Vàng vốn được xem là kênh trú ẩn an toàn mỗi khi kinh tế biến động. Nhưng chưa bao giờ câu chuyện giá vàng lại bước ra khỏi phạm vi của dân tài chính để trở thành đề tài “trà dư tửu hậu” phổ biến như hiện tại. Từ sinh viên mới ra trường, nhân viên văn phòng đến các bà nội trợ,... ai cũng có thể tham gia một cuộc thảo luận về vàng.

Giá vàng trong nước, đặc biệt là vàng miếng của Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), liên tục lập mặt bằng mới. Trong khi đó, giá vàng quốc tế neo cao quanh các ngưỡng kỷ lục. Những cái tên từng xa lạ với số đông bỗng trở thành từ khóa quen thuộc trong các bài phân tích chia sẻ trên Facebook, TikTok hay Threads.

Vàng không còn là món trang sức cất trong tủ, mà trở thành “biểu đồ sống” phản chiếu tâm lý xã hội. Chỉ cần gõ cụm từ “giá vàng hôm nay”, người dùng sẽ được dẫn vào một ma trận nội dung: livestream cập nhật giá theo từng phút, video phân tích xu hướng, bài viết chia sẻ kinh nghiệm “đu đỉnh” hay “bắt đáy”. Các hội nhóm với hàng trăm nghìn thành viên liên tục thông báo: “Vàng lại tăng!”, “Có nên xuống tiền lúc này không?”, “Giữ hay bán?”.

Ảnh minh hoạ

Trên TikTok, không khó để bắt gặp những clip kể lại hành trình “7 năm tích vàng mua được 2 căn nhà”, hay những câu chuyện tiếc nuối vì đã bán vàng quá sớm. Cảm xúc dao động theo từng nhịp tăng, giảm của thị trường, tạo nên hiệu ứng FOMO (sợ bỏ lỡ) lan rộng. Người chưa từng mua vàng cũng bắt đầu nghĩ đến chuyện “phải có một ít trong tay cho yên tâm”.

Theo dữ liệu từ Google, các từ khóa liên quan đến “giá vàng”, “mua vàng ngày vía Thần Tài”, “có nên mua vàng lúc này” thường xuyên lọt nhóm tìm kiếm tăng vọt mỗi khi thị trường biến động mạnh. Đặc biệt, vào dịp Ngày vía Thần Tài, lượng tìm kiếm và thảo luận còn tăng đột biến, biến vàng thành tâm điểm của đời sống số.

Từ khoá tìm kiếm giá vàng trên Google tăng đột biến trước ngày Vía Thần tài

Trên TikTok cũng có rất nhiều video làm về nội dung mua vàng

Điều đáng nói, “cơn sốt vàng” không chỉ nằm ở con số tăng giá, mà ở trạng thái tâm lý đi kèm. Khi giá liên tục lập đỉnh, người đã mua thì lo “có nên chốt lời?”, người chưa mua lại sợ “càng chần chừ càng lỡ cơ hội”. Mỗi quyết định đều đi kèm áp lực.

Có người vay ngân hàng để gom vàng với niềm tin “giá còn lên nữa”. Có người bán tài sản khác để chuyển sang nắm giữ vàng. Song song đó là những cảnh báo về rủi ro: thị trường nào cũng có chu kỳ, tăng mạnh có thể đi kèm điều chỉnh sâu. Nhưng trong bối cảnh thông tin dồn dập và cảm xúc bị kích thích liên tục, không phải ai cũng đủ tỉnh táo để phân tích dài hạn.

Vàng vì thế không chỉ thử thách túi tiền, mà còn thử thách sự vững vàng của mỗi người.

Trên MXH, nhiều fanpage liên tục cập nhật tình hình giá vàng

Những người trẻ cũng rơi vào tâm thế FOMO, liên tục bàn luận, hỏi ý kiến về việc mua vàng

Ở Việt Nam, vàng vốn gắn với thói quen tích lũy lâu đời. Ông bà mua vàng cất két, cha mẹ mua vàng cho con làm của hồi môn. Niềm tin ấy ăn sâu vào nhiều thế hệ. Nhưng trong bối cảnh hiện nay, vàng không chỉ là tài sản “để dành”, mà được nhìn như một kênh đầu tư sinh lời.

