Những con hà có thể tiết lộ hành trình của MH370

Ngày 8/3/2014, chuyến bay MH370 của Malaysia Airlines chở 239 người khởi hành từ Kuala Lumpur (Malaysia) để đến Bắc Kinh (Trung Quốc). Khoảng 40 phút sau khi cất cánh, máy bay mất tín hiệu bộ phát đáp.

Dữ liệu radar quân sự cho thấy MH370 đã bất ngờ đổi hướng, quay trở lại Malaysia rồi bay về phía Ấn Độ Dương. Trong những giờ cuối cùng của hành trình, máy bay vẫn gửi các tín hiệu liên lạc định kỳ tới vệ tinh.

Những tín hiệu này giúp các nhà điều tra xác định tương đối phạm vi hoạt động của MH370, nhưng không thể cung cấp vị trí chính xác như dữ liệu GPS. Sau đó, máy bay biến mất hoàn toàn và đến nay vẫn chưa được tìm thấy.

MH370 là một trong những vụ mất tích bí ẩn nhất lịch sử hàng không thế giới (Ảnh: NBC)

Tháng 7/2015, một phần cánh của MH370 được phát hiện trên đảo Réunion, một lãnh thổ của Pháp ở Ấn Độ Dương. Các nhà nghiên cứu phát hiện nhiều con hà bám trên mảnh vỡ này.

Phát hiện trên đã mở ra một hướng nghiên cứu mới cho các nhà khoa học. Họ nhận thấy vỏ hà có thể lưu giữ những dấu vết hóa học của môi trường nước nơi chúng sinh trưởng.

Trong quá trình phát triển, những con hà liên tục hình thành các lớp vỏ mới. Thành phần hóa học của từng lớp vỏ có thể thay đổi theo nhiệt độ và điều kiện của nước biển xung quanh.

Đặc điểm này đặc biệt có giá trị trong việc nghiên cứu MH370, bởi nhiệt độ mặt biển tại Ấn Độ Dương thay đổi theo từng khu vực và theo mùa. Vì vậy, các lớp vỏ hà có thể cung cấp thông tin về môi trường nước mà mảnh vỡ máy bay đã đi qua.

Trong một nghiên cứu được công bố trên tạp chí AGU Advances, nhóm các nhà khoa học do Nasser Al-Qattan và Gregory Herbert dẫn đầu cho rằng vỏ hà có thể được sử dụng để nghiên cứu hành trình trôi dạt của các mảnh vỡ MH370.

Các nhà nghiên cứu có thể phân tích thành phần hóa học trong từng lớp vỏ hà rồi đối chiếu với dữ liệu về dòng chảy đại dương. Phương pháp này có thể giúp họ ước tính những khu vực mà mảnh vỡ đã trôi qua.

Theo nhà khoa học Gregory Herbert, nếu các nhà nghiên cứu tìm thấy những con hà lớn hơn và có tuổi đời lâu hơn trên các mảnh vỡ MH370, họ có thể lần ngược hành trình trôi dạt trong khoảng thời gian dài hơn. Kết quả này có thể giúp giới khoa học thu hẹp khu vực mà MH370 đã rơi xuống biển.

Tuy nhiên, phương pháp nghiên cứu từ hà vẫn tồn tại một số hạn chế. Những con hà được phân tích trong nghiên cứu có kích thước tương đối nhỏ nên chỉ cung cấp thông tin về một phần hành trình trôi dạt của mảnh vỡ.

Nhiều manh mối mới nhưng MH370 vẫn chưa được tìm thấy

Trong khi các nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu những dấu vết từ hà, Malaysia cũng đã nối lại hoạt động tìm kiếm MH370.

Tháng 3/2025, Malaysia ký thỏa thuận với Ocean Infinity, một công ty công nghệ hàng hải có trụ sở tại Mỹ và Anh, để tiếp tục tìm kiếm chiếc máy bay theo nguyên tắc “không tìm thấy, không trả tiền”.

