Trong đời sống hàng ngày, chúng ta thường ăn quả, ngọn, đôi khi là hoa mướp nhưng ít ai biết rằng lá mướp cũng có thể thành thuốc quý nếu dùng đúng cách. 

Nhiều người ngỡ ngàng khi biết lá mướp tưởng bỏ đi lại sở hữu nguồn dược tính phong phú không kém gì phần quả hay xơ mướp. Y học cổ truyền coi đây là bài thuốc dân dã giúp giải nhiệt, làm sạch cơ thể và cải thiện sức khỏe toàn diện. Y học hiện đại thì chỉ ra lá mướp tập trung hàm lượng vitamin A, C, mangan, các flavonoid và chất chống oxy hóa tự nhiên cao.

Lá mướp thường bị bỏ đi dù chứa nguồn dưỡng chất vô cùng phong phú (Ảnh minh họa)

Vì vậy, nếu dùng lá mướp đúng cách, bạn sẽ nhận được rất nhiều lợi ích cho cả sức khỏe lẫn làm đẹp. Nổi bật như:

Thanh lọc lá gan, mát gan giải độc

Lá mướp già sau khi phơi khô, dùng hãm trà hoặc đun nước uống đều rất tốt cho lá gan. Bởi vì nó có tác dụng thanh nhiệt, thải độc mạnh mẽ. Ngoài ra, một số thành phần trong các bộ phận của cây mướp nói chung và lá mướp nói riêng còn có thể đẩy nhanh trao đổi chất, giảm tích tụ mỡ thừa và kháng viêm. Từ đó hạn chế mỡ gan, nóng gan và viêm gan.

Cải thiện chỉ số mỡ máu

Các hợp chất sinh học và chất chống oxy hóa trong lá mướp tham gia vào quá trình chuyển hóa chất béo, giúp hạn chế sự tích tụ mỡ thừa. Nhờ đó, thói quen uống trà lá mướp đun nhẹ hỗ trợ kiểm soát lượng mỡ trong máu và giảm nguy cơ mỡ gan hiệu quả.

Làm dịu tổn thương da và lở ngứa

Nhiều người thường phiền lòng vì các bệnh ngoài da dai dẳng như mụn nhọt, lở loét hay nước ăn chân. Theo BS. Hoàng Xuân Đại trên báo Sức khỏe & Đời sống, lá mướp có đặc tính kháng viêm, sát khuẩn rất tốt cho da. Bạn chỉ cần giã nát lá mướp tươi, vắt lấy nước cốt thoa lên vùng da bị tổn thương giúp sát trùng, giảm ngứa rát và thúc đẩy da mau lành. Đắp lá mướp tươi lên vết bỏng nhẹ cũng giúp làm mát và dịu da tức thì.

Trà lá mướp vừa lạ miệng vừa tốt cho sức khỏe khi uống điều độ (Ảnh minh họa)

Bảo vệ đôi mắt, xua tan mỏi mắt

Lượng vitamin A cùng mangan phong phú trong lá mướp giúp kích thích lưu thông máu tới vùng mắt. Nhờ đó, nước lá mướp giúp cải thiện thị lực, giảm tình trạng khô mắt, mỏi mắt do làm việc lâu trước màn hình và ngăn ngừa thoái hóa điểm vàng.

Nuôi dưỡng làn da, làm mờ thâm mụn

Lá mướp có tính thanh nhiệt, tiêu viêm nên chữa mụn trứng cá rất tốt. Bạn lấy vài lá mướp tươi rửa sạch, giã nát vắt lấy nước cốt bôi lên da mặt sạch vào buổi sáng giúp mụn nhanh lặn, làm mờ thâm và mịn da.

Bên cạnh dùng ngoài, duy trì uống trà lá mướp phơi khô mỗi ngày giúp thúc đẩy trao đổi chất, bổ sung dồi dào vitamin C cùng chất chống oxy hóa. Thói quen này hỗ trợ dưỡng da trắng sáng tự nhiên từ bên trong và bảo vệ làn da trước tác động của tia cực tím.