Sự thay đổi này khiến cách tiếp cận vàng cũng khác đi: người trẻ quan tâm đến chênh lệch giá trong, ngoài nước, so sánh vàng với chứng khoán, bất động sản hay gửi tiết kiệm. Những khái niệm như “đa dạng hóa danh mục”, “phân bổ tài sản” dần phổ biến hơn trong các cuộc trò chuyện thường ngày.

Suy cho cùng, đằng sau “cơn sốt vàng” là nhu cầu tìm kiếm sự an toàn. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, người ta có xu hướng tìm đến những tài sản hữu hình, có lịch sử lâu dài như vàng để cảm thấy yên tâm hơn.

Giá vàng tăng cao phần nào phản ánh tâm lý phòng thủ của thị trường. Và ở cấp độ cá nhân, nó phản ánh nỗi lo về tương lai tài chính: liệu thu nhập hiện tại có đủ đảm bảo cho những biến cố phía trước? Vì thế, câu chuyện vàng không chỉ là câu chuyện của lợi nhuận, mà còn là câu chuyện của niềm tin.

Trước ngày vía Thần Tài, nhiều con phố bán ở Hà Nội, TP.HCM đông nghịt người xếp hàng từ sớm. Lượng khách đến giao dịch đông đến mức, "Thần Tài" đứng trước cửa hàng buộc phải thông báo dừng tiếp nhận khách hàng chờ xếp hàng, lấy số thứ tự. Không chỉ bất chấp quãng đường di chuyển xa, nhiều người cũng không ngại thời tiết mưa, nắng, vẫn quyết tâm xếp chỗ để có thể mua được vàng theo đúng ý trong những ngày đầu năm. 

Thậm chí tại Hà Nội, khoảng 2-3 ngày nay, các tài xế xe ôm công nghệ tắt app, đi xếp hàng giữ chỗ mua vàng thay vì chở khách hoặc đi giao hàng. Anh T.H - Một trong số những người đi xếp hàng thuê hôm nay cho biết: “2 hôm nay với ngày mai, ngày kia thì đến tầm chiều tối mình mới bật app xe ôm, chạy từ tối đến đêm là đủ chỉ tiêu. Còn sáng với chiều thì đi xếp hàng mua vàng giúp người ta. Mưa gió thế này đi xếp hàng vẫn đỡ vất hơn chạy ngoài đường. Nếu xếp hàng từ tầm 8h thì mình lấy 80 nghìn/tiếng, còn nếu khách muốn xong việc sớm thì phải đi từ tầm 5h30 - thì mình lấy 100 nghìn/tiếng.

Mình xếp hàng ở tiệm vàng gần nhà của khách, bao giờ gần đến lượt thì gọi khách ra để họ tự mua, tự giao dịch, còn mình cầm tiền đi về. Nếu tìm được thêm người thuê mình xếp hàng, thì vừa xong lượt trước, mình lại vòng xuống cuối hàng xếp hàng tiếp cho người sau”.

Các tiệm vàng đông nghịt người xếp hàng từ sớm

Có nơi phải tạm dừng nhận khách vì lượng người chờ quá tải

Nhiều tài xế xe ôm công nghệ nhận xếp hàng hộ, chứng tỏ sức nóng "khủng" trong việc mua vàng

Không thể phủ nhận, vàng đã và đang mang lại lợi nhuận đáng kể cho nhiều người. Nhưng cũng như bất kỳ thị trường nào, nó luôn tồn tại rủi ro. “Cơn sốt vàng” có thể khiến chúng ta phấn khích, nhưng cũng dễ cuốn theo tâm lý đám đông.

Giữa bảng giá nhảy số từng ngày và dòng trạng thái dày đặc trên mạng xã hội, điều quan trọng nhất có lẽ không phải là mua ở mức nào, mà là hiểu rõ mục tiêu tài chính của mình. Mua để tích lũy dài hạn hay lướt sóng ngắn hạn? Dùng tiền nhàn rỗi hay vay mượn? Có sẵn sàng chịu biến động nếu thị trường đảo chiều?

Vàng có thể tiếp tục tăng, cũng có thể điều chỉnh. Nhưng “sang chấn” lớn nhất sẽ không đến từ thị trường, mà đến từ những quyết định thiếu cân nhắc. Khi mạng xã hội vẫn còn sôi sục với từng nhịp tăng giá, có lẽ thứ cần giữ vững nhất không phải là số lượng vàng trong két, mà là sự tỉnh táo trong mỗi lựa chọn. Bởi sau tất cả, giá vàng có thể lên xuống theo ngày còn sự bình tĩnh mới là tài sản bền vững nhất. 

Tổng hợp