Phiên báo cáo bằng poster mở đầu cho không khí trao đổi khoa học trực tiếp và sinh động, nơi các nhà nghiên cứu giới thiệu công trình dưới dạng áp phích, thu hút sự tương tác, thảo luận sôi nổi giữa tác giả và người tham dự.

TS.Phạm Thị Mỵ, Phó Chủ tịch thường trực Hội Nữ trí thức Việt Nam và bà Lê Thị Hoàng Cúc, Phó Tổng thư ký Hội Nữ trí thức Việt Nam (hàng đầu) tham dự phiên chuyên đề khoa học

Tiếp theo là báo cáo của TS. Changjoon Justin Lee, một nhà thần kinh học xuất sắc đến từ Viện Khoa học Cơ bản (IBS), Hàn Quốc. Với hành trình nghiên cứu dài hơi từ Đại học Chicago, Columbia cho tới Viện KIST, ông đã góp phần định hình lại lĩnh vực glioscience nhận thức, đặc biệt qua công trình tiên phong về tế bào sao (astrocytes) – loại tế bào chiếm đa số trong não bộ nhưng trước đây ít được quan tâm. Những phát hiện của Tiến sĩ Lee về vai trò giải phóng GABA của tế bào sao trong suy giảm trí nhớ bệnh Alzheimer đã làm thay đổi hoàn toàn cách nhìn truyền thống về chức năng não bộ, vốn chỉ tập trung vào tế bào thần kinh.

TS. Changjoon Justin Lee

TS. Changjoon Justin Lee còn trình bày chuỗi nghiên cứu mới nhất, nhấn mạnh vai trò tế bào sao phản ứng nghiêm trọng trong việc sản sinh GABA quá mức và hydro peroxit – tác nhân gây thoái hóa thần kinh trong các bệnh như Alzheimer và béo phì. Từ đó, nhóm nghiên cứu của ông đã phát triển các phân tử thuốc nhắm vào enzyme MAOB và H₂O₂, trong đó một số ứng viên đang ở giai đoạn thử nghiệm lâm sàng pha II, mở ra hy vọng mới cho điều trị các bệnh thoái hóa.

Phiên khoa học I với chủ đề “Khám phá không gian: Phụ nữ cùng tiến những bước nhảy vọt” do bà Kim Sujin chủ tọa đã thu hút sự chú ý với loạt báo cáo sâu sắc và đa dạng.

Giáo sư Maria Madjarska từ Viện Max Planck Nghiên cứu Hệ Mặt Trời, Đức, đưa người nghe vào hành trình hơn 30 năm khám phá Mặt Trời qua các sứ mệnh không gian mang tính bước ngoặt như SOHO, TRACE, SDO, Hinode, IRIS, Solar Orbiter, và Parker Solar Probe. Bà phân tích chi tiết về các vòng từ trường nhỏ trong khí quyển Mặt Trời và hiện tượng phun trào, cũng như sự liên hệ giữa chúng và cấu trúc “magnetic switchbacks” trong gió Mặt Trời, những phát hiện giúp mở rộng hiểu biết về môi trường vũ trụ. 

Giáo sư MADJARSKA Maria

Tiếp đó, nhà khoa học LEE Yeon Joo, Viện Khoa học Cơ bản Hàn Quốc, chia sẻ góc nhìn hành tinh học với báo cáo “Khám phá không gian dưới góc nhìn nhà khoa học hành tinh”. Bà nhấn mạnh vai trò không thể thay thế của việc khám phá không gian trong việc hiểu về sự sống và điều kiện hành tinh, từ nghiên cứu so sánh ba hành tinh đá trong Hệ Mặt Trời – Trái Đất, Sao Hỏa và Sao Kim, đến việc mở rộng tầm nhìn với các ngoại hành tinh, mở ra hướng nghiên cứu mới về sự tiến hóa khí hậu hành tinh và khả năng tồn tại sự sống ngoài Trái Đất.

Diễn giả Lee Yeon Joo (Viện Khoa học Cơ bản Hàn Quốc) trình bày báo cáo

Nhà nghiên cứu LEE Bomee, Viện Thiên văn và Khoa học Không gian Hàn Quốc, trình bày báo cáo về SPHEREx- sứ mệnh khảo sát bầu trời toàn cầu bằng kính thiên văn hồng ngoại của NASA vừa phóng thành công năm 2025. SPHEREx sẽ thu thập dữ liệu khổng lồ gồm hơn 1 tỷ phổ thiên hà, giúp lập bản đồ 3D cấu trúc vũ trụ, nghiên cứu lịch sử hình thành sao và truy tìm hành trình của nước cùng các phân tử sinh học từ môi trường giữa các sao đến các hệ hành tinh, mở ra kỷ nguyên mới cho nghiên cứu vũ trụ.

