CĐM hốt hoảng với kiểu "bạo lực" mới ở xứ tỷ dân

Tại quốc gia này, livestream idol, đặc biệt là hình thức livestream nhóm, đã trở thành một loại hình giải trí khá phổ biến. Trong những buổi phát sóng này, một nhóm nữ idol hoặc streamer cùng xuất hiện, trò chuyện với khán giả, thực hiện các thử thách, nhảy theo nhạc hoặc thi đấu với những nhóm khác.

Điểm đặc trưng của livestream là sự tương tác gần như theo thời gian thực. Người xem có thể bình luận, gửi quà ảo hoặc donate để ủng hộ thần tượng. Các món quà này đôi khi còn được quy đổi thành doanh thu, đồng thời tạo ra những hiệu ứng trực tiếp trên màn hình. Tuy nhiên, chính cơ chế tương tác liên tục ấy cũng có thể tạo ra những hệ quả khó lường.

Mới đây, một đoạn clip được chia sẻ trên mạng xã hội đang gây xôn xao, khi nói về một nữ idol phải nhảy liên tục trong khoảng 2 tiếng đồng hồ vì những lượt donate và yêu cầu từ người xem. Trong hình ảnh được lan truyền, cô gái đứng ở vị trí trung tâm, liên tục thực hiện động tác nhảy trong khi phía sau là những thành viên khác của nhóm.

Đáng chú ý, phần giao diện livestream liên tục xuất hiện các món quà ảo và con số tương tác lớn. Theo nội dung đoạn clip, mỗi lượt tặng quà có thể đi kèm với yêu cầu biểu diễn, khiến nữ idol gần như không có thời gian nghỉ. Sau thời gian dài vận động, biểu cảm của cô gái dần trở nên mệt mỏi, thiếu tự nhiên. Dù vậy, các lượt tương tác trên livestream dường như vẫn tiếp tục xuất hiện và không cho thấy dấu hiệu dừng lại.

Hình ảnh này nhanh chóng khiến cộng đồng mạng tranh luận. Nhiều người cho rằng đây không còn đơn thuần là một trò chơi hay thử thách trên livestream. Khi một người phải tiếp tục biểu diễn trong thời gian quá dài chỉ vì lượt donate liên tục tăng, ranh giới giữa "tương tác với thần tượng" và ép buộc người khác phục vụ nhu cầu giải trí trở nên rất mong manh.

Cách gọi "bạo lực mạng" trong trường hợp này có thể mang tính mô tả hơn là một khái niệm pháp lý. Bởi người xem không trực tiếp tấn công hay chửi mắng cô gái. Thay vào đó, sức ép được tạo ra thông qua đám đông, tiền donate và cơ chế tương tác của nền tảng. Một cá nhân rất khó từ chối khi phía trước là hàng nghìn lượt tương tác và những yêu cầu liên tục.

Tình trạng đáng báo động này có thể dần trở nên phổ biến?

Điều đáng chú ý là mô hình livestream nhóm không chỉ tồn tại ở quốc gia này mà đang dần trở nên quen thuộc hơn tại Việt Nam. Không khó để bắt gặp những buổi phát sóng có nhiều cô gái cùng xuất hiện, nhảy theo nhạc, giao lưu với người xem và thực hiện thử thách dựa trên quà tặng ảo.

Về bản chất, livestream không xấu. Đây là một hình thức giải trí và kiếm thu nhập hoàn toàn có thể tạo ra sự kết nối giữa streamer với khán giả. Vấn đề nằm ở cách người xem, nền tảng và chính những người tham gia kiểm soát giới hạn của cuộc chơi.

Donate đáng lẽ là một cách để ủng hộ. Nhưng nếu tiền và quà ảo trở thành công cụ khiến một người phải nhảy đến kiệt sức, liên tục thực hiện những yêu cầu khiến họ khó chịu, thì đó không còn là sự ủng hộ lành mạnh. Đáng nói hơn, khi những hành vi như vậy được biến thành nội dung giải trí và nhận về lượng tương tác cao, chúng hoàn toàn có khả năng tạo thành một "luật chơi" mới: càng gây khó cho idol, càng khiến họ mệt mỏi hoặc mất kiểm soát, livestream càng thu hút người xem.

Đây là điều cần được nhìn nhận nghiêm túc. Người xem có quyền giải trí, nhưng không đồng nghĩa với việc có quyền biến một con người thành công cụ để thỏa mãn những thử thách ngày càng quá mức.

Sự việc trên vì thế không chỉ đặt ra câu hỏi về cách các nền tảng livestream vận hành, mà còn về văn hóa ứng xử của cộng đồng mạng. Một lượt donate có thể là sự ủng hộ, nhưng nếu nó trở thành áp lực khiến người khác phải chịu đựng, thì có lẽ chúng ta cần dừng lại và tự hỏi: đâu mới thực sự là ranh giới của giải trí?