Tác phẩm do tác giả Trần Đình Việt nghiên cứu và tuyển chọn, tập hợp các bài viết và tư liệu quý giá, tái hiện hành trình Chủ tịch Hồ Chí Minh từ thuở thanh niên ra đi tìm đường cứu nước và dấn thân trên lĩnh vực báo chí cách mạng để lan tỏa tinh thần yêu nước, đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Năm 2025 cũng đánh dấu tròn 100 năm ngày báo Thanh Niên ra đời (tờ báo cách mạng đầu tiên do Nguyễn Ái Quốc sáng lập và trực tiếp chỉ đạo). Báo Thanh Niên là cơ quan Trung ương của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, xuất bản tại Quảng Châu (Trung Quốc) bằng tiếng Việt. Cùng với Le Paria – Người cùng khổ (xuất bản ngày 1/4/1922 tại Paris bằng ba thứ tiếng: Pháp, Trung, Ả Rập), hai tờ báo này đã đặt nền móng cho báo chí yêu nước cách mạng Việt Nam.

Tác phẩm “Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh - Nhà báo”

Trước đó, từ năm 1919, Nguyễn Ái Quốc đã bắt đầu sự nghiệp báo chí với những bài viết ngắn trên báo Pháp. Mỗi tác phẩm của Người đều thể hiện sức mạnh tư tưởng và tinh thần đấu tranh không khoan nhượng, phản ánh sâu sắc nỗi đau mất nước, sự áp bức, bóc lột mà nhân dân Việt Nam và các dân tộc thuộc địa phải gánh chịu.

Tác phẩm "Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh - Nhà báo" là tập hợp các bài viết nghiên cứu về hành trình Chủ tịch Hồ Chí Minh bắt đầu dấn thân tìm đường cứu nước và quá trình hoạt động báo chí. Cuốn sách dày 344 trang, được chia thành hai phần chính. Phần Một - Nghiên cứu gồm các bài viết: Pháp quốc – Nơi dừng bước lâu nhất – Cuộc hành trình của Nguyễn Ái Quốc, Tiếng nói người cùng khổ, Nguyễn Ái Quốc và đồng chí, Đồng nghiệp cùng thời, Tiếp và trả lời các nhà báo, Người ngồi đó với cây chì đỏ, Những điều còn mãi.

Phần Hai là tuyển chọn các bài viết của nhà báo Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh với những nội dung: Tâm địa Thực dân, Vấn đề dân bản xứ, Sự quái đản của công cuộc khai hóa, Bình đẳng, Con đường dẫn tôi đến chủ nghĩa Lê Nin, Lê Nin và các dân tộc phương Đông, Tình cảnh nông dân An Nam, Hãy nhớ đến những người bị tù đày vì chính trị của chúng ta, Sự thống trị của đế quốc Pháp ở Đông Dương, Báo chí bình dân, Trả lời phỏng vấn các phóng viên và nhà báo nước ngoài, Người tuyên truyền và cách tuyên truyền, Cách viết, Tôi hiến cả đời tôi cho dân tộc tôi…

Tác giả Trần Đình Việt với tác phẩm “Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh - Nhà báo”

Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh là sự hiện thân mẫu mực của lao động nghề nghiệp hoạt động báo chí. Với Người, báo chí không chỉ là công cụ tuyên truyền mà còn là một loại “vũ khí sắc bén” của hoạt động cách mạng. Với khoảng 2.000 bài báo được viết từ năm 1919 đến khi Người qua đời vào năm 1969, di sản báo chí của Chủ tịch Hồ Chí Minh có quy mô đồ sộ và giá trị trường tồn. Người từng là chủ bút của nhiều tờ báo có ảnh hưởng sâu rộng như Le Paria (1922), Thanh Niên (1925), Việt Nam độc lập (1941), góp phần đặt nền móng cho hệ thống báo chí cách mạng hiện đại.

Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, người làm báo phải là chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng – văn hóa, có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy nhạy bén, trung thực với sự thật và gắn bó máu thịt với nhân dân. Chính từ tư tưởng đó, các thế hệ nhà báo cách mạng Việt Nam đã không ngừng lớn mạnh, góp phần nhận diện, phản ánh và thúc đẩy sự phát triển của xã hội.

Tiếp bước con đường Người đã khai mở là thế hệ các nhà báo – học trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh như Trần Phú, Hà Huy Tập, Lê Hồng Phong, Nguyễn Văn Cừ, Phan Đăng Lưu, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp, Hoàng Quốc Việt, Đặng Thai Mai, Xuân Thủy, Trần Huy Liệu... Cùng với đó là các nhà báo như Tố Hữu, Hoàng Tùng, Hà Đăng, Thép Mới, Quang Đạm, Trần Bạch Đằng, Hữu Thọ, Nam Cao, Tô Hoài..., những người đã tiếp tục khẳng định sức mạnh và sứ mệnh của báo chí trong công cuộc xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.

Thông tin về tác giả: Tác giả Trần Đình Việt sinh năm 1947, quê quán tại xã Kỳ Châu, huyện Kỳ Anh (tỉnh Hà Tĩnh), tốt nghiệp Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Ông là nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Người Đô Thị, nguyên Giám đốc – Tổng Biên tập Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh.