Rau lá xanh đã chế biến

Rau lá xanh là nhóm thực phẩm được khuyến cáo nên hạn chế để qua đêm sau khi nấu chín. Nguyên nhân là nhiều loại rau vốn chứa hàm lượng nitrat tương đối cao. Sau khi chế biến, nếu thực phẩm không được bảo quản phù hợp, quá trình chuyển hóa có thể khiến hàm lượng nitrit tăng lên.

Đặc biệt, rau để ở nhiệt độ phòng trong thời gian dài có nguy cơ gia tăng nitrit rõ rệt hơn. Ngay cả khi bảo quản trong tủ lạnh, nhiệt độ thấp cũng chỉ làm chậm quá trình này chứ không thể ngăn chặn hoàn toàn.

Rau lá xanh là nhóm thực phẩm được khuyến cáo nên hạn chế để qua đêm sau khi nấu chín. Ảnh: Pexels.

Điều đó không có nghĩa ăn một lần rau để qua đêm sẽ lập tức gây hại cho sức khỏe. Tuy nhiên, việc thường xuyên tiêu thụ rau đã nấu chín và bảo quản không đúng cách có thể làm tăng lượng nitrit đưa vào cơ thể, từ đó tạo thêm nguy cơ sức khỏe không đáng có.

Vì vậy, tốt nhất nên chế biến rau với lượng vừa đủ cho mỗi bữa, tránh để phần rau đã nấu chín quá lâu trước khi sử dụng.

Các món nộm, gỏi và thực phẩm chế biến sẵn không đóng gói

Nộm, gỏi, dưa chuột trộn hay các loại thịt nguội, đồ kho được bán dạng rời thường xuất hiện trong bữa ăn của nhiều gia đình. Tuy nhiên, đây cũng là nhóm thực phẩm cần đặc biệt chú ý khi bảo quản.

Khác với các món ăn được nấu chín ở nhiệt độ cao, rau củ trộn và các món ăn nguội thường không trải qua công đoạn gia nhiệt để tiêu diệt vi sinh vật trước khi sử dụng. Trong quá trình sơ chế, chế biến và bày bán, thực phẩm có thể bị nhiễm vi khuẩn từ nguyên liệu, dụng cụ hoặc môi trường xung quanh.

Việc cho những món ăn này vào tủ lạnh có thể làm chậm tốc độ sinh sôi của vi khuẩn, nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ nhiễm khuẩn. Nếu bảo quản không đúng cách, thực phẩm vẫn có thể trở thành nguồn gây rối loạn tiêu hóa, thậm chí dẫn đến viêm dạ dày ruột cấp tính.

Đặc biệt, các món nộm, gỏi có độ ẩm cao, được trộn cùng nhiều loại gia vị và nguyên liệu khác nhau cần được sử dụng sớm sau khi chế biến. Người cao tuổi và những người có sức đề kháng yếu càng cần thận trọng với thực phẩm để lâu.

Cá nước ngọt, tôm và các loại thủy sản

Cá, tôm và các loại thủy sản thường được chế biến thành nhiều món ăn trong bữa cơm gia đình. Tuy nhiên, đây cũng là nhóm thực phẩm dễ hư hỏng nếu không được bảo quản đúng cách.

Thủy sản giàu protein và có hàm lượng nước cao, tạo điều kiện thuận lợi cho vi sinh vật phát triển. Khi để quá lâu, đặc biệt trong điều kiện nhiệt độ không phù hợp, cá và tôm có thể nhanh chóng biến chất, xuất hiện mùi tanh bất thường và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Một sai lầm phổ biến là cho rằng chỉ cần đun sôi hoặc hâm nóng thật kỹ thì mọi loại thức ăn đều có thể sử dụng an toàn. Trên thực tế, nhiệt độ cao có thể tiêu diệt nhiều loại vi khuẩn đang tồn tại trong thực phẩm, nhưng không phải lúc nào cũng phá hủy được các độc tố đã hình thành trước đó.

