Buổi sáng là thời điểm quan trọng để khởi động toàn bộ hệ thống cơ quan trong cơ thể sau một đêm dài nghỉ ngơi. Tuy nhiên, không ít người đang duy trì những thói quen tưởng chừng vô hại nhưng lại vô tình tích tụ tổn thương mạn tính. Tình trạng viêm kéo dài và sự suy giảm miễn dịch sinh ra từ các thói quen này chính là mảnh đất phì nhiêu thúc đẩy sự phát triển của các tế bào bất thường.

Dưới đây là 4 việc không nên làm vào buổi sáng để bảo vệ sức khỏe dài lâu và ngăn ngừa nguy cơ ung thư:

1. Vận động quá sớm hoặc tập luyện cường độ cao ngay khi thức dậy

Khi vừa thức dậy, cơ thể vẫn đang trong trạng thái khởi động, nhiệt độ cơ thể ở mức thấp và độ nhớt của máu thường cao hơn bình thường. Việc lao vào các bài tập thể lực quá nặng như chạy nước rút, nâng tạ nặng hay cardio cường độ cao ngay lập tức sẽ tạo ra áp lực đột ngột lên hệ tuần hoàn và cơ quan hô hấp.

Tập thể dục buổi sáng tốt đấy nhưng đừng vội tập ngay sau khi thức dậy hoặc tập quá nặng (Ảnh minh họa)

Xét về góc độ sinh học, vận động quá sức khi cơ thể chưa sẵn sàng sẽ kích thích tuyến thượng thận tiết ra lượng lớn hormone căng thẳng cortisol. Các nghiên cứu y học cho thấy việc nồng độ cortisol duy trì ở mức cao kéo dài sẽ ức chế hoạt động của các tế bào T và tế bào diệt tự nhiên NK, hai lực lượng cốt lõi của hệ miễn dịch có nhiệm vụ phát hiện và tiêu diệt tế bào ung thư. Thay vì tập quá sức, bạn nên dành 10 đến 15 phút đầu ngày cho các bài tập vận động nhẹ nhàng như đi bộ, co giãn cơ hoặc hít thở sâu để kích hoạt tuần hoàn an toàn.

2. Để bản thân rơi vào trạng thái tức giận, căng thẳng đầu ngày

Nhiều người có thói quen cầm điện thoại ngay khi mở mắt, tiếp nhận các thông tin tiêu cực hoặc vội vã đối mặt với áp lực công việc, dẫn đến tâm lý bực bội và căng thẳng. Tâm trạng bất ổn vào buổi sáng gây ra sự xáo trộn nghiêm trọng đối với nhịp sinh học nội tại.

Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ AHA, trạng thái căng thẳng thần kinh ngay sau khi thức dậy làm bùng phát phản ứng viêm mạn tính trong cơ thể. Tình trạng viêm kéo dài làm tổn thương ADN của các tế bào lành, đồng thời cản trở quá trình tự sửa chữa gen. Khi cơ chế tự sửa chữa bị gián đoạn, các tế bào đột biến có nguy cơ nhân bản nhanh chóng mà không bị hệ miễn dịch kiểm soát. Để bảo vệ cơ thể, hãy tạo khoảng dừng nhẹ nhàng sau khi thức dậy bằng cách nghe bản nhạc êm dịu, uống một ngụm nước ấm và giữ tinh thần thư thái.

3. Uống cà phê hoặc trà đặc/nóng khi bụng hoàn toàn rỗng

Nhiều người coi một tách cà phê hoặc trà đậm đặc là nhiên liệu không thể thiếu để tỉnh táo vào buổi sáng. Mặc dù bản thân cà phê và trà chứa nhiều chất chống oxy hóa, việc nạp chúng vào cơ thể khi bụng đói lại gây ra tác động ngược.

Axit tanin và caffeine trong trà, cà phê khi tiếp xúc trực tiếp với lớp niêm mạc dạ dày trống rỗng sẽ kích thích dạ dày tiết ra lượng lớn axit dịch vị dư thừa, gây bào mòn và tổn thương hàng rào bảo vệ dạ dày. Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế IARC thuộc Tổ chức Y tế Thế giới WHO nhấn mạnh rằng tổn thương niêm mạc lặp đi lặp lại dẫn đến viêm loét mạn tính, một trong những tiền đề tiến triển thành các tổn thương tiền ung thư ở đường tiêu hóa.

Đừng bao giờ uống cà phê hay trà đặc khi bụng rỗng, dù là thời điểm nào trong ngày (Ảnh minh họa)

Ngoài ra, việc uống trà hoặc cà phê quá nóng trên 65 độ C cũng được IARC xếp vào nhóm yếu tố nguy cơ gây ung thư thực quản. Lời khuyên dành cho bạn là hãy uống một ly nước ấm để làm sạch đường tiêu hóa và ăn nhẹ trước khi thưởng thức cà phê hay trà.

4. Bỏ bữa sáng hoặc chọn thực phẩm chế biến sẵn ăn sáng

Bỏ bữa sáng là thói quen phổ biến ở người trẻ bận rộn, trong khi một số khác lại chọn nhanh các món ăn chứa nhiều dầu mỡ, đường tinh chế hoặc thịt chế biến sẵn như xúc xích, thịt nguội.

Nghiên cứu thuần tập quy mô lớn Kailuan công bố trên cơ sở dữ liệu y khoa PubMed cho thấy, những người thường xuyên bỏ bữa sáng có nguy cơ mắc các bệnh ung thư đường tiêu hóa cao hơn đáng kể so với người ăn sáng đều đặn. Việc bỏ bữa làm gián đoạn nhịp tiết mật và axit dạ dày, xáo trộn hệ vi sinh đường ruột và làm suy giảm khả năng giám sát miễn dịch của cơ thể.

Chọn sai thực phẩm ăn sáng cũng hại sức khỏe không kém gì bỏ bữa sáng (Ảnh minh họa)

Trong khi đó, việc nạp thực phẩm chế biến sẵn chứa nitrit và chất béo chuyển hóa vào đầu ngày lại dung nạp trực tiếp các chất gây ung thư vào niêm mạc dạ dày. Một bữa sáng lành mạnh nên ưu tiên nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng và chất xơ như ngũ cốc nguyên cám, trứng luộc, sữa chua không đường hoặc trái cây tươi để duy trì năng lượng bền vững cho cả ngày.