Nhắc đến chuyện tiết kiệm, đa số sẽ ngay tới gửi tiết kiệm ngân hàng vì đây là cách vừa an toàn, vừa tối ưu. Đương nhiên, điều đó là đúng nhưng như vậy không có nghĩa là những cách tiết kiệm truyền thống không còn hiệu quả. Bởi suy cho cùng, rèn được thói quen tiết kiệm mới là điều quan trọng nhất.

Mới đây trong 1 cộng đồng chia sẻ kinh nghiệm quản lý tài chính, một cô gái đã khoe thành quả “nuôi heo” sau 1 năm. Nhìn bức ảnh cô chia sẻ, ai cũng xin vía. Dẫu vậy, đa số lại đồng tình nếu chỉ “nuôi heo” thôi thì hơi phí.

Bức ảnh cô gái đăng tải

Cô viết: “Sau khi vào nhóm, thấy mọi người tiết kiệm nên em cũng có động lực nuôi heo 2 năm rồi, mỗi năm nuôi 1 chú, đến cuối năm tổng kết thành quả thấy cũng vui mọi người ạ”.

Nhìn bức ảnh trên, có thể thấy cô khá nghiêm túc với việc nuôi heo đất, vì tiền nuôi heo đều là mệnh giá lớn, nghĩa là không phải “dư tiền lẻ” mới đút heo. Nhưng cũng chính vì yếu tố đó mà nhiều người lại cảm thấy hơi tiếc.

Một người vừa khen vừa góp ý: “Rèn được thói quen tiết kiệm trong 2 năm qua là cũng đáng ghi nhận rồi em, giờ mình bớt tiền nuôi heo lại, mang đi gửi tiết kiệm hoặc mua vàng và giữ, vậy thì tối ưu hơn. Tiền đút heo chỉ coi như là tiền dự phòng thôi”.

Một người đồng quan điểm: “Tiền bỏ heo hàng tháng nếu ít thì không nói, em có thể duy trì nuôi heo rồi cuối năm lấy tiền đó mua vàng, hoặc đầu tư đi học. Còn nếu mỗi tháng bỏ heo 3-4 triệu thì nên gửi tiết kiệm sẽ tối ưu hơn”.

Một người khác bày tỏ: “Chính ra nuôi heo mà quyết tâm không “rút ruột” thế này là phải kỷ luật lắm luôn ấy. Mình cũng từng nuôi heo nhưng heo còi lắm vì cứ bí tiền là lại lấy nhíp gắp ra haha”.

Một người khác cũng có đam mê nuôi heo, cho biết: “Mình cũng vậy nè, nuôi heo từ tháng 1/2025 đến tháng 8/2025 tổng kết được 51 triệu mang đi mua vàng”.

“Chú heo” trị giá 51 triệu đồng

Làm sao để tối ưu khoản tiền tiết kiệm?

Tiết kiệm không chỉ là “để tiền sang một bên”, mà là cách quản lý dòng tiền sao cho vừa an toàn, vừa sinh lợi, lại không làm bản thân rơi vào trạng thái thiếu trước hụt sau. Nhiều người tiết kiệm rất chăm, nhưng tiền vẫn nằm im một chỗ, không giúp cuộc sống dễ thở hơn, cũng không tạo được bước đệm tài chính dài hạn. Muốn tối ưu khoản tiền tiết kiệm, cần tư duy lại cách chia tiền, cách sử dụng và mục tiêu của từng phần tiền cụ thể.

1. Phân tầng tiền tiết kiệm theo mục đích rõ ràng

Sai lầm phổ biến nhất là gom toàn bộ tiền tiết kiệm vào một chỗ rồi gọi chung là “tiền để dành”. Khi không có mục đích rõ ràng, tiền rất dễ bị rút ra cho những nhu cầu ngẫu hứng, hoặc ngược lại là để im quá lâu mà không phát huy được giá trị.

Cách hiệu quả hơn là chia tiền tiết kiệm thành nhiều “tầng” theo mục đích: Tầng an toàn, tầng linh hoạt và tầng dài hạn.

Ảnh minh họa (Nguồn: Pinterest)

Tầng an toàn là khoản dự phòng khẩn cấp, thường tương đương 3-6 tháng chi tiêu, ưu tiên tính thanh khoản và sự chắc chắn hơn là lãi suất.

Tầng linh hoạt dùng cho các kế hoạch ngắn và trung hạn như học tập, mua sắm lớn, du lịch, có thể chọn những kênh sinh lời vừa phải nhưng vẫn rút ra được khi cần.

Tầng dài hạn hướng đến tích lũy tài sản, chấp nhận thời gian khóa vốn lâu hơn để đổi lấy hiệu quả cao hơn. Khi mỗi đồng tiền đều “có việc để làm”, khoản tiết kiệm sẽ vận hành có trật tự và khó bị xâm phạm một cách cảm tính.

2. Gắn tiết kiệm với kỷ luật dòng tiền hàng tháng

Một khoản tiết kiệm được tối ưu không đến từ những lần “dư thì để dành”, mà đến từ kỷ luật đều đặn và có kế hoạch. Tiết kiệm nên được coi là một khoản chi bắt buộc cho tương lai, không phải phần tiền thừa ra sau cùng.

Khi thu nhập về, việc trích sẵn một tỷ lệ cố định cho tiết kiệm giúp dòng tiền ổn định, giảm áp lực phải cân đo đong đếm từng tháng. Bên cạnh đó, cần định kỳ rà soát lại tỷ lệ tiết kiệm dựa trên thay đổi thu nhập và chi tiêu, tránh tình trạng thu nhập tăng nhưng tiết kiệm vẫn dậm chân tại chỗ. Một điểm quan trọng khác là không để tiền tiết kiệm bị “đánh lẫn” với tiền chi tiêu thường ngày, vì sự tiện lợi quá mức sẽ làm kỷ luật dễ sụp đổ.

Khi tiết kiệm được vận hành như một hệ thống, không phụ thuộc vào cảm hứng, khoản tiền để dành sẽ lớn dần lên một cách bền vững và ít áp lực hơn rất nhiều.

Ngọc Linh