Nguy cơ căng thẳng Mỹ - Trung lan sang lĩnh vực chứng khoán

Quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc có thể leo thang căng thẳng liên quan tới lĩnh vực chứng khoán.

Theo phóng viên TTXVN tại Mỹ, trong cuộc họp báo ngày 4/6, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cảnh báo các nhà đầu tư nước này về các hoạt động kế toán không trung thực của các công ty có trụ sở tại Trung Quốc.

Ông này còn cho rằng quyết định mới đây của sàn giao dịch chứng khoán Nasdaq thắt chặt quy định niêm yết có thể làm một hình mẫu để các sàn chứng khoán khác trên thế giới làm theo. Cụ thể, Nasdaq đã yêu cầu các công ty kiểm toán đảm bảo mọi công ty niêm yết trên sàn chứng khoán tuân thủ các tiêu chuẩn báo cáo và thẩm tra quốc tế.

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo.
Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo.

Trong một phản ứng đầu tiên ngày 5/6, Trung Quốc cho rằng Mỹ đã đưa ra phán xét vội vàng về các thông lệ kế toán của các công ty có trụ sở tại Trung Quốc.

Theo giới chuyên gia, phát biểu mới của ông Pompeo được cho là phản ánh quan điểm của Chính quyền Tổng thống Donald Trump nhằm cứng rắn hơn với một số công ty Trung Quốc trong hoạt động giao dịch bên ngoài Trung Quốc.

Đây là điểm nóng mới nhất trong quan hệ giữa Washington và Bắc Kinh trong bối cảnh căng thẳng gia tăng giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới về thương mại, cách thức xử lý đại dịch COVID-19 cũng như vấn đề Hong Kong (Trung Quốc).

Theo CNBC, Tổng thống Donald Trump hôm 28/5 cho biết chính quyền của ông sẽ bắt đầu quá trình loại bỏ sự đối xử đặc biệt của Mỹ dành cho Hong Kong để trừng phạt Trung Quốc. Ông Trump nói rằng động thái của Bắc Kinh về việc áp luật an ninh quốc gia lên Hồng Kông cũng đồng nghĩa đặc khu này không còn được hưởng những ưu đãi từ Mỹ.

Tháng trước, Nasdaq đã thắt chặt quy tắc niêm yết sau khi chuỗi cửa hàng cà phê Trung Quốc Luckin Coffee thông báo rằng một cuộc điều tra nội bộ cho thấy giám đốc điều hành và các nhân viên khác của họ làm giả các thỏa thuận buôn bán.

"Các nhà đầu tư của Mỹ không nên chịu những rủi ro tiềm ẩn và không đáng có liên quan đến các công ty không tuân thủ các quy tắc giống như các công ty Mỹ", ông Pompeo nói hôm 4/6. "Hành động của Nasdaq sẽ đóng vai trò như một mô hình cho các sàn giao dịch khác ở Hoa Kỳ và trên toàn thế giới." 

Việc thắt chặt các tiêu chuẩn niêm yết cũng được đưa ra sau khi chuỗi cửa hàng cà phê Trung Quốc Luckin Coffee, có IPO vào đầu năm 2019, tuyên bố rằng một cuộc điều tra nội bộ đã cho thấy giám đốc điều hành và các nhân viên khác bịa đặt các thỏa thuận bán hàng.

Theo Reuters dẫn lời từ Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết: "Vấn đề thực sự là sự thiếu minh bạch và thiếu công khai đối với các nhà đầu tư Mỹ, Keith Krach, thiếu thận trọng cho tăng trưởng kinh tế, năng lượng và môi trường".

"Không có quốc gia nào được phép nói dối các nhà đầu tư Mỹ để tạo ra lợi thế không công bằng, đặc biệt là khi hoạt động tại các thị trường Mỹ", ông Kr Krach nói thêm "chính quyền đã thúc đẩy cộng đồng nhà đầu tư Mỹ nhận thức rõ hơn về các hoạt động kế toán mờ ám của Trung Quốc."

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ đã bị phong toả trong cuộc đấu tranh kéo dài hàng thập kỷ với chính phủ Trung Quốc để kiểm toán các công ty Trung Quốc niêm yết tại Hoa Kỳ. Cơ quan giám sát kế toán, Ủy ban giám sát kế toán công ty (PCAOB), vẫn không thể đăng nhập vào các hồ sơ quan trọng này.

Vào tháng 4, người đứng đầu SEC Jay Clayton đã cảnh báo các nhà đầu tư không nên bỏ tiền vào các công ty Trung Quốc do những vấn đề đang diễn ra với những tiết lộ của các công ty đó.

Một quan chức cấp cao của Mỹ cho biết ông hy vọng SEC sẽ xem xét một bản ghi nhớ năm 2013 đã ký với Trung Quốc để cho phép các công ty Trung Quốc không chia sẻ thông tin nếu luật pháp địa phương cấm họ làm như vậy.

"Sự từ bỏ đó có lẽ nên được xem xét lại vào thời điểm này về việc liệu nó có còn phù hợp hay không và nếu không bị hủy bỏ", và ông nói thêm rằng quyết định này thuộc về SEC. 

CHẤN HƯNG (t/h)