Luôn miệng than mệt, than quá tải deadlines lẫn áp lực, nhưng nếu được hỏi: “Có job này ok đấy, làm không?” thì đôi khi lại chẳng thèm nghĩ mà gật đầu phát 1.

Đó là tình trạng chung của không ít dân văn phòng hiện nay. Ban ngày làm công việc chính, tối nhận thêm job ngoài, có khi còn kết hợp cả làm affiliate, bán hàng online,... Dù rất mệt, rất muốn nghỉ ngơi, cũng chẳng có ai ép phải làm nhiều đến thế, nhưng vẫn không bớt việc đi được.

Nghe thì có vẻ mâu thuẫn, nhưng phía sau lựa chọn đó lại là nỗi lo rất thực tế: Không ai thật sự thấy yên tâm nếu chỉ có một nguồn thu nhập.

Muốn yên tâm nghỉ ngơi thì phải có tiền!

Nhiều người từng nghĩ rằng nghỉ ngơi nghĩa là làm ít đi. Nhưng khi giá thuê nhà, chi phí sinh hoạt, áp lực công việc và nỗi lo thất nghiệp ngày càng lớn, “làm ít” đôi khi lại trở thành điều khiến người ta bất an hơn. Một kỳ nghỉ cuối tuần cũng không còn trọn vẹn nếu trong đầu vẫn lởn vởn suy nghĩ: “Nếu tháng sau bị cắt giảm nhân sự thì sao?”, “Nếu công việc hiện tại không ổn định nữa thì sao?”, “Nếu có việc đột xuất cần tiền thì lấy đâu ra?”.

Vì thế, rất nhiều người bắt đầu chọn cách làm thêm, kiếm thêm để có cảm giác an tâm hơn. Họ làm nhiều hơn để bớt lo hơn và đôi khi chính vì lựa chọn ấy, áp lực lại gấp đôi gấp 3.

Ảnh minh họa

Điều đáng nói là kiểu áp lực này thường khó nhận ra vì nó được gọi bằng những cái tên khá tích cực: Chăm chỉ, cầu tiến, ham kiếm tiền. Nhưng nếu một người nhiều tháng liền không có cảm giác nghỉ ngơi thật sự, luôn thấy mình phải “chạy tiếp”, “chạy nhanh hơn” dù đã rất mệt, thì đó không còn là “cố gắng thông thường” nữa.

Tuy nhiên, vấn đề không nằm ở chuyện làm thêm hay kiếm thêm tiền. Trong bối cảnh hiện tại, việc đa dạng nguồn thu nhập thực tế là một lựa chọn hợp lý. Thị trường lao động thay đổi nhanh, nhiều ngành nghề biến động liên tục, nên phụ thuộc hoàn toàn vào một công việc cũng là điều khá rủi ro. Có thêm kỹ năng hoặc thêm nguồn thu giúp nhiều người chủ động hơn với cuộc sống của mình.

Vấn đề nằm ở cách chúng ta đặt ra giới hạn.

Nhiều người bắt đầu làm thêm với tâm lý “cố vài tháng thôi”, nhưng sau đó lại tự đẩy mình vào guồng quay công việc không hồi kết. Tăng thu nhập nhưng cũng tăng luôn kỳ vọng sống, tăng chi tiêu và tăng áp lực phải duy trì nhịp độ đó mãi mãi. Cuối cùng, tiền kiếm được nhiều hơn nhưng cảm giác an tâm hay sự thoải mái vẫn là thứ chưa có được.

Đừng để mức sống tăng theo mức thu nhập

Cảm giác bất an tài chính đôi khi không đến từ chuyện kiếm quá ít, mà đến từ việc chi phí cố định ngày càng phình to. Một người có mức lương 20 triệu nhưng chỉ cần 12 triệu để sống, sẽ khác hoàn toàn người kiếm 35 triệu nhưng tháng nào cũng tiêu gần hết 34 triệu.

Đó cũng là lý do nhiều người làm mãi vẫn thấy chưa đủ yên tâm để cho phép bản thân nghỉ ngơi, làm ít lại. Họ luôn cảm thấy phải tiếp tục kiếm thêm, nhận thêm việc, tranh thủ thêm một nguồn thu khác vì chỉ cần chững lại vài tháng là tài chính bắt đầu căng thẳng. Càng cố nâng chất lượng sống thật nhanh, áp lực duy trì nó càng lớn.

Ảnh minh họa

Còn những người giữ được mức sống vừa phải khi thu nhập tăng thường có cảm giác chủ động hơn rất nhiều. Họ không cắt giảm cực đoan hay sống kham khổ, nhưng biết đâu là thứ thực sự cần để bản thân cảm thấy ổn. Khoản tiền tăng thêm được dùng để tạo quỹ dự phòng, đầu tư dài hạn hoặc đơn giản là mua lấy sự yên tâm trong tương lai.

Sự yên tâm đó không quá hào nhoáng nhưng rất thực tế. Đó là cảm giác có thể nghỉ vài tuần mà không hoảng hốt chuyện tiền bạc. Là không bị bó buộc bởi một công việc khiến bản thân kiệt sức chỉ vì sợ mất thu nhập. Là khả năng nói “không” với những deadline ngoài giờ mà trước đây từng phải thở dài mà nhận hết.

Nhiều người nghĩ rằng chỉ khi kiếm được thật nhiều tiền mới có thể thoải mái nghỉ ngơi. Nhưng trên thực tế, cảm giác nhẹ đầu đôi khi đến từ việc biết giới hạn nhu cầu của mình ở đâu. Nếu thu nhập tăng 10 phần mà chi tiêu cũng tăng đủ 10 phần, áp lực sẽ gần như vẫn còn nguyên.

Suy cho cùng, mục tiêu của việc kiếm thêm tiền không phải để cuộc sống trở thành một cuộc chạy đua đắt đỏ hơn. Điều chúng ta thực sự cần là tạo ra khoảng đệm đủ an toàn để bản thân yên tâm nghỉ ngơi, yên tâm làm ít đi một chút mà không lo mọi thứ trật khỏi đường ray.