Dự luật hẹn ước và hỗ trợ cho các công ty đầu tư vào sản xuất chất lượng bán dẫn ở Mỹ, đã được các nhà thiết lập hợp pháp coi là một phần quan trọng trong cuộc cạnh tranh Mỹ-Trung đang diễn ra cả về kinh tế và an ninh quốc gia.

Các hãng chip Mỹ và châu Á cảnh báo rằng sẽ phải trì hoãn hoặc giảm quy mô các dự án đầu tư sản xuất chip trị giá hàng chục tỷ USD tại Mỹ bởi quá trình thông qua Đạo luật CHIPS đang bị nghẽn ở Quốc hội Mỹ.

Intel đã quyết định hoãn vô thời hạn lễ động thổ nhà máy chip trị giá 20 tỉ đô la Mỹ ở bang Ohio dù lịch dự kiến là ngày 22/7. Intel nói với Nikkei Asia rằng vẫn giữ kế hoạch xây nhà máy Ohio nhưng: "nguồn vốn của Đạo luật CHIPS đã chuyển chậm hơn so với dự kiến của chúng tôi và chúng tôi vẫn chưa biết khi nào việc này sẽ hoàn tất".

GlobalFoundries, nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn thứ ba thế giới, cho biết số phận của Đạo luật CHIPS sẽ ảnh hưởng đến tổng chi phí và tốc độ mà hãng mở rộng sản xuất tại Mỹ. GlobalFoundries có kế hoạch đầu tư 1 tỷ USD để xây một hãng chip mới ở ngoại ô New York.

Trong khi đó, các hãng chip châu Á cho rằng đạo luật này là động cơ quan trọng để chuyển sản xuất sang Mỹ do chi phí hoạt động và giá nhân công cao tại Mỹ cao hơn châu Á.

Hãng chip TSMC đã bắt đầu xây dựng nhà máy chip trị giá 12 tỷ USD ở bang Arizona nhưng nói rằng tốc độ xây dựng sẽ phụ thuộc vào nguồn tài trợ tại Mỹ. 

Nếu các công ty không nghĩ rằng doanh nghiệp sản xuất chip tại Mỹ có lợi nhuận, thì họ sẽ đi đến một nơi khác", Lãnh đạo Đa số Thượng viện Chuck Schumer cho biết hôm 18/7.

Với tên gọi "Tạo ra những ưu đãi hữu ích để sản xuất chất bán dẫn" (CHIPS Act), đạo luật hứa hẹn sẽ tài trợ 52 tỷ USD về thuế và các ưu đãi khác nhằm thu hút các hãng chip hàng đầu thế giới đầu tư mở nhà xưởng tại Mỹ.

Đạo luật CHIPS được đề xuất lần đầu tiên vào tháng 6/2020 trong bối cảnh nguồn cung bán dẫn toàn cầu thiếu hụt trầm trọng. Đây là đạo luật hiếm hoi đạt được sự đồng thuận của cả Dân chủ và Cộng hòa. Các công ty chip cũng đang mong mỏi đạo luật sớm được ban hành chính thức.

Những người ủng hộ nói rằng việc rót khoảng 52 tỉ đô la từ ngân quỹ liên bang vào nghiên cứu, phát triển và sản xuất chất bán dẫn sẽ giúp tạo ra hàng trăm ngàn việc làm và thúc đẩy hơn nữa đầu tư tư nhân vào lĩnh vực này. Trong số các biện pháp khuyến khích khác, đạo luật sẽ cung cấp khoản tín dụng, ưu đãi thuế cho việc đầu tư vào thiết bị bán dẫn hoặc cơ sở sản xuất ở Mỹ đến năm 2026.

"Đây sẽ là khởi đầu của thời kỳ phục hưng trong nghiên cứu, thiết kế và sản xuất các con chip hàng đầu thế giới của nước Mỹ", John Neuffer, Giám đốc điều hành của Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn nói.

Trong ngắn hạn, dự luật dự kiến sẽ củng cố chuỗi cung ứng chip cho tất cả các ngành, củng cố an ninh quốc gia, đồng thời thúc đẩy sự đổi mới trong một loạt các công nghệ quan trọng chạy bằng chip.

Dự luật cũng gửi đi thông điệp chính trị mạnh mẽ là Mỹ nghiêm túc trong việc bảo vệ vị trí hàng đầu của mình trong phát triển công nghệ, ngay cả 52 tỉ đô la là không đủ hay quá nhỏ để làm thay đổi trật tự thống trị của các hãng chip châu Á.

Tuy nhiên, cũng có những hoài nghi xung quanh sự cần thiết của khoản tài trợ lớn của chính phủ để trợ cấp cho các công ty bán dẫn thường được tài trợ tốt với lượng tiền mặt dồi dào trong tay.

"Người ta đã đặt câu hỏi tại sao ngành công nghiệp có nguồn dồi dào lại đòi hỏi 52 tỉ đô la từ chính phủ", Sujai Shivakumar thuộc Washington think tank CSIS, cho biết.

Các tập đoàn chip cũng gia tăng sức ép. Họ nhận định rằng những tuần sắp tới rất quan trọng để luật được thông qua.