Tổ chức Di sản Thế giới (World Monuments Fund - WMF) lần đầu tiên đã đưa Mặt trăng vào danh sách các di sản văn hóa bị đe dọa, do lo ngại về khả năng bị hủy hoại từ các chuyến thám hiểm thương mại trong tương lai.

Đây là lần đầu tiên một địa điểm ngoài Trái đất được ghi trong danh sách, cùng với 25 địa điểm khác trên 5 châu lục. Những địa điểm này phải đối mặt với các mối đe dọa từ biến đổi khí hậu, du lịch, xung đột của con người và khủng hoảng chính trị, thiên tai, đô thị hóa nhanh chóng hoặc thiếu nguồn tài trợ và tài nguyên.

Bénédicte de Montlaur, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc điều hành của WMF, cho biết Mặt trăng được chọn vì những rủi ro gia tăng từ các hoạt động thám hiểm đang tăng tốc mà không có các giao thức bảo tồn đầy đủ.

"Ngày nay, Mặt trăng là nơi có 90 di tích lịch sử, bao gồm Căn cứ Tranquility và hàng trăm hiện vật do con người để lại... bao gồm tàu đổ bộ Apollo 11, một đĩa silicon lưu giữ những thông điệp thiện chí mà các nhà lãnh đạo thế giới để lại, một số lá cờ, một nhánh ô liu vàng và dấu chân đầu tiên của Neil Armstrong trên Mặt trăng cùng nhiều hiện vật khác", Bénédicte de Montlaur chia sẻ. 

Việc đưa Mặt trăng vào danh sách nhằm kêu gọi thiết lập một khuôn khổ quốc tế để bảo tồn các di sản này, bảo vệ chúng khỏi những thiệt hại không mong muốn bởi chính phủ hoặc công ty tư nhân trong kỷ nguyên khám phá không gian mới.

Bên cạnh đó, danh sách năm nay cũng đề cập đến những địa điểm văn hóa đang bị đe dọa khác trên Trái đất, như các khu vực bị ảnh hưởng bởi biến đổi khí hậu ở bờ biển Swahili của châu Phi, hay các di sản lịch sử tại Gaza bị tàn phá bởi chiến tranh.

Chương trình "Theo dõi Di tích Thế giới" của WMF đã hỗ trợ hơn 700 dự án tại 112 quốc gia trong suốt 28 năm qua với tổng kinh phí hơn 420 triệu USD. Riêng các dự án trong danh sách "Theo dõi" đã thu hút hơn 120 triệu USD từ WMF và huy động thêm 300 triệu USD từ cộng đồng quốc tế.

Chủ tịch de Montlaur nhấn mạnh, bảo tồn di sản không chỉ tôn vinh quá khứ mà còn đóng góp tích cực vào xây dựng một tương lai bền vững, toàn diện và kiên cường hơn. 

T.M