Khi con bước vào đại học, việc tìm một nơi ở phù hợp luôn là mối quan tâm lớn của nhiều gia đình, đặc biệt với những tân sinh viên lần đầu sống xa nhà. Nếu có người thân ở gần trường, lựa chọn cho con ở nhờ thường được xem là phương án vừa tiết kiệm chi phí, vừa giúp cha mẹ yên tâm hơn. Tuy nhiên, câu chuyện sẽ không đơn giản nếu mỗi người có một cách hiểu khác nhau về hai chữ “ở nhờ”.

Mới đây, trên MXH, một phụ huynh chia sẻ câu chuyện của gia đình mình khi con gái vừa đỗ đại học. Nhà cô ruột của nữ sinh chỉ cách trường khoảng 1km nên người mẹ đã ngỏ ý muốn nhờ cô cho con về ở cùng trong những năm học đại học. Theo lời kể, nhà người cô xây 3 tầng, hiện có vợ chồng cô chú, hai người con và mẹ chồng khoảng 70 tuổi.

Ban đầu, người cô khá vui vẻ và đồng ý ngay: “Vâng chị cứ cho cháu xuống ở nhà em, thoải mái ấy mà, trên gác vẫn còn một phòng trống, em dọn cho cháu nó ở”. Nghe vậy, người mẹ cũng yên tâm vì con gái vừa có chỗ ở gần trường, vừa có người thân bên cạnh trong những năm đầu đại học.

Khi con gái đỗ đại học, người mẹ này đã xin cho con ở nhờ nhà một họ hàng (Ảnh minh họa)

Thế nhưng đến buổi tối, người mẹ nhận được một tin nhắn dài hơn từ em chồng. Người cô giải thích cụ thể cách sinh hoạt nếu cháu về ở cùng: “Em đánh chìa khóa nhà riêng cho cháu thích đi lúc nào thì đi, về khi nào thì về”. Tuy nhiên, đổi lại, cô cũng thống nhất rằng buổi trưa nữ sinh sẽ tự lo chuyện ăn uống, còn buổi tối sẽ phụ cô nấu cơm, rửa bát và dọn dẹp.

Về tiền bạc, người cô cho biết sẽ không thu tiền phòng, coi như tạo điều kiện cho cháu. Tuy nhiên, “tiền điện nước, điều hòa, cả tiền ăn mỗi tháng em tính là 1,5 triệu” và hy vọng gia đình chị hỗ trợ khoản này để cùng trang trải chi phí sinh hoạt. Người cô ruột cũng giải thích rằng bản thân có thể không thấy vấn đề gì, nhưng trong nhà còn chồng và mẹ chồng nên mọi thứ cần được tính toán cho phù hợp.

Chính phần này khiến người mẹ cảm thấy hụt hẫng. Theo chia sẻ của chị, việc cháu ruột về ở nhờ nhưng lại phải đóng 1,5 triệu đồng mỗi tháng, đồng thời phụ trách một phần việc nhà khiến chị cảm giác em chồng đang quá chi li với người thân. Người mẹ thậm chí băn khoăn liệu mình có nên tiếp tục cho con ở nhà cô hay tìm một phương án khác?

Câu chuyện sau khi được chia sẻ đã nhận về nhiều ý kiến trái chiều. Không ít người cho rằng thay vì nhìn khoản 1,5 triệu đồng như một khoản “thu tiền cháu” thì nên xem đây là phần chi phí sinh hoạt mà nữ sinh sử dụng khi sống chung với một gia đình khác. Đặc biệt, người cô đã nói rõ ngay từ đầu về tiền ăn, điện nước, việc nhà và giờ giấc, thay vì để mọi chuyện trở thành khúc mắc sau khi cháu đã chuyển đến: 

- Cô ruột tính thế là đúng. Chắc bạn nghĩ nuôi một đứa trẻ 4 năm đại học thì chỉ cần cho ở miễn phí là xong? Bây giờ thuê nhà bên ngoài ít nhất cũng phải vài triệu mỗi tháng, chưa kể điện nước, ăn uống. Cô cho ở không lấy tiền phòng, lại ở cách trường có 1km, như vậy là quá ổn rồi. Con mình cũng có người thân ở cạnh để quản lý, còn ra ngoài thuê trọ thì mọi thứ phải tự lo từ A đến Z.

