Sau thành công của "Anna Karenina" năm 2025, Eifman Ballet of St. Petersburg trở lại Việt Nam với "Eugene Onegin", một trong những tác phẩm tiêu biểu của biên đạo Boris Eifman. Vở diễn có 8 suất trong tháng 10 tại TP HCM và Hà Nội, giá vé từ 500.000 đồng đến 20 triệu đồng. Mức cao nhất tương đương một chiếc điện thoại cao cấp hoặc một chuyến bay khứ hồi đi châu Âu, đổi lấy một trải nghiệm kéo dài khoảng hai giờ.

Tại TP HCM, "Eugene Onegin" diễn 4 đêm từ 21 đến 24/10 tại Nhà hát Hòa Bình. Sau đó đoàn ra Hà Nội, diễn 4 đêm từ 28 đến 31/10 tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô, các suất bắt đầu lúc 19h30. Chương trình được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cấp phép, vé mở bán từ 26/6 trên Ticketbox, Ticketmelon, MetaTicket và TicketVN, chia thành 6 hạng. Hai hạng cao nhất là 20 triệu và 7 triệu đồng, dành cho số ghế giới hạn ở khu vực trung tâm khán phòng. Riêng hạng SVIP có lối vào riêng, khu tiếp đón và chụp ảnh trước giờ diễn, nhân viên hỗ trợ đưa khách vào chỗ ngồi, ấn phẩm lưu niệm và cơ hội gặp nghệ sĩ sau đêm diễn. Đây cũng là nhóm hạng vé có số lượng ghế thấp nhất và được xác định là trọng tâm của chương trình.

"Eugene Onegin" của Boris Eifman ra mắt tại St. Petersburg ngày 3/3/2009, đến nay đã diễn tại hơn 40 quốc gia. Nếu phải chọn một hình ảnh tóm gọn cách Eifman đọc lại Alexander Pushkin, đó có lẽ là cảnh mở màn màn hai, khi ánh đèn pha trực thăng quét ngang sân khấu truy tìm kẻ vừa gây ra cái chết của Lensky. Không váy xòe quý tộc, không lâu đài Nga thế kỷ 19, chỉ có một xã hội đang lộn nhào.

Eifman giữ bộ khung cốt truyện về tình yêu, kiêu hãnh, lựa chọn và hối tiếc, nhưng chuyển toàn bộ sang nước Nga sau năm 1991, khi hệ giá trị cũ sụp đổ và thứ quyết định vị thế con người không còn là dòng dõi mà là tiền. Phần âm nhạc cũng là một cú va đập: ông ghép các trích đoạn của Pyotr Tchaikovsky với nhạc rock do Alexander Sitkovetsky sáng tác. Lựa chọn này từng khiến giới hàn lâm nhíu mày khi vở ra mắt, nhưng lại giúp tác phẩm sống lâu và chạm được tới nhóm khán giả trẻ, những người vốn không thường xuyên đến nhà hát ballet.

Sân khấu do Zinovy Margolin thiết kế, phục trang của Olga Shaishmelashvili và Pyotr Okunev, ánh sáng của Gleb Filshtinsky. Trong bản dựng, Tatyana có trường đoạn lột xác thành một quý bà giàu xổi, còn Onegin kết thúc bằng một nhát dao, chi tiết không có trong nguyên tác.

Không phải ai cũng khen. Trên chuyên trang phê bình Bachtrack, nhà phê bình Margaret Willis nhận xét phần biên đạo nhanh đến ngộp thở và đầy chuyển động nhào lộn, đánh giá cao kỹ thuật của các nghệ sĩ chính nhưng cho rằng một số xử lý hình thể quá đà, cách dựng theo từng phân cảnh khiến người xem khó đi sâu vào tâm lý nhân vật. Bài viết chấm vở 11/20 điểm.

Câu trả lời cho câu hỏi về sức chi của khán giả Việt phần nào đã xuất hiện từ năm ngoái. Tháng 9/2025, khi Dàn nhạc Giao hưởng Sài Gòn cùng các đối tác mở bán vé "Anna Karenina", kế hoạch ban đầu chỉ có 5 suất. Hơn hai tuần sau, toàn bộ 4.000 vé đã bán hết, ban tổ chức phải công bố thêm hai suất, nâng tổng số lên 7 đêm, đồng thời nâng chương trình từ các trích đoạn thành vở diễn hoàn chỉnh. Chuyến lưu diễn đó đưa sang Việt Nam 108 nghệ sĩ cùng hàng chục kỹ thuật viên và hàng chục tấn thiết bị sân khấu.

Sức mua ấy không đơn lẻ. Báo cáo về ngành âm nhạc giai đoạn 2025-2026 của Đại học RMIT cho thấy hơn một nửa người nghe nhạc tại Việt Nam sẵn sàng chi từ 50.000 đến 200.000 đồng mỗi tháng cho dịch vụ nghe nhạc trả phí, 22,9% chi trên 1 triệu đồng cho các sản phẩm gắn với nghệ sĩ. Doanh thu phòng vé phim Việt năm 2025 đạt 5.593 tỷ đồng, tăng 24%. Nhiều concert trong nước thu hút từ 20.000 đến 50.000 khán giả mỗi đêm với dải giá từ vài trăm nghìn đến hàng chục triệu đồng.

Điểm chung là khán giả ngày càng sẵn sàng trả tiền cho những trải nghiệm không thể lặp lại. Một bản thu có thể nghe hàng trăm lần, một bộ phim có thể xem trên nhiều nền tảng, nhưng một đêm diễn chỉ diễn ra một lần với một khán phòng và một bầu không khí duy nhất.

Khoảng cách giữa vé 500.000 đồng và vé 20 triệu đồng trong cùng một đêm diễn vì thế không hẳn là chuyện đắt rẻ. Nó cho thấy thị trường không còn được nhìn như một khối khán giả duy nhất: người mua vé phổ thông mua quyền thưởng thức tác phẩm, người mua hạng cao hơn mua thêm vị trí và sự thuận tiện, còn nhóm SVIP mua một trải nghiệm được cá nhân hóa. Nếu "Anna Karenina" đặt câu hỏi ballet hàn lâm quốc tế có khán giả tại Việt Nam hay không, thì "Eugene Onegin" đặt một câu hỏi khó hơn: khán giả sẵn sàng trả bao nhiêu, và họ muốn nhận lại điều gì từ khoản chi ấy.