Mùa nắng nóng, điều hòa thường hoạt động liên tục trong nhiều giờ. Khi lắp máy, phần lớn người dùng quan tâm đến công suất làm lạnh, khả năng tiết kiệm điện hay vị trí đặt thiết bị, nhưng ít để ý đến một chi tiết liên quan trực tiếp đến an toàn: điều hòa có cần aptomat riêng hay không?

Tại nhiều gia đình, điều hòa vẫn được đấu chung nhánh điện với các thiết bị khác. Khi máy lạnh hoạt động đồng thời với bình nóng lạnh, bếp điện, máy giặt hoặc nhiều thiết bị công suất lớn, hệ thống điện có thể phải chịu tải cao hơn, làm tăng nguy cơ quá tải, nóng dây dẫn hoặc chập cháy.

Vậy có nên lắp aptomat riêng cho điều hòa? Khuyến cáo từ ngành điện cho thấy câu trả lời là có.

EVN: Điều hòa nên có đường điện riêng

Theo thông tin đăng tải trên trang của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) khuyến cáo, đối với các thiết bị có công suất lớn như máy lạnh, máy nước nóng, bếp điện, gia đình cần lắp thêm đường dây dẫn điện riêng để tránh quá tải.

Khuyến cáo này đặc biệt đáng lưu ý trong mùa hè, khi điều hòa có thể hoạt động nhiều giờ mỗi ngày. Nếu máy dùng chung đường cấp điện với nhiều thiết bị tiêu thụ điện lớn khác, tổng tải tăng cao có thể khiến dây dẫn nóng lên, aptomat bị nhảy hoặc tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn điện.

EVN cũng khuyến cáo người dân không nên sử dụng nhiều thiết bị công suất cao trên cùng một ổ cắm; cần thường xuyên kiểm tra, sửa chữa hoặc thay thế dây dẫn, thiết bị điện hư hỏng, xuống cấp.

Tương tự, Cục Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ khuyến cáo khi lắp đặt hệ thống điện trong nhà, người dân cần tính toán tiết diện dây dẫn phù hợp, lắp aptomat hoặc cầu dao cho đường dây chính, từng nhánh phụ và các thiết bị công suất cao.

Như vậy, việc bố trí đường điện cùng aptomat riêng cho điều hòa không chỉ là lựa chọn thuận tiện trong quá trình sử dụng, mà còn là biện pháp giúp giảm nguy cơ quá tải ngay từ khâu lắp đặt.

Aptomat riêng không chỉ để bật, tắt điều hòa

Nhiều người cho rằng aptomat riêng chủ yếu giúp tiện ngắt nguồn sau khi dùng điều hòa hoặc tiết kiệm điện khi máy không hoạt động. Tuy nhiên, ý nghĩa lớn nhất của thiết bị này là bảo vệ riêng nhánh điện cấp cho điều hòa khi xảy ra bất thường.

Aptomat có thể tự ngắt nguồn điện khi dòng điện vượt giới hạn an toàn hoặc phát sinh sự cố theo chức năng bảo vệ của thiết bị. Khi điều hòa có đường điện và aptomat riêng, người dùng có thể chủ động ngắt nguồn của máy khi cần kiểm tra, vệ sinh hoặc xử lý bất thường mà không phải cắt điện toàn bộ căn nhà.

Đây cũng là cách giúp nhận biết sớm một số dấu hiệu không an toàn. Theo EVN, điều hòa không lên nguồn có thể liên quan đến việc aptomat hoặc cầu dao riêng bị ngắt, nhảy do quá tải. Ngoài ra, dây điện nguồn bị đứt, hở hoặc lỏng cũng có thể gây sự cố.

Vì vậy, nếu aptomat của điều hòa liên tục nhảy, người dùng không nên cố bật lại nhiều lần. Đây có thể là dấu hiệu máy hoặc hệ thống cấp điện đang gặp vấn đề và cần được kỹ thuật viên kiểm tra.

Dùng aptomat điều hòa thế nào cho đúng?

Dù nên có aptomat riêng, người dùng không cần ngắt aptomat sau mỗi lần sử dụng điều hòa trong ngày. Khi chỉ tạm dừng dùng máy trong vài giờ hoặc vẫn có nhu cầu bật lại, người dùng có thể tắt máy bằng remote như thông thường.

Aptomat nên được ngắt khi gia đình đi vắng dài ngày, không sử dụng điều hòa trong thời gian dài, cần vệ sinh hoặc bảo dưỡng thiết bị. Người dùng cũng cần ngắt nguồn nếu phát hiện dấu hiệu bất thường như mùi khét, dây điện nóng, nguồn điện chập chờn, nước rò rỉ gần khu vực điện hoặc aptomat tự nhảy liên tục.

Khi cần cắt điện hoàn toàn, nên tắt điều hòa bằng remote trước, chờ máy dừng hoạt động rồi mới ngắt aptomat. Trước khi vệ sinh hoặc kiểm tra thiết bị, việc ngắt nguồn điện là thao tác cần thiết để bảo đảm an toàn.

Ngoài ra, người dùng không nên tự chọn aptomat chỉ dựa vào cảm tính. Loại aptomat, tiết diện dây dẫn và cách đi đường điện cần phù hợp với công suất máy cũng như hệ thống điện thực tế trong nhà. Việc lắp đặt hoặc thay thế nên được thực hiện bởi người có chuyên môn.