Một loại cá có vẻ tươi ngon và giá cả phải chăng, nhưng chúng có thể tiềm ẩn những nguy cơ gây hại cho sức khỏe như formaldehyde, kim loại nặng và dư lượng thuốc. Sau khi ăn phải, những chất này có thể tích tụ theo thời gian và gây tổn thương không thể phục hồi cho gan, thận và hệ thần kinh.

Đặc biệt đối với các gia đình có người già và trẻ nhỏ, việc chú ý đến chế độ ăn uống của họ là vô cùng quan trọng. Theo trang QQ, 5 loại cá này nên được mua với số lượng hạn chế, bất kể giá cả có rẻ đến đâu. 

1. Các loài cá sống ở vùng biển sâu có kích thước quá lớn

Nhiều người thích mua cá lớn vì tin rằng chúng "nhiều thịt hơn và chất lượng thịt tốt hơn". Tuy nhiên, đối với cá biển sâu, cá càng lớn thì rủi ro càng cao.

Các loài cá như cá mập, cá kiếm, cá ngừ vây xanh và cá ngừ lớn nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn. Thông qua quá trình "cá lớn ăn cá nhỏ", chúng tích lũy các kim loại nặng như thủy ngân từ đại dương trong cơ thể. Hàm lượng thủy ngân trong cá lớn có thể cao gấp nhiều lần, thậm chí hàng chục lần so với cá nhỏ.

Việc tiêu thụ lâu dài các loại cá có hàm lượng kim loại nặng vượt quá mức cho phép có thể gây tổn hại đến hệ thần kinh, đặc biệt nghiêm trọng đối với phụ nữ mang thai và trẻ em. Người trung niên và người cao tuổi đã có khả năng trao đổi chất suy giảm, khiến họ khó đào thải kim loại nặng, dẫn đến tích tụ trong cơ thể và gây ra nhiều vấn đề sức khỏe lâu dài.

Khi mua cá, kích thước lớn không phải lúc nào cũng tốt hơn. Hãy chọn các loại cá biển sâu có kích thước trung bình như cá hồi, cá mòi và cá thu. Những loại cá biển sâu nhỏ này rất giàu dinh dưỡng và có nguy cơ nhiễm kim loại nặng thấp hơn nhiều.

2. Cá có mùi "thuốc"

Formaldehyde là một chất gây ung thư bị nghiêm cấm tuyệt đối sử dụng trong thực phẩm. Tuy nhiên, một số người bán hàng thiếu lương tâm đã ngâm cá chết hoặc cá ôi thiu trong dung dịch formaldehyde pha loãng với hy vọng "hồi sinh chúng".

Cá ngâm trong formaldehyde có màu trắng sáng bất thường và thịt dai bất thường. Chúng có mùi hăng, giống như thuốc, hoặc có mùi hóa chất thoang thoảng. Một số con thậm chí có thể giữ được độ tươi trong hai hoặc ba ngày mà không bị hỏng, trông có vẻ "tươi", nhưng trên thực tế, chúng đã chứa đựng những mối nguy hiểm chết người.

Formaldehyde cực kỳ có hại cho cơ thể người, gây kích ứng niêm mạc đường hô hấp và đường tiêu hóa, và việc tiếp xúc lâu dài thậm chí có thể gây nguy cơ ung thư.

Do đó, khi đi chợ hãy luôn ngửi cá trước khi mua. Cá bình thường chỉ nên có mùi tanh nhẹ hoặc mùi bùn. Nếu có mùi lạ, đừng mua, dù giá có rẻ đến đâu. Ngoài ra, hãy cố gắng mua ở các siêu thị hoặc chợ nông sản uy tín, và tránh bị cám dỗ bởi giá rẻ của những người bán hàng rong.

3. Cá có màu sắc quá "sáng"

Một số người bán hàng thiếu lương tâm sẽ can thiệp vào cá để làm cho chúng trông ngon hơn.

Ví dụ, cá lóc vàng bình thường có màu vàng óng tự nhiên và bụng màu trắng. Tuy nhiên, một số người bán hàng thiếu lương tâm sử dụng thuốc nhuộm công nghiệp để "tạo màu" cho cá, dẫn đến màu vàng không tự nhiên, toàn thân cá đều có màu vàng óng, thậm chí cả vây và mang cũng màu vàng. Nếu bạn lau bằng khăn giấy, khăn giấy cũng sẽ bị nhuộm vàng.

Loại thuốc nhuộm công nghiệp này chứa chất gây ung thư, và việc tiêu thụ lâu dài có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến gan và thận.

Hãy cẩn thận khi mua các loại cá có màu sắc sặc sỡ như cá lù đù vàng và cá ruy băng. Lau cá bằng khăn giấy trắng; nếu màu bị phai ra thì không nên mua. Cá bình thường nên có màu sắc tự nhiên, đều màu, không nên quá sặc sỡ.

4. Phi lê cá giá rẻ không rõ nguồn gốc

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại cá phi lê đông lạnh giá rẻ, với giá cả cực kỳ thấp; bạn có thể mua một túi lớn chỉ với hơn mười nhân dân tệ. Nhiều người mua chúng để làm thức ăn dặm cho trẻ em hoặc nấu canh cá cho người thân lớn tuổi, chỉ để tiết kiệm thời gian và tiền bạc.

Nhưng bạn đã bao giờ tự hỏi tại sao cá tươi lại rẻ hơn rau củ chưa? Những miếng phi lê cá giá rẻ này thường được làm từ phế phẩm cá nước ngọt rẻ tiền hoặc thậm chí là cá tạp đã ôi thiu, được chế biến bằng cách tẩy trắng, thêm chất giữ nước và gia vị. Một số nhà sản xuất vô lương tâm còn thêm các chất như phosphat và formaldehyde để làm cho miếng phi lê cá trông trắng, mềm và dai, nhưng trên thực tế, hàm lượng dinh dưỡng bị giảm đi đáng kể và chúng có thể chứa các chất phụ gia có hại.

Khi mua phi lê cá đông lạnh, hãy luôn chọn các thương hiệu uy tín và kiểm tra kỹ danh sách thành phần. Tránh những sản phẩm có danh sách thành phần dài với nhiều tên hóa chất. Nếu có thể, hãy mua cá tươi nguyên con và tự chế biến, đó luôn là lựa chọn an toàn nhất.

5. Cá hoang dã quá nhỏ

Nhiều người tin rằng "cá đánh bắt tự nhiên chắc chắn ngon" và thích đến sông hoặc hồ chứa để mua các loại cá đánh bắt tự nhiên từ ngư dân, nghĩ rằng chúng hoàn toàn tự nhiên và không bị ô nhiễm.

Nhưng thực tế lại khắc nghiệt nếu nguồn nước này bị ô nhiễm, các loài cá hoang dã sống trong đó sẽ là nạn nhân lớn nhất.

Một số sông và mương rãnh nằm gần các nhà máy xả nước thải, và các kim loại nặng như chì, cadmium, thủy ngân và asen trong nước có thể xâm nhập vào cơ thể cá thông qua chuỗi thức ăn. Cá hoang dã càng nhỏ thì càng ở gần đáy chuỗi thức ăn, nhưng nếu môi trường sống của chúng không sạch thì vẫn không an toàn để ăn.

Điều đáng sợ hơn nữa là một số loài cá hoang dã sống trong môi trường ô nhiễm trong thời gian dài, và cơ thể chúng có thể tích tụ các chất độc hại như kháng sinh và chất gây rối loạn nội tiết.

Đừng tin tưởng một cách mù quáng vào cá "hoang dã". Tránh mua cá hoang dã không rõ nguồn gốc, đặc biệt là những con có màu sắc bất thường, hình dạng kỳ lạ hoặc đến từ vùng nước không rõ. Ngược lại, cá từ các trang trại được quản lý chặt chẽ đáng tin cậy hơn do được giám sát và kiểm tra kỹ lưỡng.

Khi ăn cá, hãy nhớ 3 "quy tắc an toàn"

Mặc dù đã đề cập đến nhiều rủi ro tiềm ẩn, điều này không nhằm mục đích ngăn cản mọi người ăn cá. Ngược lại, cá là một loại thực phẩm tốt; điều quan trọng là phải chọn đúng loại và ăn đúng cách. Hãy nhớ ba điểm này để có một chế độ ăn uống an toàn và lành mạnh:

- Hãy mua cá từ những nguồn uy tín, tốt nhất là các siêu thị lớn hoặc chợ nông sản có giấy phép, và tránh mua từ những người bán hàng rong không có giấy phép. Cá từ các nguồn uy tín có thể truy xuất nguồn gốc, trải qua quá trình kiểm tra nghiêm ngặt hơn và an toàn hơn nhiều.

- Hãy mua cá nhỏ, đừng mua cá lạ: Chọn các loại cá biển sâu nhỏ (như cá thu và cá mòi) và các loại cá nước ngọt phổ biến (như cá diếc, cá chép cỏ và cá rô). Tốt nhất là nên tránh các loại cá có tên lạ hoặc hình dáng khác thường.

- Hãy kiểm tra kỹ cá trước khi cầm nắm. Ngửi, kiểm tra màu sắc và cảm nhận độ dai của thịt cá. Nếu phát hiện bất kỳ điều gì bất thường, tốt hơn hết là nên vứt bỏ thay vì tiếc tiền. Sức khỏe gia đình bạn quý giá hơn bất cứ điều gì khác.