Ở tuổi 62, bà Tống (sống tại tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc) từng tin rằng mình đã chuẩn bị xong mọi thứ cho quãng đời còn lại. Không đầu tư mạo hiểm, không chạy theo các kênh sinh lời rủi ro, bà chọn cách mà suốt nhiều năm qua vẫn được xem là an toàn nhất, gửi tiết kiệm ngân hàng để dưỡng già.

Số tiền bà gửi lên tới 25 triệu NDT (tương đương khoảng 94 tỷ đồng) không phải may mắn bất ngờ mà có. Đó là thành quả của hơn 40 năm làm ăn, tích góp từ kinh doanh nhỏ, cho thuê nhà và chắt chiu từng khoản. Với bà Tống, đây là chỗ dựa cuối cùng cho tuổi xế chiều, là sự đảm bảo rằng nếu chẳng may ốm đau, bà vẫn có tiền để chữa trị, không phụ thuộc con cháu.

Thế nhưng, biến cố sức khỏe ập đến cũng là lúc niềm tin ấy sụp đổ theo cách không ai ngờ tới.

Theo người nhà, từ năm 2019, bà Tống bắt đầu gửi tiền tiết kiệm tại một chi nhánh ngân hàng lớn ở tỉnh Hồ Nam. Các khoản tiền được chia nhỏ thành nhiều sổ, đứng tên cá nhân bà, kỳ hạn linh hoạt từ 3 tháng đến 1 năm.

Bà không sử dụng điện thoại thông minh, không rành công nghệ, nên không đăng ký internet banking hay thông báo biến động số dư. Toàn bộ giao dịch đều thực hiện trực tiếp tại quầy, với các nhân viên quen mặt. Sau mỗi lần gửi hay tái tục, bà cất sổ tiết kiệm cẩn thận trong tủ, tin rằng tiền đã nằm trong ngân hàng thì coi như “đã yên chỗ”.

“Bà chỉ nói: Tiền này để dưỡng già, không có việc gì thì không động tới,” người thân kể lại.

Ảnh minh hoạ

Cuối năm 2025, bà Tống bất ngờ nhập viện vì biến chứng tim mạch, bác sĩ yêu cầu điều trị dài ngày với chi phí lớn. Gia đình quyết định rút một phần tiền tiết kiệm để lo viện phí.

Tuy nhiên, khi người thân mang giấy tờ đến ngân hàng, kết quả tra soát khiến tất cả không tin vào mắt mình. Tài khoản tiết kiệm của bà Tống chỉ còn khoảng 3.000 NDT (khoảng 11,4 triệu đồng).

“Tôi nghĩ ngân hàng nhầm lẫn, vì từ một số tiền lớn mà còn từng ấy thì không thể chấp nhận được", người con chia sẻ. Nhưng sau nhiều lần kiểm tra, con số hiển thị trên hệ thống vẫn không thay đổi. Hơn 25 triệu NDT gần như đã biến mất hoàn toàn. 

Theo dữ liệu phía ngân hàng cung cấp, toàn bộ các sổ tiết kiệm đứng tên bà Tống đã được tất toán và rút tiền trong giai đoạn 2023 - 2024, thông qua nhiều giao dịch khác nhau. Hồ sơ cho thấy người thực hiện rút tiền chính là bà, với đầy đủ chữ ký xác nhận.

Gia đình lập tức phản đối bởi trong khoảng thời gian này, bà Tống sức khỏe yếu, sinh hoạt chủ yếu trong nhà, chưa từng cầm trong tay những khoản tiền lớn như vậy, cũng không có dấu hiệu mua bán tài sản hay đầu tư.

“Nếu tiền thực sự đã được rút, thì 25 triệu NDT đó hiện đang ở đâu?”, câu hỏi được đặt ra, nhưng chưa có lời giải thích rõ ràng.

Phía ngân hàng khẳng định các giao dịch đều đúng quy trình nội bộ, không phát hiện dấu hiệu hệ thống bị xâm nhập, đồng thời cho rằng khách hàng phải chịu trách nhiệm với chữ ký và giấy tờ của mình.

Khi bình tĩnh rà soát lại các giấy tờ cũ, gia đình bà Tống bắt đầu nhận ra nhiều điểm bất thường. Bà từng được nhân viên ngân hàng đề nghị ký sẵn một số giấy tờ để “tiện tái tục”, tránh phải đi lại nhiều lần. Nhiều giao dịch rút tiền diễn ra trong thời gian ngắn, nhưng không có bất kỳ cảnh báo nào gửi tới người thân. Vì không dùng điện thoại thông minh, bà Tống không hề kiểm soát được biến động tài khoản. “Mẹ tôi nói lúc đó nghĩ là thủ tục bình thường, ngân hàng quen rồi nên không nghi ngờ", người con chia sẻ.

Với bà Tống, cú sốc không chỉ nằm ở số tiền khổng lồ bị mất. Điều khiến bà suy sụp hơn cả là cảm giác mất đi sự an tâm cuối cùng khi tuổi đã cao, sức khỏe không còn như trước.

“Bà liên tục hỏi: Tiền của tôi đâu rồi? Có những ngày vừa nằm viện, vừa lo lắng, tinh thần xuống rất nhanh", người nhà kể.

Gia đình đã gửi đơn khiếu nại, yêu cầu ngân hàng rà soát lại toàn bộ giao dịch liên quan đến các sổ tiết kiệm, đồng thời đề nghị cơ quan chức năng vào cuộc để làm rõ trách nhiệm của các bên.

Ảnh minh hoạ

Câu chuyện của bà Tống nhanh chóng gây xôn xao, đặc biệt trong bối cảnh nhiều người cao tuổi tại Trung Quốc vẫn gửi tiền tiết kiệm theo cách truyền thống gửi rồi để đó, tin tưởng hoàn toàn vào ngân hàng và nhân viên quen mặt.

Một luồng ý kiến cho rằng, nếu ký giấy tờ mà không đọc kỹ là quá chủ quan, không kiểm tra tài khoản định kỳ là tự đặt mình vào rủi ro. Ở chiều ngược lại, nhiều người đặt câu hỏi, với các khoản tiền lớn, ngân hàng đã có đủ cơ chế kiểm soát và cảnh báo hay chưa? Hoặc với những người cao tuổi, ít tiếp cận công nghệ, có đang bị đặt vào thế yếu trong các giao dịch tài chính?

Tiền dưỡng già không chỉ là tài sản, mà còn là niềm tin rằng mình vẫn có quyền chủ động với cuộc sống ở những năm cuối đời. Khi số tiền ấy bất ngờ biến mất, điều mất đi không chỉ là tiền, mà còn là cảm giác an toàn tinh thần. Câu chuyện của bà Tống vẫn đang chờ kết luận cuối cùng, nhưng đủ để trở thành lời cảnh tỉnh với nhiều gia đình, gửi tiết kiệm không đồng nghĩa với việc có thể hoàn toàn buông tay, đặc biệt khi đó là khoản tiền dành cho tuổi già. Bởi đôi khi, rủi ro lớn nhất không đến từ thị trường, mà đến từ chính sự tin tưởng tuyệt đối mà chúng ta dành cho nơi mình nghĩ là an toàn nhất.

Hải My