- Nếu là tôi thì tôi sẽ cho con đi ở trọ hoặc ký túc xá, thỉnh thoảng sang cô chú chơi thôi. Thứ nhất là để con rèn tính tự lập, thứ hai là đỡ ảnh hưởng đến cuộc sống của cô chú vì nhà còn có chồng, con và mẹ chồng. Ở cùng nhau lâu dài rất dễ phát sinh những chuyện nhỏ nhặt. Tình cảm họ hàng muốn giữ được lâu dài thì đôi khi càng cần rõ ràng từ đầu.

- Như thế là quá ổn, thậm chí phải khen cô em chồng thật thà và thẳng thắn. Cô đã nói rõ tiền phòng không thu, chỉ góp tiền điện nước và ăn uống, rồi cháu phụ giúp việc nhà. Nếu không nói trước, sau này có chuyện lại bảo cô tính toán hoặc cháu không biết điều. Rõ ràng ngay từ đầu thì cả hai bên đều dễ sống.

- 1,5 triệu đồng/tháng mà bao gồm cả tiền ăn, điện nước, điều hòa thì tôi thấy không có gì quá đáng. Một sinh viên ở nhà người khác chắc chắn sẽ phát sinh chi phí. Đừng vì là cháu ruột mà nghĩ mọi thứ đều phải miễn phí. Người cô cũng có gia đình riêng, có mẹ chồng, có chồng con, đâu thể chỉ tính theo góc nhìn của nhà mình.

Từ câu chuyện này, điều dễ nhận thấy là khi con bước vào đại học, sự hỗ trợ của người thân có thể rất đáng quý nhưng không nên mặc định rằng tình thân đồng nghĩa với việc mọi chi phí và trách nhiệm đều phải được bỏ qua. 

Một gia đình có thêm một người sinh hoạt lâu dài chắc chắn sẽ phát sinh tiền điện nước, ăn uống, sử dụng điều hòa, thời gian và cả những công việc chung. Vì vậy, việc thống nhất trước những điều này không nhất thiết là “tính toán với con cháu trong nhà”, mà đôi khi lại là cách để mọi người giữ được sự thoải mái và tránh những hiểu lầm không đáng có.

Khi con bước vào đại học, việc tìm một nơi ở phù hợp luôn là mối quan tâm lớn của nhiều gia đình, đặc biệt với những tân sinh viên lần đầu sống xa nhà (Ảnh minh họa)

Với các gia đình có con chuẩn bị lên đại học, điều quan trọng hơn cả có lẽ không phải tìm được một nơi ở “miễn phí”, mà là tìm được môi trường phù hợp để con vừa được hỗ trợ, vừa học cách tự chịu trách nhiệm. Nếu ở cùng người thân, phụ huynh có thể cùng con thống nhất rõ ngay từ đầu về chi phí, việc nhà, giờ giấc và những nguyên tắc sinh hoạt. Nếu thuê trọ hoặc ở ký túc xá, cha mẹ cũng nên để con từng bước tự quản lý tiền bạc, ăn uống, học tập và thời gian của mình.

Quan trọng hơn, đừng biến việc người thân giúp đỡ thành một món nợ tình cảm mà con phải mang theo. Nếu được người thân tạo điều kiện, con cần biết trân trọng bằng cách sống có ý thức, chủ động phụ giúp và tôn trọng nếp sinh hoạt chung. Ngược lại, người lớn cũng nên xem việc một đứa trẻ bước vào đại học như một giai đoạn chuyển tiếp: hỗ trợ khi cần nhưng đồng thời tạo khoảng trống để con tự lập.