Hiện tôm hùm xuất đi Thái Lan đang được khai báo hải quan rẻ bằng một phần ba so với giá bán sỉ trong nước và giá xuất đi Trung Quốc.

Số liệu thống kê của Tổng cục Hải quan cho thấy, năm 2019, Việt Nam xuất khẩu 1.049 tấn tôm hùm, tương đương giá trị 21,5 triệu USD, tăng 5-9 lần so với 2018. Trong đó, Trung Quốc là thị trường dẫn đầu, tiếp đến là Thái Lan và Hong Kong.

Thế nhưng, tôm xuất sang Trung Quốc, Hong Kong có giá trung bình 400.000-560.000 đồng một kg còn giá xuất sang Thái Lan lại "siêu rẻ", chỉ bình quân 160.000 đồng một kg. Đây là mức rẻ "chưa từng có" so với giá tôm bán hàng loạt tại các vựa nuôi ở Phú Yên và Khánh Hòa.

Theo giới kinh doanh thủy hải sản, việc tôm xuất sang Thái Lan có giá quá rẻ có thể là do kê khai không đúng hoặc đây là loại tôm từ nước khác nhập về Việt Nam cùng dòng họ với tôm hùm và tái xuất đi nước khác. Nông dân nuôi tôm tại Khánh Hòa cũng cho biết, tôm ở đây đa phần xuất bán cho thương lái xuất đi Trung Quốc chứ chưa hề xuất sang Thái Lan, giá thấp nhất mà nông dân bán được cũng chưa bao giờ dưới 400.000 đồng/kg.

Với tôm hùm Việt loại 4 con một kg có giá khoảng 570.000 đồng, riêng loại 300-400gram một con giá 700.000 đồng, chưa bao giá dưới 200.000 đồng một kg khi về đến vựa hải sản. Ngay cả tôm đông lạnh, loại 100 gram giá thấp nhất cũng đã 300.000 đồng/kg.

Ông Nguyễn Ân - Chủ tịch UBND xã Cam Bình (Khánh Hòa) cũng khẳng định, tôm hùm Việt đa phần xuất khẩu đi thị trường Trung Quốc chứ chưa bao giờ xuất đi Thái Lan. Do đó, không bao giờ có mức giá trên. Theo ông Ân, có thể một vài doanh nghiệp mượn Việt Nam để tạm nhập rồi tái xuất ngay đi nước ngoài.

Lý giải cho mức giá chênh lệch này, lãnh đạo Tổng cục Hải quan cũng cho biết, hải quan dựa trên giá nhập tại cửa khẩu của doanh nghiệp, còn giá để lưu thông trên thị trường sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Hiện nay, tôm của Việt Nam xuất đi Trung Quốc và các nước khác đa phần bằng đường tiểu ngạch qua biên giới nên có thể nhiều doanh nghiệp còn nhập nhèm trong khai báo dẫn đến số liệu chưa chuẩn so với thực tế.

Khảo sát tại các cơ sở bán lẻ ở TP HCM cho thấy, tôm hùm baby có giá dao động 590.000-900.000 đồng một kg, tôm hùm bông có giá 1,6-2,25 triệu đồng một kg.

Đầu tháng 2, do ảnh hưởng của Covid-19, tôm hùm Việt không xuất được sang Trung Quốc nên giá giảm chạm đáy. Tuy nhiên, mức giá lúc đó cũng quanh 430.000-1,2 triệu đồng một kg. Nhiều chuỗi cửa hàng Hà Nội và TP HCM thu mua cho nông dân và bán với giá tốt cho người tiêu dùng.