Do vậy, nếu cá, tôm đã bị nhiễm khuẩn và sinh độc tố trong quá trình bảo quản, việc hâm nóng lại không đồng nghĩa với việc thực phẩm trở nên an toàn tuyệt đối. Người ăn vẫn có thể gặp các triệu chứng như buồn nôn, nôn mửa và tiêu chảy.

Đặc biệt, với những loại thủy sản vốn không còn tươi ngon, việc tiếp tục bảo quản qua đêm càng làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Tốt nhất nên mua và chế biến với lượng vừa đủ, đồng thời bảo quản lạnh ngay nếu chưa sử dụng.

Đậu phụ tươi và sữa đậu nành tự làm

Đậu phụ non, đậu phụ tươi và sữa đậu nành mới xay là những thực phẩm có hàm lượng nước cao, giàu protein và tương đối dễ bị hư hỏng nếu bảo quản không đúng cách.

Ở nhiệt độ phòng, những thực phẩm này có thể nhanh chóng thay đổi mùi vị, chất lượng và tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển. Ngay cả khi được đặt trong tủ lạnh, chúng vẫn có nguy cơ nhiễm khuẩn nếu không được đựng trong hộp kín hoặc bảo quản riêng biệt.

Đặc biệt, các loại đậu phụ tươi bán dạng rời tại chợ thường không có bao bì niêm phong. Trong quá trình vận chuyển và lưu trữ, thực phẩm có thể tiếp xúc với môi trường bên ngoài hoặc bị nhiễm chéo từ những nguyên liệu khác.

Tương tự, sữa đậu nành mua ngoài nếu uống không hết cũng cần được bảo quản đúng hướng dẫn. Không nên mặc định rằng chỉ cần để vào tủ lạnh rồi đun nóng lại vào sáng hôm sau là có thể sử dụng an toàn.

Vì vậy, với nhóm thực phẩm này, nên ưu tiên mua lượng vừa đủ và sử dụng trong ngày, hạn chế để qua đêm khi không chắc chắn về điều kiện bảo quản.

Tuy nhiên không phải tất cả thức ăn thừa đều phải bỏ đi sau một đêm. Nếu được xử lý và bảo quản đúng cách, một số món ăn vẫn có thể sử dụng lại mà không gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe.

Trước hết, nên tính toán lượng thực phẩm phù hợp với số người ăn để hạn chế thức ăn dư thừa. Trong trường hợp còn đồ ăn, cần cho vào tủ lạnh trong vòng 1-2 giờ sau khi nấu, thay vì để ở nhiệt độ phòng quá lâu chờ nguội hoàn toàn.

Thức ăn nên được chia thành từng phần nhỏ, đựng trong hộp có nắp kín và bảo quản riêng với thực phẩm sống như thịt, cá, rau củ chưa chế biến. Cách làm này giúp hạn chế tình trạng nhiễm khuẩn chéo trong tủ lạnh.

Khi sử dụng lại, cần hâm nóng kỹ để nhiệt độ ở phần giữa món ăn đạt ít nhất 70 độ C. Tuy nhiên, việc hâm nóng không thể khắc phục mọi vấn đề nếu thực phẩm đã bị hư hỏng hoặc độc tố đã hình thành trong quá trình bảo quản. Vì vậy, nếu thức ăn có mùi, màu sắc hoặc trạng thái bất thường, tốt nhất không nên tiếp tục sử dụng.

Tiết kiệm thực phẩm là thói quen tốt, nhưng không nên đánh đổi sức khỏe chỉ vì tiếc một phần thức ăn thừa. Cơm nguội không tự nhiên trở thành chất gây ung thư khi được hâm nóng lại, song cách bảo quản mới là yếu tố quyết định mức độ an toàn. Với rau lá xanh đã nấu chín, các món nộm, gỏi, thủy sản và đậu phụ tươi, người tiêu dùng càng cần chú ý thời gian bảo quản và điều kiện sử dụng để hạn chế nguy cơ ngộ độc thực phẩm.

Theo: Sohu