Nghị định số 188/2025/NĐ-CP quy định về đối tượng, mức đóng bảo hiểm y tế

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 188/2025/NĐ-CP, một văn bản pháp lý quan trọng quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm y tế (BHYT). Nghị định này không chỉ làm rõ các đối tượng tham gia, mà còn cụ thể hóa mức đóng và mức hỗ trợ đóng BHYT, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho nhiều nhóm dân cư.

Những đối tượng BHYT mới được bổ sung

Nghị định 188 đã mở rộng đáng kể danh sách các đối tượng tham gia BHYT, thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đến các nhóm yếu thế và những người có đóng góp đặc biệt cho xã hội. Ngoài các đối tượng đã được quy định trong Luật BHYT, Nghị định bổ sung:

Công nhân cao su đang hưởng trợ cấp hàng tháng, được hưởng BHYT do cơ quan bảo hiểm xã hội đóng.

Người dân các xã an toàn khu cách mạng trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp hoặc chống Mỹ, hiện đang thường trú tại các khu vực này và có thông tin trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu về cư trú. Nhóm này sẽ được ngân sách nhà nước đóng BHYT.

Nghệ nhân nhân dân, nghệ nhân ưu tú có thu nhập bình quân đầu người hàng tháng thấp hơn mức lương cơ sở, cũng được ngân sách nhà nước đóng.

Nạn nhân bom mìn, vật nổ sau chiến tranh theo quy định của Nghị định 18/2019/NĐ-CP, sẽ được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng.

Thân nhân của người làm công tác cơ yếu, không thuộc các đối tượng BHYT bắt buộc khác, sẽ tham gia BHYT theo nhóm do người sử dụng lao động hoặc người lao động đóng, hoặc cùng đóng.

Người tham gia kháng chiến, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế và các đối tượng khác đã được ngân sách nhà nước đóng BHYT trước ngày 1/1/2025.

Học viên đào tạo quân sự Ban Chỉ huy quân sự cấp xã trình độ cao đẳng, đại học ngành quân sự cơ sở hệ tập trung, đang hưởng sinh hoạt phí từ ngân sách nhà nước và chưa tham gia BHYT.

Đặc biệt, Nghị định cũng giải quyết vấn đề chồng chéo đối tượng, quy định rõ nguyên tắc ưu tiên khi một người thuộc nhiều nhóm tham gia BHYT.

Quy định chi tiết về mức đóng BHYT

Nghị định 188 làm rõ các mức đóng BHYT cho từng nhóm đối tượng, dựa trên tỷ lệ phần trăm tiền lương tháng, mức lương cơ sở, hoặc trợ cấp. Cụ thể:

Nhóm do người sử dụng lao động, người lao động đóng hoặc cùng đóng: Mức đóng phổ biến là 4,5% tiền lương tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc hoặc 4,5% mức lương cơ sở, với tỷ lệ đóng góp cụ thể giữa người sử dụng lao động và người lao động.

Nhóm do cơ quan bảo hiểm xã hội đóng: Mức đóng là 4,5% tiền lương hưu, trợ cấp mất sức lao động, hoặc 4,5% mức lương cơ sở, hoặc 4,5% tiền trợ cấp thất nghiệp tùy từng trường hợp.

Nhóm do ngân sách nhà nước đóng: Đa số các đối tượng trong nhóm này có mức đóng hàng tháng bằng 4,5% mức lương cơ sở.

Nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng: Mức đóng là 4,5% mức lương cơ sở, do đối tượng tự đóng và được ngân sách nhà nước hỗ trợ một phần.

Nhóm hộ gia đình: Mức đóng hàng tháng là 4,5% mức lương cơ sở, áp dụng chính sách giảm trừ dần cho các thành viên từ người thứ hai trở đi, khuyến khích cả hộ gia đình cùng tham gia.

Mức hỗ trợ từ ngân sách nhà nước

Nghị định cũng quy định chi tiết các mức hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, nhằm giảm gánh nặng tài chính cho các đối tượng có hoàn cảnh khó khăn hoặc thuộc diện ưu tiên:

Hỗ trợ 100% mức đóng BHYT cho người thuộc hộ gia đình cận nghèo đang cư trú trên địa bàn các xã nghèo theo quy định của Thủ tướng Chính phủ.

Hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng cho một số nhóm đối tượng đặc thù, bao gồm cả việc kéo dài thời gian hỗ trợ cho các xã không còn thuộc vùng kinh tế - xã hội khó khăn.

Hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng cho nạn nhân của nạn mua bán người và một số đối tượng khác.

Hỗ trợ tối thiểu 30% mức đóng cho nhóm đối tượng còn lại trong diện được hỗ trợ.

Việc ban hành Nghị định 188/2025/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý vững chắc, rõ ràng hơn cho việc thực hiện Luật BHYT, góp phần mở rộng diện bao phủ, đảm bảo quyền lợi về chăm sóc sức khỏe cho người dân, đặc biệt là các nhóm đối tượng yếu thế trong xã hội.

Hoàng Toàn