Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020: Vì sao nhiều người ở tuổi về hưu vẫn được làm Tổng thống?

Do quy định của Hiến pháp, nên nhiều người ở tuổi về hưu vẫn trúng cử và trở thành Tổng thống Hoa Kỳ. Vậy ai là Tổng thống cao tuổi nhất trong số 45 Tổng thống của nước Mỹ.

Khi các đại biểu tham gia soạn thảo Công ước Hiến pháp vào năm 1787, câu hỏi về độ tuổi của một Tổng thống là mối quan tâm lớn, tuy nhiên đó không phải là việc người giữ chức vụ quá cao mà là người giữ chức vụ này... quá trẻ.

Cụ thể, theo Điều II trong Hiến pháp Hoa Kỳ quy định độ tuổi tối thiểu là 35 nhưng lại không quy định mức tối đa. Thế nên, trong nhiều trường hợp, người được chọn làm Tổng thống ở độ tuổi sáu mươi và thậm chí bảy mươi, độ tuổi mà nhiều công dân bình thường đã nghỉ hưu.

Mặc dù vậy, chỉ một vài trường hợp ngoại lệ, hầu hết các Tổng thống cao tuổi của Hoa Kỳ dường như đều là những người có năng lực và hoạt bát. Dưới đây là danh sách 7 người lớn tuổi nhất khi họ hết nhiệm kỳ.

Tổng thống Ronald Reagan

Ronald Wilson Reagan, tổng thống thứ 40 của Hoa Kỳ. Ảnh: Wikimedia Commons
Ronald Wilson Reagan, tổng thống thứ 40 của Hoa Kỳ. Ảnh: Wikimedia Commons

Sinh ngày 6/2/1911, Tổng thống thứ 40 của Mỹ đã 77 tuổi 349 ngày khi hoàn thành nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/1989. Trong khi vận động tranh cử vào năm 1980, TT Reagan đã cố gắng nêu ra vấn đề về tuổi của mình bằng cách cam kết rằng,  ông sẽ từ chức nếu bác sĩ Nhà Trắng phát hiện ra dấu hiệu sa sút tâm thần.

Khi còn đương chức, Reagan tỏ ra rất kiên cường, ông đã thoát nạn sau một vụ ám sát vào năm 1981, cũng như cuộc phẫu thuật vào năm 1985 để loại bỏ một khối u ung thư trong ruột già. Reagan là biểu tượng cho một sức khỏe cường tráng, một phần vì ông thường xuyên tập thể dục với tạ, cưỡi ngựa và lao động chân tay tại trang trại của mình ở California.

TT Reagan đã gạt bỏ mối quan tâm về tuổi tác bằng sự hài hước, ông từng nói đùa trong một cuộc tranh luận năm 1984 rằng: "Tôi sẽ không khai thác tuổi trẻ và sự thiếu kinh nghiệm của đối thủ cho mục đích chính trị".

Tổng thống Donald Trump

 Tổng thống Mỹ  Donald Trump ban hành tình trạng khẩn cấp quốc gia, Nhà Trắng, Washington, ngày 13/03/2020. Reuters/Jonathan Ernst
Tổng thống Mỹ Donald Trump ban hành tình trạng khẩn cấp quốc gia, Nhà Trắng, Washington, ngày 13/03/2020. Reuters/Jonathan Ernst

Sinh ngày 14 tháng 6 năm 1946, Trump đã 70 tuổi khi giành được chiến thắng khó khăn trước bà Hillary Clinton. Đến tháng 1 năm 2021, thời điểm kết thúc nhiệm kỳ, Tổng thống thứ 45 của Hoa Kỳ sẽ có độ tuổi là 74 năm và 200 ngày.

TT Trump là người ít tập thể dục ngoài chơi gôn vì ông cho rằng nó không lành mạnh và chỉ ngủ 4-5 giờ mỗi đêm. Gần đây, ông đã khoe trong một cuộc phỏng vấn về khả năng nhớ lại những gì đã xảy ra từng năm từ trong một bài kiểm tra được tạo ra để phát hiện sự suy giảm nhận thức.