Theo thỏa thuận, Ocean Infinity được phép khảo sát một khu vực mới rộng khoảng 15.000 km² ở phía nam Ấn Độ Dương. Các chuyên gia đánh giá khu vực này có khả năng cao chứa xác MH370 dựa trên những phân tích mới nhất.

Các cuộc tìm kiếm MH370 đã kéo dài nhiều năm nhưng vẫn chưa xác định được vị trí chiếc máy bay mất tích (Ảnh: Getty Images)

Cuộc tìm kiếm được triển khai trong hai giai đoạn. Giai đoạn đầu diễn ra từ ngày 25-28/3/2025, trong khi giai đoạn thứ hai diễn ra từ ngày 31/12/2025 đến 23/1/2026. Trong quá trình này, lực lượng tìm kiếm đã khảo sát khoảng 7.571 km² đáy biển.

Tuy nhiên, cuộc tìm kiếm vẫn chưa mang lại kết quả xác định vị trí xác máy bay. Ngày 8/3/2026, Cục Điều tra Tai nạn Hàng không Malaysia thông báo với gia đình các hành khách rằng hoạt động tìm kiếm chưa thu được bằng chứng xác nhận vị trí MH370.

Ocean Infinity rời khu vực tìm kiếm vào ngày 23/1/2026. Công ty cho biết kể từ năm 2018, các tàu của họ đã dành tổng cộng 151 ngày trên biển để tìm kiếm MH370 và lập bản đồ hơn 140.000 km² đáy biển.

Ngoài những dấu vết trên vỏ hà, các nhà khoa học còn nghiên cứu khả năng sử dụng tín hiệu âm thanh dưới nước để tìm MH370.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Scientific Reports đã xem xét khả năng một vụ máy bay rơi xuống biển có thể tạo ra tín hiệu thủy âm đủ mạnh để được phát hiện từ khoảng cách hàng nghìn km.

Nhóm nghiên cứu đã kiểm tra dữ liệu âm thanh tại các trạm quan trắc dưới nước vào thời điểm MH370 được cho là đã kết thúc hành trình. Một trong hai trạm ghi nhận một tín hiệu có khả năng liên quan đến vụ việc.

Tuy nhiên, các nhà khoa học không khẳng định tín hiệu này xuất phát từ MH370. Nhóm nghiên cứu cho rằng họ cần tiến hành thêm các thí nghiệm có kiểm soát để xác định liệu một vụ máy bay rơi xuống biển có thể tạo ra tín hiệu tương tự hay không.

Tháng 12/2024, nhà khoa học Vincent Lyne của Đại học Tasmania cũng đưa ra một giả thuyết khác. Ông cho rằng hai tín hiệu vệ tinh cuối cùng của MH370 có thể phù hợp với khả năng máy bay hạ cánh có kiểm soát về phía đông, thay vì kịch bản máy bay hết nhiên liệu rồi lao xuống biển ở phía nam Ấn Độ Dương.

Tuy nhiên, giả thuyết của Vincent Lyne hiện chưa được xác nhận. Sau 12 năm, MH370 vẫn là một trong những bí ẩn lớn nhất của ngành hàng không. Gia đình các hành khách và tổ chức Voice370 tiếp tục kêu gọi Malaysia mở rộng hoạt động tìm kiếm.

Các nhà điều tra vẫn cho rằng xác MH370 nhiều khả năng nằm ở một khu vực nào đó phía nam Ấn Độ Dương. Trong khi đó, các nghiên cứu về vỏ hà, dòng hải lưu, tín hiệu âm thanh dưới nước và dữ liệu vệ tinh đang cung cấp thêm những hướng tiếp cận mới.

Thay vì chờ đợi một manh mối duy nhất có thể giải đáp toàn bộ bí ẩn, các nhà khoa học đang từng bước kết hợp nhiều nguồn dữ liệu khác nhau. Mỗi phát hiện mới có thể giúp họ thu hẹp phạm vi tìm kiếm và tiến gần hơn đến câu trả lời về số phận của MH370.

Nguồn: popularmechanics, yahoo