Nồi cơm điện là thiết bị có cách sử dụng khá khác nhau giữa các gia đình. Có người nấu cơm xong, dùng hết là rút phích cắm khỏi ổ điện; nhưng cũng có nhà đặt nồi cố định trong bếp, quanh năm vẫn cắm điện và chỉ bật - tắt bằng nút trên thiết bị. Thực tế, không thể khẳng định mọi chiếc nồi cơm đều bắt buộc phải rút điện sau mỗi lần sử dụng, bởi thiết kế và cách điều khiển của từng loại khác nhau. Tuy nhiên, nếu gia đình có thói quen để nồi cắm điện 24/24, có 4 điều đáng lưu ý.

1. Trước hết phải phân biệt "tắt nồi" và "đang giữ ấm"

Đây là điểm quan trọng nhất. Với nồi cơm điện có nút hoặc chức năng tắt thực sự, sau khi tắt, bộ phận gia nhiệt chính không còn tiếp tục làm nóng như khi nấu hoặc giữ ấm. Tùy thiết kế, một số mạch điện tử vẫn có thể được cấp điện khi phích cắm còn nối với nguồn. Trong khi đó, nếu nồi vẫn ở chế độ Keep Warm - giữ ấm, thiết bị chưa thực sự ngừng hoạt động. Nồi vẫn sử dụng điện để duy trì nhiệt độ của cơm.

Vì vậy, một chiếc nồi “cắm điện 24/24 nhưng đã tắt” và một chiếc nồi “giữ ấm 24/24” là hai trường hợp hoàn toàn khác nhau. Không nên đánh đồng rồi cho rằng cứ để phích cắm trong ổ điện là nồi liên tục tiêu thụ lượng điện tương đương lúc hoạt động. Nếu không chắc nút OFF trên chiếc nồi của mình có đưa thiết bị về trạng thái nào, cách chính xác nhất là xem hướng dẫn sử dụng của đúng model.

2. Không dùng trong thời gian dài thì nên rút phích cắm

Nếu gia đình ngày nào cũng nấu cơm, việc có cần rút phích cắm sau từng bữa hay không còn phụ thuộc vào thiết kế nồi và hướng dẫn của nhà sản xuất. Nhưng nếu biết chắc nhiều giờ hoặc nhiều ngày tới không sử dụng, việc rút phích cắm là lựa chọn đơn giản và hợp lý. Khi đó, nồi được tách hoàn toàn khỏi nguồn điện và không còn điện chờ ở những model có mạch điện tử vẫn được cấp nguồn sau khi tắt. Đặc biệt, trước khi đi ngủ nếu gia đình không có nhu cầu giữ ấm cơm qua đêm, hoặc trước khi đi du lịch, về quê vài ngày, có thể kiểm tra nồi đã tắt rồi rút phích cắm cùng những thiết bị nhà bếp không cần hoạt động khác. Tuy nhiên, không nên biến việc rút - cắm thành thao tác vội vàng. Khi rút điện cần cầm vào phần phích cắm, không kéo trực tiếp dây nguồn vì lâu ngày có thể làm hỏng dây hoặc điểm nối.

3. Đừng duy trì chế độ giữ ấm chỉ vì ngại rút điện

Nếu nồi vẫn còn cơm, nhiều gia đình có thói quen để chế độ giữ ấm kéo dài từ bữa này sang bữa khác. Đây mới là trường hợp cần chú ý hơn việc một chiếc nồi đã tắt nhưng vẫn còn cắm phích điện. Ở chế độ giữ ấm, nồi vẫn phải sử dụng năng lượng để duy trì nhiệt. Việc giữ ấm quá lâu cũng có thể khiến chất lượng cơm giảm, chẳng hạn cơm khô hơn, đổi màu hoặc xuất hiện mùi không còn ngon như lúc mới nấu.

Quan trọng hơn, giữ ấm không nên được xem là cách bảo quản cơm vô thời hạn. Nếu muốn để cơm sang thời điểm khác, gia đình cần tuân theo hướng dẫn của nhà sản xuất và nguyên tắc bảo quản thực phẩm phù hợp, thay vì mặc định cứ để trong nồi ở chế độ Warm là có thể giữ bao lâu cũng được. Do đó, nếu đã ăn xong và không còn nhu cầu giữ ấm, hãy kết thúc chế độ này thay vì để nồi hoạt động nhiều giờ một cách không cần thiết.

4. Nếu vẫn cắm nồi 24/24, hãy chú ý nhiều hơn đến ổ cắm và dây nguồn

Với một thiết bị được cắm cố định quanh năm, ổ điện và dây nguồn là những vị trí rất dễ bị bỏ quên. Thỉnh thoảng gia đình nên quan sát phích cắm, ổ cắm và dây điện của nồi. Nếu thấy ổ cắm lỏng, phích cắm đổi màu, có vết cháy xém, dây bị nứt hoặc xuất hiện mùi khét, nóng bất thường tại phích/ổ cắm thì nên ngừng sử dụng và kiểm tra nguyên nhân. Nồi cơm cũng là thiết bị công suất tương đối lớn khi gia nhiệt, vì vậy nên sử dụng ổ cắm và dây nguồn phù hợp với thông số của thiết bị. Không nên cắm nồi vào ổ chia kém chất lượng hoặc dùng chung một ổ nối với quá nhiều thiết bị công suất lớn cùng lúc. Ngoài ra, khu vực đặt nồi cần khô ráo, tránh để nước từ bồn rửa hoặc quá trình vệ sinh bếp tiếp xúc với phích cắm, ổ điện và các bộ phận điện của nồi.

Vậy dùng xong có nhất thiết phải rút điện nồi cơm?

Không nên đưa ra một quy tắc duy nhất cho tất cả các loại nồi. Nếu chiếc nồi có chức năng tắt và được nhà sản xuất thiết kế cho phép duy trì kết nối nguồn khi không hoạt động, gia đình không nhất thiết phải hoảng hốt rút phích cắm ngay sau mỗi bữa. Ngược lại, khi không sử dụng trong thời gian dài, việc tắt rồi rút điện là cách đơn giản để tách hoàn toàn thiết bị khỏi nguồn. Điều đáng lưu ý hơn là đừng nhầm giữa “đã tắt nhưng vẫn cắm điện” và “vẫn đang giữ ấm”. Đồng thời, dù chọn cách sử dụng nào, gia đình cũng nên giữ ổ cắm, phích cắm và dây nguồn trong tình trạng tốt, đồng thời ưu tiên hướng dẫn sử dụng của chính chiếc nồi đang có trong nhà.