Tổng thống Dwight Eisenhower

Dwight Eisenhower, Tổng thống thứ 34 của Mỹ, tư lệnh tối cao đầu tiên của NATO. Ảnh: Wikipedia
Dwight Eisenhower, Tổng thống thứ 34 của Mỹ, tư lệnh tối cao đầu tiên của NATO. Ảnh: Wikipedia

Sinh ngày 14/10/1890, Tổng thống thứ 34 của Hoa Kỳ ở độ 70 tuổi 98 ngày khi ông rời Nhà Trắng vào tháng 1/1961. Anh hùng Thế chiến II là một người tập thể dục thường xuyên, người chỉ nặng hơn 7 pound so với lúc ông tốt nghiệp trường West Point, theo nhà viết tiểu sử Jean Edward Smith.

Năm 1955, khi đang đi nghỉ ở Denver, Eisenhower bị cơn đau ngực làm thức giấc. Ban đầu, bác sĩ của ông ta không nhận ra mức độ nghiêm trọng của tình trạng này. Vài giờ sau, một chuyên gia tim mạch được triệu tập từ một bệnh viện quân đội gần đó đến làm điện tâm đồ và phát hiện vị Tổng thống lúc đó 64 tuổi (vào thời điểm đó) bị đau tim rất nặng.

Eisenhower đã phải trải qua sáu tuần để hồi phục trong bệnh viện. Mặc dù sức khỏe yếu, thế nhưng chính sự nổi tiếng đã giúp ông dễ dàng giành thêm được một nhiệm kỳ vào mùa thu năm sau.

Tổng thống Andrew Jackson

James Knox Polk, Tổng thống thứ 11 của Mỹ. Ảnh: Wikimedia
James Knox Polk, Tổng thống thứ 11 của Mỹ. Ảnh: Wikimedia

Sinh ngày 15/3/1767, vị Tổng thống thứ 7 của nước Mỹ đã 69 tuổi 354 ngày khi hoàn thành nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 3/1837. Mặc dù “Old Hickory” nổi tiếng là một cựu quân nhân thô bạo và là một người thích hoạt động ngoài trời, tuy nhiên vào thời điểm trở thành ông chủ Nhà Trắng, Jackson đã trải qua nhiều năm chống chọi với nhiều loại bệnh tật khác nhau.

Theo nhà viết tiểu sử H.W. Brands, mẫu tóc của Jackson tiết lộ rằng ông bị nhiễm độc chì từ những vết đạn cũ. Jackson cũng phải vật lộn với căn bệnh tiêu chảy mãn tính mắc phải khi chiến đấu với người da đỏ vào những năm 1810. Thói quen hút thuốc và nhai thuốc lá của ông ấy cũng không giúp ích gì cho sức khỏe, và theo người viết tiểu sử Sean Wilentz, Jackson đã bị ốm nhiều lần trong suốt hai nhiệm kỳ của mình.

Jackson đã làm đến hết nhiệm kỳ của mình nhưng khi trở lại Hermitage, đồn điền của ông ở Tennessee, vị cựu Tổng thống tóc bạc đã suy kiệt về thể chất, ông thường xuyên bị đau đầu, chói mắt, mất ngủ, đau nặng bên hông, ho mãn tính.

Tổng thống James Buchanan

Chân dung của James Buchanan, do LancasterHistory.org cung cấp (Larry Lefever)
Chân dung của James Buchanan, do LancasterHistory.org cung cấp (Larry Lefever)

Sinh ngày 23/4/1791, tổng thống thứ 15 của Hoa Kỳ đã 69 tuổi và 315 ngày khi nhiệm kỳ duy nhất của ông kết thúc vào tháng 3/1861. Buchanan thừa cân 50 pound và tóc đã bạc trắng vào thời điểm ông nhậm chức năm 1857.

Buchanan khó nhớ những mệnh lệnh mà ông đã đưa ra, ông trở nên kiệt quệ về thể chất và tinh thần đến mức không thể rời khỏi giường trong vài ngày. Trong nhiệm kỳ của mình, ông nhiều lần yêu cầu các cố vấn của mình đến thư viện trên lầu tại Nhà Trắng để trao đổi công việc.

