồng độ thuốc tích tụ trong thận trở nên vô cùng đậm đặc.

Ảnh minh họa

Bác sĩ Hung bổ sung thêm, độc tính tích tụ kéo dài trong đêm do uống thuốc sát giờ ngủ, dù là thuốc gì đi chăng nữa sẽ trực tiếp gây xơ hóa mô kẽ thận, khiến thận dần teo nhỏ và mất chức năng lọc vĩnh viễn. Để bảo vệ sức khỏe, bạn tuyệt đối không tự ý uống thuốc giảm đau trước khi đi ngủ mà cần thăm khám theo chỉ định chuyên khoa.

Tự kiểm tra dấu hiệu suy giảm chức năng thận

Để phát hiện sớm các bất thường và kịp thời can thiệp, bạn có thể tự đánh giá sức khỏe của mình thông qua 5 dấu hiệu cảnh báo dưới đây:

 - Bọt: Nước tiểu xuất hiện bọt lâu tan, báo hiệu tình trạng protein niệu.

 - Phù: Xuất hiện tình trạng sưng phù bất thường ở mi mắt hoặc hai bàn chân.

 - Cao: Chỉ số huyết áp tăng cao đột ngột và không rõ nguyên nhân.

 - Thiếu máu: Cơ thể thường xuyên chóng mặt, da dẻ xanh xao tái phát nhiều lần.

 - Mệt mỏi: Cơ thể luôn trong trạng thái kiệt sức dù đã nghỉ ngơi đầy đủ.

Khi nhận thấy bản thân xuất hiện từ 1 - 2 triệu chứng kể trên, bạn nên chủ động đến các cơ sở y tế để thực hiện xét nghiệm nước tiểu và kiểm tra chỉ số máu càng sớm càng tốt.

Nguồn và ảnh: EBC, ETtoday, Good Morning Health