Sau khi một em bé chào đời, mọi sự quan tâm dường như đều hướng về con. Con bú được bao nhiêu, ngủ có ngon không, hôm nay tăng mấy lạng… Người mẹ cũng cuốn theo những câu hỏi ấy, đến mức đôi khi chẳng còn nhớ lần gần nhất mình được ăn một bữa thong thả hay ngủ một giấc liền mạch là khi nào.

Ai cũng nhìn thấy em bé cần được chăm sóc. Nhưng sự mệt mỏi của người vừa sinh con lại dễ bị xem là chuyện đương nhiên: Làm mẹ thì phải thế.

Chỉ người ở trong những ngày tháng ấy mới hiểu, có lúc điều khiến mình muốn khóc không phải một chuyện gì quá lớn. Là bát cơm nguội chưa kịp ăn thì con lại thức. Là vừa đặt lưng xuống đã nghe tiếng khóc. Là cơ thể vẫn đau, người vẫn mệt nhưng những việc phải làm thì chẳng thể chờ.

Có người bế con trong căn phòng yên lặng mà nước mắt cứ chảy. Thương con vô cùng, nhưng cũng nhớ cuộc sống trước đây của mình: được ra ngoài mà không phải tính giờ cho bú, được tắm mà không thấp thỏm, được mệt thì nằm xuống nghỉ.

Rồi ngay sau nỗi nhớ ấy là cảm giác có lỗi. Đã mong con đến thế, tại sao bây giờ lại thấy ngột ngạt? Con khỏe mạnh rồi, mình còn buồn điều gì?

Điều khiến mẹ kiệt sức còn là cảm giác không được phép yếu lòng

Nhiều người mẹ giấu đi những suy nghĩ ấy vì sợ bị đánh giá. Sợ nghe câu “Có mỗi việc chăm con cũng than”, sợ bị bảo nghĩ nhiều, sợ người khác cho rằng mình không biết làm mẹ.

Vậy là khi được hỏi có ổn không, mẹ vẫn trả lời “Ổn”. Có người muốn giúp, mẹ lại nói “Để tôi làm cho”. Một phần vì chưa yên tâm giao con, một phần vì đã quen nghĩ rằng người mẹ tốt phải tự lo được mọi chuyện.

Nhưng sự chịu đựng cũng có giới hạn. Thiếu ngủ, đau đớn và những ngày quanh quẩn với cùng một nhịp chăm con có thể khiến một lời nói vô tình trở nên rất nặng. Mẹ cáu rồi ân hận, khóc rồi tự trách. Càng muốn làm tốt, càng cảm thấy mình chưa đủ tốt.

Điều đau lòng là giữa lúc cần được nâng đỡ nhất, nhiều người lại trở thành người khắt khe nhất với chính mình.

Bước đầu tiên để thoát khỏi khoảng tối là thừa nhận mình đang ở trong đó

Gia đình có trách nhiệm quan tâm và chia sẻ việc chăm con. Người chồng cần nhìn thấy sự mệt mỏi của vợ qua những việc cụ thể, thay vì chờ đến khi cô ấy không thể chịu thêm mới hỏi han.

Nhưng với người mẹ, bước đầu tiên thường bắt đầu từ việc thành thật với bản thân: “Mình đang rất mệt. Mình cần được giúp”.

Không phải người mẹ nào cũng dễ nói ra câu ấy. Đôi khi, họ phải vượt qua chính niềm tin rằng nhờ người khác là yếu đuối, dành thời gian cho mình là ích kỷ, hoặc nghỉ ngơi khi nhà còn bừa bộn là thiếu trách nhiệm.

Tự cứu mình trước hết có thể là thôi cố chứng minh mình chịu đựng giỏi đến đâu. Là nói với chồng: “Tối nay anh chăm con một lúc để em ngủ”. Là nhờ người thân chuẩn bị một bữa ăn. Là kể thật với một người đáng tin rằng dạo này mình thường xuyên buồn và thấy quá sức.

Nếu lời đề nghị đầu tiên chưa được lắng nghe, mẹ vẫn có quyền tiếp tục tìm sự hỗ trợ ở người khác, kể cả người có chuyên môn.

Chủ động tìm đến sự giúp đỡ cũng là một cách tự cứu mình. Mẹ không cần một mình leo ra khỏi hố sâu mới được xem là mạnh mẽ.

Hãy dành cho mình sự dịu dàng vẫn dành cho con

Khi con khóc, mẹ tìm hiểu xem con đói, đau hay đang khó chịu. Nhưng khi chính mình bật khóc, mẹ lại thường chỉ nói: “Đừng yếu đuối nữa”.

Có lẽ đã đến lúc mẹ cũng cần hỏi bản thân: Mình đang thiếu ngủ đến mức nào? Mình có được ăn uống, nghỉ ngơi đủ không? Có điều gì khiến mình tổn thương mà chưa từng nói ra?

Một khoảng nghỉ ngắn không giải quyết được tất cả. Nhưng việc công nhận nhu cầu của mình có thể mở đầu cho những thay đổi cần thiết. Nếu nỗi buồn kéo dài, mẹ khó tìm thấy niềm vui hoặc cảm thấy không thể xoay xở với sinh hoạt hằng ngày, hãy tìm sự hỗ trợ chuyên môn, đừng tiếp tục âm thầm chịu đựng.

Sau sinh, người mẹ cũng đang làm quen với một cuộc sống khác và một phiên bản khác của chính mình. Quá trình ấy cần thời gian, sự chăm sóc và những bàn tay cùng gánh vác.

Mẹ xứng đáng được giúp đỡ ngay cả khi chưa gục ngã. Và đôi khi, điều đầu tiên mẹ có thể làm cho mình chỉ là ngừng nói “Tôi vẫn ổn”, để một người khác có cơ hội bước đến bên cạnh.