Diễn giả Trần Văn Hùng, Viện nghiên cứu năng lượng Hàn Quốc báo cáo

Các báo cáo tiếp theo giới thiệu chương trình Khoa học Mặt Trăng và nghiên cứu tại Viện Địa chất Hàn Quốc do KIM Kyeong Ja trình bày; báo cáo về các sao chổi SOHO Sungrazing Kreutz và Meyer Group liên quan đến đám mây Oort của KARIMOVA Ulkar (Đại học Quốc gia Chungnam), và báo cáo về pin mặt trời tandem perovskite/CIGS linh hoạt ứng dụng trong không gian của Trần Văn Hùng (Viện Nghiên cứu Năng lượng Hàn Quốc).

Một phiên khoa học khác với chủ đề “Vấn đề giới trong lĩnh vực STEAM” thu hút nhiều sự quan tâm với các nghiên cứu sâu sắc về rào cản giới trong khoa học và công nghệ.

Diễn giả Kim Jung Sun (Đại học Dongseo) trình bày nghiên cứu GISE hợp tác quốc tế, chỉ ra “khoảng cách nhận thức” lớn giữa nam và nữ về các rào cản giới trong STEM, cảnh báo sự chậm tiến trong việc đạt mục tiêu bình đẳng giới của Liên Hợp Quốc vào 2030. Nhóm nghiên cứu đang phát triển Chỉ số GISE để đo lường và so sánh nhận thức này giữa các quốc gia và tổ chức.

Diễn giả Trần Văn Hùng chụp ảnh lưu niện cùng đoàn đại biểu của Việt Nam

Diễn giả KIM Catharina Hyun-Ok (Viện Nghiên cứu Hàng không Vũ trụ Hàn Quốc) báo cáo nghiên cứu điển hình tại Hàn Quốc về rào cản giới trong lĩnh vực không gian, dựa trên khảo sát hơn 590 chuyên gia. Nghiên cứu cho thấy sự chênh lệch lớn trong trải nghiệm và nhận thức bất bình đẳng, đặc biệt trong thăng tiến và ảnh hưởng từ việc chăm sóc gia đình, đồng thời phát hiện sự kháng cự đặc biệt ở nhóm nam trẻ đối với các chính sách ưu tiên giới. Phương pháp này sẽ mở rộng ra khu vực châu Á nhằm hỗ trợ xây dựng chính sách dựa trên dữ liệu.

Diễn giả KIM Catharina Hyun-Ok (Viện Nghiên cứu Hàng không Vũ trụ Hàn Quốc)

Diễn giả  LEE Kong-Joo (Đại học Ewha Womans) giới thiệu mạng lưới JIPHYUN, một tổ chức phi lợi nhuận kết nối các nhà khoa học và chuyên gia toàn cầu, với mục tiêu phổ biến kiến thức khoa học chính xác, giúp xã hội đối mặt và thích ứng với các thách thức toàn cầu như biến đổi khí hậu, công nghệ mới, và an ninh lương thực. Mạng lưới đã phát hành bản tin khoa học hàng tuần và đa dạng nội dung truyền thông nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về khoa học, góp phần xây dựng xã hội dựa trên tri thức và bằng chứng.

Diễn giả LEE Kong-Joo

Hội nghị BIEN năm nay không chỉ là nơi hội tụ những nghiên cứu đỉnh cao mà còn là diễn đàn mở rộng tầm nhìn, thúc đẩy sự đổi mới liên ngành và thúc đẩy sự bình đẳng giới trong khoa học, một bước tiến quan trọng cho tương lai bền vững và phát triển toàn diện.

Đoàn Việt Nam tham dự Hội nghị BIEN 2025 gồm các nhà khoa học nữ và nữ trí thức đã tận dụng tối đa cơ hội quý giá này để tiếp cận sâu sắc các nghiên cứu đột phá và xu hướng khoa học tiên tiến nhất trên thế giới. Qua các phiên báo cáo đa dạng về thần kinh học, vũ trụ học, và bình đẳng giới, các thành viên đoàn không chỉ cập nhật kiến thức khoa học mới mà còn nâng cao nhận thức về vai trò quan trọng của phụ nữ trong lĩnh vực STEAM. Sự tiếp cận trực tiếp với các chuyên gia hàng đầu giúp đoàn mở rộng tầm nhìn, kết nối mạng lưới khoa học quốc tế, đồng thời tiếp thêm động lực để phát triển nghiên cứu và ứng dụng khoa học tại Việt Nam, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững và hội nhập sâu rộng vào cộng đồng khoa học toàn cầu.

Chu Thu Hằng