Điều trị bỏng

Trong cuộc sống, nhiều người có thể vô tình bị bỏng do nước sôi hoặc các vật dụng khác có nhiệt độ cao hơn. Trong trường hợp này, ngoài việc tìm kiếm sự chăm sóc y tế kịp thời, bạn cũng có thể sử dụng tác dụng chữa bệnh của lá mướp.

Lá mướp tươi rửa sạch, nghiền nát đắp da có thể làm dịu vết bỏng rất nhanh, nhanh lành thương. Sau đó, uống trà từ lá mướp khô còn giúp dịu da, làm đều màu da, giảm sẹo da vùng bị bỏng ở mức độ nhất định.

Lá mướp tươi có nhiều lợi ích với làn da, nhưng cần thử trên vùng nhỉ để kiểm tra kích ứng nhé (Ảnh minh họa)

Sạch khoang miệng, trị viêm họng

Uống trà từ lá mướp phơi khô được xem là phương pháp làm trắng răng, trị hôi miệng và bảo vệ nướu rất tốt. Một số người lớn tuổi còn cho rằng thức uống này giảm đau răng, ngừa sâu răng.

Còn có một bài thuốc trong y học cổ truyền trị bệnh răng miệng, nhất là chảy máu răng hoặc lợi từ lá mướp. Đó là lá mướp đem phơi khô, đốt tồn tính (đốt cháy nhưng không để cháy thành tro), tán thành bột mịn, hòa với dầu vừng, bôi lên chân răng sẽ giúp cải thiện tình trạng chảy máu.

Giảm phù thũng, tích nước

Phù thũng là tình trạng nước, dịch trong cơ thể không thoát ra ngoài được mà tích tụ bên trong các mô của cơ thể, gây sưng, phù và đau nhức. Thường gặp nhất ở phần chân dưới và bàn tay, bụng hoặc ngực.

Lá mướp có khả năng chữa phù thũng khá hiệu quả. Dùng 15g lá mướp tươi, 10g cây ngũ vị (cây cứt lợn) đem thái nhỏ, phơi hoặc sao khô, sau đó sắc lấy nước uống, sử dụng liên tục trong 5-7 ngày sẽ thấy hiệu quả rõ rệt.

Một số lưu ý quan trọng khi sử dụng lá mướp

Để dùng lá mướp an toàn, có hiệu quả, bạn cần lưu ý một số điều nhỏ nhưng quan trọng như:

- Không lạm dụng: Chỉ nên dùng 15 - 20g lá khô hoặc 3 - 5 lá tươi mỗi ngày. Dùng quá nhiều dễ gây cào ruột, rối loạn tiêu hóa.

- Rửa sạch lông tơ: Mặt dưới lá mướp có nhiều lông tơ dễ bám bụi bẩn, vi khuẩn. Cần rửa từng lá dưới vòi nước chảy và ngâm nước muối loãng trước khi dùng.

Nên chọn lá mướp bánh tẻ khi dùng tươi và lá già khi muốn phơi khô làm trà (Ảnh minh họa)

- Thử kích ứng da: Nước cốt lá tươi có hoạt chất khá mạnh. Hãy thử một ít lên cổ tay trước khi bôi lên mặt để tránh bị đỏ rát.

- Người bụng yếu cần tránh: Lá mướp tính mát mạnh. Người hay lạnh bụng, đi ngoài phân sống hoặc huyết áp thấp không nên uống nước lá đun quá đặc.

- Chọn lá mướp để dùng: Không hái lá ở cây mới phun thuốc hóa học hay trồng ven đường bụi bẩn để tránh ngộ độc. Nấu trà uống nên chọn lá già để dồi dào dược tính; giã đắp mặt nên chọn lá bánh tẻ để nhiều nước cốt.