Hôm nay là mùng 1/5, ngày thứ ba của kỳ nghỉ lễ. Trong khi bạn bè tôi check-in sang chảnh ở Thái Lan, Phú Quốc, thì vợ chồng tôi đang lôi thôi lếch thếch, tay xách nách mang đi bộ khắp cái làng này để "thăm hỏi" theo lệnh của bố chồng. Tôi mệt đến mức chỉ muốn vứt hết tất cả để bắt xe về thẳng Hà Nội ngay lập tức.

Chuyện là bố chồng tôi vốn là trưởng họ, còn chồng tôi lại là cháu đích tôn. Trong mắt ông bà và làng xóm, gia đình tôi là hình mẫu "thành đạt" vì có nhà, có xe ở thủ đô. Chính vì cái danh xưng hào nhoáng ấy mà mỗi dịp lễ dài ngày hay Tết đến, bố chồng tôi tuyệt đối cấm tiệt chuyện đi du lịch. Quan điểm của ông là: "Ngày nghỉ là ngày để nhớ về nguồn cội, đi chơi bời là mất gốc".

Nhưng cái cách "nhớ về nguồn cội" của ông mới thực sự khiến tôi phát điên. Ông bắt vợ chồng tôi phải chuẩn bị hàng chục suất quà, rồi đích thân đi từng nhà họ hàng trong làng để hỏi thăm. Đặc biệt, ông nhấn mạnh phải đến những nhà có hoàn cảnh khó khăn, người già neo đơn... nhưng không phải với tư cách con cháu đến thăm, mà với phong thái như đi... ban phát từ thiện.

Sáng nay, dưới cái nắng hầm hập của tháng 5, tôi phải diện bộ đồ kín cổng cao tường, xách túi quà nặng trĩu đi theo bố chồng vào nhà một ông chú họ xa tít tắp. Bố chồng tôi dõng dạc giới thiệu: "Đấy, vợ chồng thằng cả ở Hà Nội về, bận rộn thế nhưng vẫn nhớ đến các bác, có chút quà mọn gửi bác dùng cho khỏe cái người". Nhìn ánh mắt ngại ngùng của người nhận và cái vẻ mặt đắc thắng, hãnh diện của bố chồng khi được làng xóm tung hô là "dạy con khéo", tôi thấy nghẹn đắng ở cổ.

Ảnh minh hoạ

Sự giả tạo nằm ở chỗ, bình thường cả năm ông chẳng bao giờ nhắc đến những người họ hàng này, thậm chí còn chẳng biết tên con cái nhà người ta. Thế nhưng cứ đến dịp lễ, khi có đông đủ mọi người, ông lại lôi chúng tôi ra làm "vật tế thần" để đánh bóng tên tuổi của ông, để chứng minh rằng gia đình ông có học thức, có điều kiện và sống có đức.

Tôi bàn với chồng: "Anh ơi, lễ sau mình đi đâu đó đi, em mệt quá rồi". Anh chỉ thở dài: "Em nhịn đi, bố là trưởng họ, mình không làm thế bố muối mặt với cả làng". Lại là cái "muối mặt"! Tại sao chúng tôi phải dùng kỳ nghỉ hiếm hoi, dùng tiền bạc và công sức của mình để đổi lấy cái danh ảo cho người khác?

Tôi cảm thấy mình như một con rối đang diễn vở kịch "Uống nước nhớ nguồn" đầy vô lý. Truyền thống là tốt, nhưng sự áp đặt và phô trương đến mức ngớ ngẩn như thế này chỉ đang giết chết tình yêu của tôi với quê hương và khiến những ngày nghỉ lễ trở thành nỗi ám ảnh kinh hoàng. Có phải tôi quá ích kỷ, hay chính những hủ tục "giữ kẽ" này đang vắt kiệt sức lực của những người trẻ như chúng tôi?