Ở những ngôi nhà nằm trong phố, cửa sổ đôi khi tồn tại nhiều hơn với vai trò lấy sáng chứ không còn được mở thường xuyên như trước. Bên ngoài có thể là đường đông xe, nhà hàng xóm nằm sát, tiếng ồn, bụi hoặc mùi từ môi trường xung quanh. Chưa kể vào mùa hè, điều hòa hoạt động phần lớn thời gian nên cửa càng ít có cơ hội được mở. Lâu dần, nhiều gia đình hình thành thói quen đóng cửa sổ gần như 24/7, thậm chí có những ô cửa vài tháng cũng chẳng động tới. Điều này không hẳn là sai. Với nhà mặt phố, căn hộ gần đường lớn hay những khu vực có chất lượng không khí bên ngoài kém tại một số thời điểm, mở cửa liên tục chưa chắc đã là lựa chọn tốt hơn. Tuy nhiên, đóng kín cửa sổ quanh năm cũng không có nghĩa gia đình có thể hoàn toàn quên đi khu vực này.

1. Đừng mặc định cứ có cửa sổ là phải mở mỗi ngày

Nói đến thông thoáng, lời khuyên quen thuộc thường là mở cửa để đón không khí bên ngoài. Nhưng với nhà ở thành phố, việc này nên linh hoạt hơn. Nếu cửa hướng thẳng ra đường đông xe, đang có nhiều bụi, mùi khó chịu hoặc chất lượng không khí ngoài trời kém, mở rộng cửa trong thời gian dài có thể đưa thêm chất ô nhiễm từ bên ngoài vào nhà. Bởi vậy, gia đình không cần ép mình phải mở cửa vào một giờ cố định chỉ vì cho rằng “nhà phải mở cửa mới tốt”.

Thay vào đó, nếu muốn thông gió tự nhiên, mọi người có thể lựa chọn thời điểm dựa trên điều kiện thực tế bên ngoài. Khi không khí ngoài trời phù hợp, mở cửa trong một khoảng thời gian có thể giúp trao đổi không khí trong nhà. Ngược lại, lúc bên ngoài nhiều khói bụi hoặc có nguồn ô nhiễm gần nhà thì đóng cửa lại hoàn toàn hợp lý. Với những căn nhà gần như không có thời điểm thuận lợi để mở cửa, vấn đề thông gió nên được giải quyết bằng hệ thống phù hợp với công trình, thay vì chỉ trông chờ vào chiếc cửa sổ.

2. Cửa sổ lâu ngày không mở càng cần được vệ sinh

Đây là việc rất dễ bị quên. Một ô cửa đóng suốt ngày khiến chúng ta ít nhìn kỹ vào ray cửa, khe khung, mép kính hay phần bậu phía ngoài. Đến một hôm kéo cửa ra mới thấy bụi bám dày, thậm chí chỉ cần chạm hoặc kéo mạnh là bụi bay lên. Vì vậy, cửa càng ít sử dụng lại càng không nên bị bỏ khỏi lịch vệ sinh nhà. Tùy kiểu cửa, mọi người có thể:

- Hút hoặc gom bụi ở ray, khe và các góc trước, tránh vừa mở cửa đã làm bụi phát tán.

- Lau kính, khung cửa, tay nắm và bậu cửa định kỳ; chú ý cả phần mép thường bị cánh cửa che khuất.

- Kiểm tra lỗ hoặc đường thoát nước của hệ cửa nếu thiết kế có trang bị, tránh để bụi bẩn làm tắc.

- Quan sát gioăng, keo quanh khung và những vị trí tiếp giáp với tường xem có bong, hở hay dấu hiệu nước từng xâm nhập hay không.

- Nếu là cửa trượt, nên làm sạch ray trước khi thử đóng mở; không cố kéo mạnh khi cửa đang kẹt vì bụi bẩn hoặc có dấu hiệu bất thường.

Tần suất không nhất thiết nhà nào cũng giống nhau. Cửa hướng ra đường lớn có thể bám bụi nhanh hơn rất nhiều so với cửa nằm phía trong hoặc ở tầng cao.

3. Thỉnh thoảng vẫn nên kiểm tra khả năng đóng - mở của cửa

Có những chiếc cửa sổ vài năm gần như không được sử dụng, đến lúc thực sự cần mở mới phát hiện khóa cứng, ray kẹt hoặc phụ kiện đã xuống cấp. Bởi vậy, sau khi vệ sinh, gia đình có thể kiểm tra nhẹ nhàng việc đóng - mở, tay nắm, khóa và các phụ kiện liên quan. Nếu cửa phát ra tiếng bất thường, xệ cánh, khó khóa hoặc phải dùng lực lớn mới di chuyển được thì nên tìm nguyên nhân và sửa chữa thay vì cố sử dụng. Việc kiểm tra này càng đáng chú ý với những cửa nằm ở vị trí cao, cửa mở quay ra ngoài hoặc khu vực trẻ nhỏ có thể tiếp cận. Không tự tháo phụ kiện hay xử lý những bộ phận có nguy cơ làm cánh cửa rơi, bung khỏi khung.

4. Nếu cửa sổ luôn đóng, hãy để ý xem căn phòng đang thông gió bằng cách nào

Đây mới là điều quan trọng nhất. Cửa sổ đóng 24/7 không tự động đồng nghĩa với căn nhà bí, bởi nhiều công trình có quạt hút, hệ thống thông gió cơ khí hoặc các giải pháp trao đổi không khí khác. Ngược lại, một căn phòng vừa đóng kín cửa vừa không có giải pháp thông gió phù hợp mới là điều cần xem xét. Đặc biệt ở những khu vực dễ phát sinh hơi ẩm và mùi như phòng tắm, bếp, phòng giặt, gia đình nên quan sát xem hơi ẩm có thoát đi tốt không, có thường xuyên xuất hiện đọng nước, mùi ẩm hoặc nấm mốc hay không. Nếu có, chỉ lau sạch phần nhìn thấy chưa chắc đã giải quyết được nguyên nhân; cần kiểm tra lại nguồn ẩm và khả năng thông gió của không gian.

Vì vậy, với nhà phố, câu chuyện không đơn giản là “đóng cửa hay mở cửa tốt hơn”. Có những ngôi nhà hoàn toàn có lý do để đóng cửa sổ phần lớn thời gian. Điều đáng tránh là đóng nó suốt nhiều tháng rồi coi như khu vực ấy không còn tồn tại. Một ô cửa ít mở vẫn cần được vệ sinh, kiểm tra phụ kiện và quan sát tình trạng xung quanh, còn việc có nên mở hay không nên căn cứ vào điều kiện không khí, tiếng ồn và môi trường thực tế bên ngoài.

*Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo