Rắn bò vào nhà là tình huống khiến nhiều người hoảng sợ, nhất là vào mùa mưa, khi môi trường sống bên ngoài bị ngập nước hoặc xáo trộn. Tuy nhiên, rắn thường không chủ động tìm con người. Khi lọt vào khu vực nhà ở, chúng có xu hướng tìm chỗ kín để ẩn nấp, tránh bị phát hiện hoặc lần theo những con mồi như chuột, thằn lằn. Chính vì vậy, thay vì chỉ để ý giữa sân hay giữa phòng, có một số vị trí khuất trong nhà và khuôn viên xung quanh đáng được kiểm tra hơn.

1. Gầm giường, gầm tủ và phía sau đồ nội thất

Đây là những nơi có đặc điểm khá phù hợp để rắn ẩn tạm: tối, kín, ít người động tới và có nhiều khoảng trống. Gầm giường chứa đồ, phía sau tủ kê sát tường, dưới sofa hoặc sau những món nội thất lớn vì thế đều là những vị trí cần chú ý. Nguy cơ càng tăng nếu khu vực này lâu ngày không được vệ sinh hoặc chất nhiều túi, hộp và đồ cũ. Khi đó, ngay cả một con rắn đã bò vào nhà cũng có thể nằm khuất mà gia chủ khó nhận ra. Vì vậy, nên hạn chế nhét quá nhiều đồ dưới gầm và định kỳ vệ sinh những góc ít sử dụng.

2. Kho chứa đồ, thùng carton và những đống đồ ít dùng

Một căn kho lâu ngày không mở, góc nhà chất nhiều thùng carton, bao tải hay đồ cũ có thể tạo ra hàng loạt khe và khoảng tối. Đây không chỉ là nơi rắn có thể ẩn nấp nếu lọt vào nhà mà còn có khả năng trở thành chỗ trú của chuột. Trong khi đó, chuột lại là nguồn thức ăn của nhiều loài rắn. Bởi vậy, việc để kho quá lộn xộn có thể vô tình tạo cả nơi ẩn náu lẫn nguồn thức ăn hấp dẫn chúng. Tốt nhất nên kê đồ gọn gàng, bỏ những vật dụng không còn cần thiết và đặc biệt chú ý kiểm soát chuột.

3. Gầm chậu rửa, sau tủ bếp và khu vực đường ống

Không phải bản thân căn bếp hấp dẫn rắn, nhưng những khoảng khuất bên trong lại đáng lưu ý. Gầm chậu rửa thường tối, phía sau tủ bếp ít được dịch chuyển, trong khi các vị trí đường ống xuyên tường đôi khi để lại khe hở nối với bên ngoài. Bên cạnh đó, thức ăn thừa và rác không được xử lý tốt có thể thu hút chuột. Đây mới là một trong những nguyên nhân gián tiếp khiến rắn tiến gần khu vực sinh hoạt của con người. Khi vệ sinh bếp, gia đình vì thế nên kiểm tra cả phía dưới tủ, gầm chậu và các lỗ quanh đường ống thay vì chỉ làm sạch những bề mặt nhìn thấy.

4. Góc sân, bụi cây và những đống vật liệu

Với nhà có sân hoặc vườn, đây là khu vực cần đặc biệt chú ý. Gạch cũ, đống củi, gỗ, mái tôn, chậu cây kê sát nhau hay vật liệu xây dựng để lâu ngày đều tạo ra những khoảng kín bên dưới. Tương tự, cỏ mọc cao, bụi cây quá rậm và lá khô tích tụ cũng khiến rắn dễ ẩn mình mà khó bị phát hiện. Do đó, sân vườn nên được phát quang định kỳ, còn gạch, củi và vật liệu thừa không nên chất thành đống sát nhà. Nếu cần di chuyển một món đồ đã nằm ngoài sân lâu ngày, không nên thò tay ngay vào phía dưới hoặc khe khuất mà cần quan sát trước.

5. Nhà vệ sinh, khu vực thoát nước và khe hở sát nền

Những trường hợp rắn xuất hiện trong nhà vệ sinh thường gây chú ý, khiến nhiều người mặc định rằng chúng luôn bò lên từ bồn cầu. Trên thực tế, đường rắn xâm nhập còn phụ thuộc vào cấu tạo hệ thống thoát nước và điều kiện của từng ngôi nhà. Đáng chú ý hơn là các khe quanh đường ống, ô thông gió không có lưới chắn, cửa có khoảng hở lớn sát nền hoặc những vị trí thông trực tiếp ra sân. Đây đều có thể trở thành đường để động vật nhỏ lọt vào. Vì vậy, gia đình nên kiểm tra toàn bộ những điểm tiếp giáp với bên ngoài và bịt các khe hở không cần thiết.

Thấy rắn trong nhà nên làm gì?

Nếu phát hiện rắn, điều đầu tiên là không tiến lại gần để bắt, đánh hoặc dùng gậy chọc, kể cả khi con rắn nhỏ hoặc đang nằm im. Người không có chuyên môn cũng không nên dựa vào màu sắc hay hình dáng để tự kết luận rắn có độc hay không.

Hãy đưa trẻ nhỏ và vật nuôi ra xa, giữ khoảng cách an toàn và tránh dồn con vật vào góc. Nếu có thể làm mà không phải tiến gần rắn, gia đình có thể đóng cửa khu vực đó để hạn chế nó bò sang những phòng khác, sau đó liên hệ người có chuyên môn hoặc đơn vị cứu hộ, cơ quan chức năng phù hợp tại địa phương để được hỗ trợ. Đặc biệt, nếu không may bị rắn cắn, cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt và hạn chế vận động phần cơ thể bị cắn. Không nên rạch vết thương, hút nọc, đắp lá hay buộc garô chặt vì những cách xử trí này không loại bỏ nọc độc và còn có thể gây thêm tổn thương.

Về lâu dài, cách phòng ngừa thiết thực nhất vẫn là giữ sân vườn thông thoáng, kiểm soát chuột, không để đồ đạc chất đống và bịt những khe hở thông từ ngoài vào nhà. Khi giảm được cả nơi trú ẩn lẫn nguồn thức ăn, nguy cơ rắn xuất hiện quanh khu vực sinh sống cũng sẽ thấp hơn.