Tổng thống Harry S. Truman

Tổng thống Harry S. Truman, năm 1948. Getty Images/ Bettmann Archive 
Tổng thống Harry S. Truman, năm 1948. Getty Images/ Bettmann Archive 

Sinh ngày 8/5/1884, tổng thống thứ 33 của Mỹ có 68 tuổi 257 ngày khi ông rời nhiệm sở vào tháng 1/1953. Truman, người lên làm tổng thống khi Franklin D. Roosevelt qua đời năm 1945, là một người tập thể dục siêng năng, dù đã ở tuổi sáu mươi. Truman đã đi 1,5 dặm mỗi ngày một cách mạnh mẽ với tốc độ 120 bước mỗi phút, bằng với tốc độ khi ông ấy hành quân trong quân đội Mỹ.

"Ông ấy có phong độ tốt", William Seale, một nhà sử học và biên tập báo chí của Hiệp hội Lịch sử Nhà Trắng, nói với CNN vào năm 2016. Nhưng sự căng thẳng trong việc lãnh đạo đất nước vượt qua Chiến tranh Triều Tiên tàn khốc và thói quen làm việc 18 giờ mỗi ngày khiến bệnh tật đến với TT Truman nhanh hơn.

Mùa hè năm 1952, ông bị ốm đến mức phải nhập viện và các bác sĩ phát hiện ra rằng ông bị đồng thời mắc ba bệnh nhiễm trùng do các vi khuẩn khác nhau. Một bài báo từ trang web Lưu trữ Quốc gia ghi nhận, mức độ nghiêm trọng của bệnh tình của ông đã được giữ kín với công chúng.

Tổng thống George H.W. Bush

Cựu Tổng thống George H.W. Bush mỉm cười khi đến dự Đại hội Quốc gia của Đảng Cộng hòa ở St. Paul, Minnesota, vào thứ Ba, ngày 2 tháng 9 năm 2008. Ảnh AP / Jae C. Hong
Cựu Tổng thống George H.W. Bush mỉm cười khi đến dự Đại hội Quốc gia của Đảng Cộng hòa ở St. Paul, Minnesota, vào thứ Ba, ngày 2 tháng 9 năm 2008. Ảnh AP / Jae C. Hong

Sinh ngày 12/6/1924, tổng thống thứ 41 đã đạt 68 tuổi 222 ngày khi rời nhiệm sở vào tháng 1/1993. Cả đời tập thể dục đã giúp cựu ngôi sao bóng chày của Đại học Yale hoàn toàn phù hợp với một người đàn ông ở độ tuổi sáu mươi.

Bush là một người thích chạy và  ông thường xuyên mời các phóng viên chạy cùng mình, cựu phóng viên Nhà Trắng Kevin Merida sau này nhớ lại trong một bài viết cho trang web thể thao The Undefeated.

Tuy nhiên TT Bush đã gặp một số lần vấp ngã và theo một số người, đây là dấu hiệu của sự mệt mỏi và mất phương hướng, bao gồm cả khoảnh khắc ông kiểm tra đồng hồ trong một cuộc tranh luận năm 1992. Ngoài ra, ông còn gặp khó khăn khi trả lời câu hỏi của khán giả về việc suy thoái kinh tế đã ảnh hưởng đến ông như thế nào.

Mặc dù ông đã thất bại trong cuộc bầu cử, các nhà sử học đã đánh giá cao những thành tựu của ông trên cương vị tổng thống, bao gồm cả việc xử lý sự kết thúc của Chiến tranh Lạnh.

Tổng thống sống lâu hơn thường dân?

Người ta thường tin rằng căng thẳng khi trở thành tổng thống có xu hướng đẩy nhanh quá trình già đi của một người. Nhưng một nghiên cứu năm 2011 của S. Jay Olshansky, giáo sư tại Trường Y tế Công cộng tại Đại học Illinois ở Chicago, phát hiện ra rằng các tổng thống Hoa Kỳ - ít nhất là những người không bị sát thủ giết - thực sự có xu hướng sống lâu hơn những người đàn ông Mỹ khác cùng thời với họ.

AN LY