Trong hành trình giảm cân, đồ ăn vặt thường bị xem là “kẻ thù số một”. Không ít người quyết tâm loại bỏ hoàn toàn các món ăn giữa các bữa với hy vọng giảm bớt lượng calo nạp vào cơ thể. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu dinh dưỡng gần đây lại chỉ ra một điều khá bất ngờ: những người không ăn vặt đôi khi lại khó giảm cân hơn. Nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng nguyên nhân thực sự lại nằm ở… những bữa ăn chính mỗi ngày.

Trên thực tế, việc loại bỏ hoàn toàn đồ ăn vặt khiến nhiều người rơi vào trạng thái quá đói trước bữa ăn chính. Khi đó, cơ thể có xu hướng ăn nhanh hơn và ăn nhiều hơn bình thường.

Ví dụ quen thuộc là khi bạn đến bữa trưa trong tình trạng đói cồn cào, khả năng cao bạn sẽ gọi những món nhiều tinh bột và chất béo như cơm trắng, mì, bánh bao, đồ chiên… Thậm chí, bạn có thể ăn thêm khẩu phần mà không nhận ra. Kết quả là lượng calo nạp vào trong một bữa ăn chính có thể vượt xa lượng calo từ một bữa ăn nhẹ nhỏ.

Nhiều chuyên gia dinh dưỡng cho rằng chính sự mất cân bằng này khiến quá trình giảm cân trở nên khó khăn hơn.

Theo TS. Trương Hồng Sơn - Viện trưởng Viện Y học Ứng dụng Việt Nam, việc bỏ hoàn toàn các bữa ăn phụ không phải lúc nào cũng có lợi cho việc kiểm soát cân nặng.

“Khi khoảng cách giữa các bữa ăn quá dài, đường huyết giảm mạnh khiến cơ thể dễ rơi vào trạng thái đói quá mức. Điều này khiến chúng ta ăn nhiều hơn trong bữa chính, từ đó làm tăng tổng lượng calo nạp vào”, TS. Trương Hồng Sơn chia sẻ trên báo Sức khỏe & Đời sống.

Không phải đồ ăn vặt nào cũng “xấu”

Trên thực tế, vấn đề không nằm ở việc có ăn vặt hay không, mà nằm ở việc bạn ăn gì. Những món ăn vặt giàu đường, dầu mỡ như bánh ngọt, khoai tây chiên hay trà sữa chắc chắn sẽ khiến lượng calo tăng vọt. Nhưng nếu lựa chọn đúng loại thực phẩm, bữa ăn nhẹ lại có thể mang lại nhiều lợi ích.

Các chuyên gia dinh dưỡng thường khuyến nghị những lựa chọn như: Các loại hạt (hạnh nhân, óc chó, hạt điều); Trái cây tươi; Sữa chua ít đường; Trứng luộc; Yến mạch hoặc bánh mì nguyên cám,.Những thực phẩm này giàu chất xơ và protein, giúp tạo cảm giác no lâu, từ đó giảm nguy cơ ăn quá nhiều trong bữa chính.

Cân bằng bữa ăn: yếu tố quan trọng nhất

Một trong những sai lầm phổ biến khi giảm cân là chỉ tập trung vào việc “ăn ít đi” mà quên mất yếu tố cân bằng dinh dưỡng. Các chuyên gia khuyến nghị mỗi bữa ăn nên có sự kết hợp hợp lý giữa:

• Protein (thịt nạc, cá, trứng, đậu)
• Chất xơ (rau xanh, ngũ cốc nguyên cám)
• Tinh bột tốt (gạo lứt, khoai, yến mạch)

Việc tăng tỷ lệ rau xanh và protein trong bữa ăn có thể giúp bạn no nhanh hơn và hạn chế cảm giác thèm ăn sau đó. Ngược lại, những bữa ăn nhiều tinh bột tinh chế như cơm trắng, mì hay bánh mì trắng dễ khiến đường huyết tăng nhanh rồi giảm nhanh, từ đó làm bạn nhanh đói hơn.

Ăn đúng giờ giúp kiểm soát cơn đói

Một yếu tố khác cũng ảnh hưởng đến cân nặng là thói quen ăn uống thất thường. Khi các bữa ăn diễn ra không đều đặn, cơ thể khó duy trì mức đường huyết ổn định. Điều này khiến bạn dễ cảm thấy đói và có xu hướng ăn nhiều hơn.

Nhiều chuyên gia dinh dưỡng khuyến khích mô hình 3 bữa chính và 1-2 bữa phụ mỗi ngày. Cách ăn này giúp cung cấp năng lượng ổn định cho cơ thể mà vẫn hạn chế việc nạp quá nhiều calo trong một lần.

Đừng bỏ qua yếu tố cảm xúc khi ăn uống

Không phải lúc nào chúng ta cũng ăn vì đói. Rất nhiều người ăn vì… cảm xúc. Căng thẳng, buồn chán hoặc lo âu đều có thể khiến chúng ta tìm đến thức ăn như một cách giải tỏa tâm trạng. Đây được gọi là “ăn uống cảm xúc”. Thói quen này là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến nhiều người tăng cân dù chế độ ăn không thay đổi quá nhiều.

Các chuyên gia khuyên rằng khi nhận ra mình đang ăn vì cảm xúc, hãy thử thay thế bằng những hoạt động khác như: Đi bộ hoặc tập thể dục nhẹ; Đọc sách; Nghe nhạc; Trò chuyện với bạn bè…

Vận động vẫn là chìa khóa quan trọng

Chế độ ăn uống chỉ là một phần của quá trình giảm cân. Tập thể dục cũng đóng vai trò không thể thiếu. Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), người trưởng thành nên tập ít nhất 150 phút hoạt động thể chất cường độ vừa phải mỗi tuần, như đi bộ nhanh, bơi lội hoặc đạp xe.

Ngoài ra, các bài tập sức mạnh cũng rất quan trọng vì chúng giúp tăng khối lượng cơ bắp. Khi cơ bắp nhiều hơn, cơ thể sẽ đốt cháy nhiều calo hơn ngay cả khi nghỉ ngơi.

Những thói quen nhỏ giúp kiểm soát cân nặng

Bên cạnh việc điều chỉnh chế độ ăn và tập luyện, một số thói quen đơn giản cũng có thể hỗ trợ quá trình giảm cân:

- Nhai chậm và kỹ (khoảng 20 lần mỗi miếng) để tăng cảm giác no

- Ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ như yến mạch và ngũ cốc nguyên cám

- Uống đủ nước, khoảng 8 ly mỗi ngày

- Tránh ăn quá muộn vào buổi tối

- Ngủ đủ giấc để hạn chế cảm giác thèm ăn

Có thể thấy, việc giảm cân không đơn giản chỉ là “cắt đồ ăn vặt”. Đôi khi chính những bữa ăn chính giàu calo mới là yếu tố khiến cân nặng khó kiểm soát.

Dù bạn có thích ăn vặt hay không, chìa khóa quan trọng nhất vẫn là một chế độ ăn uống cân bằng, thói quen sinh hoạt lành mạnh và vận động đều đặn. Khi hiểu rõ cách cơ thể hoạt động, hành trình giảm cân sẽ trở nên dễ dàng và bền vững hơn rất nhiều.