Có những buổi chiều cuối tuần đặc quánh sự mỏi mệt. Tay tôi dọn dẹp đống tài liệu ngổn ngang, rồi bất giác khựng lại trước một vật thể lạnh ngắt nằm ép mình dưới đáy ngăn kéo. Lôi ra, thổi một luồng hơi đánh bạt lớp bụi mờ. Đó là một chiếc điện thoại cũ rích. Viền kim loại móp méo. Lớp sơn xước xát lộ ra mảng màu nguyên thủy. Màn hình rạn một đường chéo như vết sẹo chém ngang tuổi thanh xuân.

Vài người từng nhíu mày nhìn nó như một thứ rác rưởi choáng chỗ. Họ giục tôi ném đi. Nhưng họ không hiểu. Đàn ông không ném bỏ một phần máu thịt của mình. Tôi lẳng lặng cắm sợi cáp sạc ố vàng. Và khi cái logo lờ mờ sáng lên giữa căn phòng tĩnh mịch, cánh cửa của một "bảo tàng" được phá khóa. Những đoạn đời tôi cố tình giấu nhẹm đi, hóa ra vẫn nằm ngoan ngoãn ở đó.

Góc khuất lỳ lợm của những gã trai đã lớn

Đàn ông chúng tôi vốn lỳ lợm. Chúng tôi không gói ghém kỷ niệm vào những cuốn nhật ký ướp mùi hoa khô, chẳng lồng ảnh vào khung kính, cũng hiếm khi ngồi thở dài kể lể chuyện ngày xưa. Sự yếu đuối và nỗi hoài niệm của một gã đàn ông thường được bọc lót khéo léo trong một lớp vỏ cơ khí thô kệch. Cầm cái "cục gạch" hết thời trên tay, thứ tôi cảm nhận không phải là công nghệ, mà là sức nặng của thời gian.

Những vết lõm ở góc viền kia? Đó là cú ngã sấp mặt trong chuyến đi phượt bụi bặm năm hăm hai tuổi.

Mặt lưng nứt vỡ? Là cái đêm say khướt đập máy vì một cuộc cãi vã không thể vãn hồi.

Vứt nó đi ư? Vứt thế nào được. Ném nó vào sọt rác cũng đồng nghĩa với việc tự tay chối bỏ những năm tháng ngạo nghễ, cuồng si và cả những bồng bột, ngu ngốc nhất mà chính tôi từng nếm trải. Chiếc điện thoại chết lâm sàng ấy là một chứng nhân không biết nói dối, và quan trọng nhất, nó câm lặng và không bao giờ phán xét.

Lăng kính rêu phong và những tệp tin ứa máu

Giao diện mộc mạc, icon thô kệch hiện lên, kéo tuột tôi khỏi cái vỏ bọc đạo mạo của hiện tại. Bên trong cái ổ cứng chật chội ấy là gì? Là hộp thư đến còn lưu cẩn thận dòng tin nhắn từ một số thuê bao giờ gọi chỉ nghe tò te tí. Những câu hẹn thề sến súa của mối tình đầu. Hay một tin nhắn chia tay cụt lủn chưa từng được hồi đáp.

Trong cuộn camera là ngổn ngang những tấm hình mờ nhiễu, chất lượng thấp nhưng cảm xúc thì đặc quánh: một bóng lưng quay đi, một nụ cười rạng rỡ của người giờ đã làm mẹ trẻ con, hay cảnh mấy thằng chiến hữu kẹp cổ nhau cười rung máy bên quán ốc vỉa hè. Giờ thì sao? Đứa mải mê bỉm sữa, thằng sấp mặt nợ nần, gọi nhau một chầu bia cũng chật vật.

Tôi mở phần Ghi chú. Chết tiệt. Những bản nháp chửi sếp cũ viết rồi lại xóa. Một ý tưởng kinh doanh viển vông. Dãy mật khẩu của cái nick game cày cuốc quên ngày tháng. Tất cả đập thẳng vào mặt, trần trụi. Chiếc máy này vạch trần chặng đường tôi đã đi: từ một thằng nhãi ranh tay trắng, ngực rực lửa, bị dòng đời nhào nặn, băm vằm để trở thành một gã đàn ông chai sạn ngày hôm nay.

Không phải để níu kéo, mà để biết mình đã từng sống

Nhưng đừng nhầm tưởng. Việc tôi rúc vào góc phòng xem lại thứ đồ cổ này không phải là sự hèn nhát chạy trốn thực tại. Tôi biết thừa sáng mai mặt trời vẫn mọc, công việc vẫn réo tên, KPI vẫn đuổi sau gáy và những hóa đơn thì chẳng biết đợi chờ ai. Chiếc smartphone đời mới cáu cạnh kia vẫn đang rung bần bật trên bàn, nhắc nhở tôi về một thế giới thực dụng, tàn nhẫn và không có chỗ cho sự yếu mềm.

Việc lướt lại danh bạ cũ, đọc lại dòng tin nhắn nhòe nhoẹt chỉ là một liều thuốc tê, một khoảng lặng tôi tự cho phép mình tận hưởng. Nó là cái vỗ vai câm lặng của quá khứ. Nó nhắc tôi nhớ rằng: Trước khi khoác lên mình chiếc áo sơ mi phẳng phiu, đóng vai một gã đàn ông hiểu chuyện, biết tính toán và giấu cảm xúc thật sâu, tôi cũng từng sống cuồng nhiệt đến thế. Tôi đã từng yêu điên dại, từng đập bàn phẫn nộ, từng dám dấn thân. Mở máy lên, không phải để khóc lóc tiếc thương, mà để tự xác nhận rằng: Mình đã từng sống, chứ không chỉ lay lắt tồn tại qua ngày.

Tiếng sập cửa vô tình của ngăn kéo

Ký ức đang cuộn chảy thì khựng lại. Cột pin trên góc phải chuyển sang màu đỏ ối, chớp giật vài nhịp rồi sập nguồn. Màn hình phụt tắt, kéo tuột tôi về lại với mảng màu đen tĩnh mịch của thực tại, soi rõ khuôn mặt một gã đàn ông đã hằn lên những nếp nhăn mệt mỏi. Lần này, tôi không cuống cuồng đi tìm cục sạc. Tôi biết điểm dừng ở đâu.

Tôi dùng ngón tay cái miết nhẹ lên mặt kính vỡ lần cuối, một nghi thức giã từ không lời, rồi lẳng lặng đặt nó về lại góc tối nhất dưới đáy ngăn kéo.

Tiếng thanh ray trượt vang lên khô khốc. "Cạch". Ngăn kéo đóng lại. Dứt khoát và vô tình. Quá khứ một lần nữa được phong ấn. Đàn ông nào cũng cần một "chiếc hộp đen" như thế.

Chúng tôi không vứt đi, vì chúng tôi biết, giữa những ngày tháng chông chênh, rệu rã nhất của kiếp nhân sinh, chúng tôi sẽ lại cần lôi nó ra, hít một hơi thật sâu những tàn tích cũ, để rồi sáng mai lại gồng lưng gánh vác thế giới của mình.